Rûm Sûresi 17. Ayet Meali

bk. Kur’ân-ı Kerim, 11/114; 20/130.  

[420] Tesbîh, hamd ve namaz vakitleri hakkında bilgi için bk. Bayraklı, KUR’ÂN TEFSÎRİ, XV, 31-34.  

Tefsir bilginleri, âyetteki “tespih etme”yi namaz ile; “akşama girme”yi, akşam ve yatsı vakitleriyle, “sabaha kavuşma”yı ise sabah vaktiyle; 18. âyetteki “gündüzün sonu”nu, ikindi vakti ile, “öğle vaktine girme”yi de öğle vakti ile açıklamışlardır.  

 Abdullah b. Abbâs (r.a.)’dan gelen rivayete göre, bu âyet, beş vakit namazı içine almaktadır. Bu sebeple ekseri âlimler beş vakit namazın Mekke’de farz kılındığı kanaatindedir. Hz. Peygamber (s.a.), bir hadis-i şerifte, büyük sevap kazanmak isteyenlere bu âyeti okumalarını tavsiye etmiştir.  

1- Gün bitiminde ve günün başlamasında. 2- Tesbih, Allah'ın, her türlü noksanlıktan arınık, tüm mükemmel niteliklere sahip olduğunu bilmek; Allah'ı kendisine özgü nitelikleri ile tanımak ve tanıtmak demektir. Tesbih, tevhid inancının ve anlayışının kavranması ve Yaratıcının tüm nitelikleri ile tanınması ve tanıtılması etkinliğidir. Allah'ı tesbih etmek; O'nu şirk içeren her türlü düşünce ve inançtan arındırarak, Kendisine özgü nitelikleri ile yüceltmek demektir. Tesbihe, namazda “tesbih çekme” olarak anlam vermek bidat ve hurafedir. 3 - Gece, gündüz sürekli duyarlı olun ve başka varlıkları ortak koşmaksızın tevhide bağlı kalın. Yalnızca Allah'a kulluk edin.  

(*) Tenzih, tesbih, dua ve salât kavramları eğer bir zaman ile kullanılmışsa bu namaz ibadetine işarettir. Eğer burada sadece, Allah’ın her tür eksiklik ve zayıflıktan uzak olduğuna inanmak kastedilmiş olsaydı bu; sabah, akşam, öğle gibi vakitlerle sınırlanmazdı. Çünkü bir Müslüman her zaman bu inancı taşır. Aynı şekilde eğer Allah’ı, söz ile tenzih edip yüceltmek kastedilmiş olsaydı, yine vakit belirlenmesi anlamsız olurdu; çünkü bir Müslüman her zaman karşılaştığı durum ve söyleme göre Allah’ın yüceliğini ifade edip O’nu eksikliklerden tenzih etmelidir. (Kurandan Hayata) Bazı müfessirlerimize göre [tesbîh] kavramı, bir zaman kavramıyla birlikte kullanılırsa “namaz kılmak” anlamına gelir. Ayette yer alan [hîne tümsûne] ifadesi “akşama ulaştığınızda” anlamında “akşam” vaktini içerir. [Hîne tusbihûne] ifadesi “sabaha ulaştığınızda” demektir ki bu da “sabah” vaktini karşılar. Diğer iki vakit yani “yatsı” ve “öğle” vakti bir sonraki ayette dile getirilmektedir. “İkindi” vakti ise Bakara 2:238, Hûd 11:114, Tâhâ 20:130 ve Kâf 50:39’daki kullanımlardan anlaşılmış olur. Böylece Kur’an’da beş vakit namazın yer aldığı görülmektedir. Namaz vakitleriyle ilgili mesajlar için bkz. Bakara 2:238; Hûd 11:114; İsrâ 17:78; Tâhâ 20:130; Rûm 30:17-18; Kâf 50: 39.(M. Okuyan Meali 17. Ayet Açıklaması)  

1 Akşam ve yatsı namazlarını kılın.2 Sabah namazını kılın.  

[3574] İbn Abbas’a atfedilen bir yoruma göre “akşam” ve “yatsı” birlikte kastedilmiştir (Taberî). Tesbih, bilinen vakitlerle birlikte kullanıldığında doğrudan namaza delâlet eder. Aksi halde bu emrin hayatta namaz dışında bir karşılığı bulunmamaktadır.  

3521 - The special times for Allah's remembrance are so described as to include all our activites in life-when we rise early in the morning, and when we go to rest in the evening; when we are in the midst of our work, at the decline of the sun, and in the late afternoon. It may be noted that these are all striking stages in the passage of the sun through our terrestrial day, as well as stages in our daily working lives. On this are based the hours of the five canonical prayers afterwards prescibed in Madinah; viz., (1) early morning before sunrise (Fajr); (2) when the day begins to decline, just after noon (Zuhr); (3) in the late afternoon, say midway between noon and sunset ('Asr); and (4) and (5) the two evening prayers, one just after sunset (Maghrib), and the other after the evening twilight has all faded from the horizon, the hour indicated for rest and sleep (Isha'). Cf. 11:114, nn. 1616-17; 17:78-79, n. 2275; 20:130, n. 2655.