Mu'minûn Sûresi 100. Ayet Meali

bk. Kur’ân-ı Kerim, 6/27, 63; 7/53; 10/11; 14/44; 32/12; 40/11; 42/44.  

[359] Berzah kelimesi hakkında geniş bilgi için bk. Bayraklı, KUR’ÂN TEFSÎRİ, XIII, 295-296.  

Ölüm vakti gelen kişi tam ruhunu teslim ederken gideceği yeri görecektir. İyi işler yapmış erdemli kişilere ruhları teslim alınırken melekler şu müjdeyi verir: “‘Selam üzerinize olsun, yapmış olduğunuz iyiliklerin karşılığı olarak Cennete giriniz.’ derler.” (Nahl, 16/32) Fakat zulmederek ve kötülük yaparak ölenler için ise şöyle söylenir: “Meleklerin, inkârcıların/nankörlerin/vefasızların/zalimlerin canlarını alırken, yüzlerine ve sırtlarına vurarak (onlara): ‘Yakıp kavuran azabı tadın bakalım! (dediğini) bir görseydin!’” (Enfal, 8/50) Demek iyi kimseler ölüm anıdan cennetle müjdelenecek, inkârcı kötü kimseler de cehennemdeki yerlerinden haberdar olacaktır.İki şey arasında bulunan engel, geçit, mesafe anlamlarına gelen “berzah” terimi burada, ölüm ile başlayıp, yeniden dirilmeye kadar geçen süreyi ifade etmek için kullanılmıştır. Bu ayet aynı zamanda reenkarnasyon, yani ruhun tekrar bedenlendiğine inanan spiritüalistlerin inancını da reddetmektedir.  

 Sözlükte «engel» anlamına gelen «berzah», ölüm ile başlayıp, yeniden dirilmeye kadar geçen süreyi ifade eden dinî bir terimdir.  

Bu ayet reenkarnasyon, yani tekrar bedenlenme inancını ve ruhların dünyaya dönüşlerini reddetmektedir.  

1- Samimi ve erdemli olmak, iyi ve yararlı işleri yapmak. 2- Dünyaya dönüşlerini imkânsız kılan. 3- Engel, perde.  

(*) Not: Bu ayetten de kesin anlaşılmaktadır ki, ölen bir kimse, bir daha dünya hayatına geri dönemez. Artık onu bekleyen tek hayat vardır; o da âhiret hayatıdır. Ayrıca İki şey arasında bulunan engel, geçit, mesafe anlamlarına gelen “berzah” terimi burada, ölüm ile başlayıp, yeniden dirilmeye kadar geçen süreyi ifade etmek için kullanılmıştır. Bu ayet aynı zamanda reenkarnasyon, yani tekrar bedenlenme inancını ve ruhların tekrar dünyaya dönüşlerini reddetmektedir.  

[3] Veya terkettiğim imana mukabil iman ederim veya bıraktığım malla iyi iş işlerim.[4] Faydasız sözdür, hasretle söylenmiş sözdür.  

15 Berzah, geri dönüşü imkânsız kılan engeldir. Ayrı bir âlem değildir. Dolayısıyla bu engel bize, reenkarnasyon/tenâsüh vb kelimelerle ifade edilen “ruh göçü” veya “ruhun kalıp değiştirmesi” gibi olayların söz konusu olmadığını anlatıyor.  

Benzer mesajlar: Bakara 2:167; En‘âm 6:27; A‘râf 7:53; Secde 32:12; Fâtır 35:37; Zümer 39:58 Burada geçen [berzah] kelimesi, ölüm sonrası bir âlemin adı değil, dünyaya geri dönmeyi imkânsız kılan “ölüm engeli” demektir. Bu ayet reenkarnasyonun olmadığının delillerindendir.  

1 Âyetin bu bölümü “o boşa geçirdiğim dünyada iyi işler yapayım.” şeklinde de tercüme edilebilir.2 Yani tamamen yalandır.3 Berzah: İki şey arasında bulunan ayırıcı çizgi, perde, set, engel demektir. Coğrafyada; iki deniz arasında bulunan kara parçasına denir. Burada ise; Dünya hayatı ile âhiret hayatı arasına Allah tarafından konulan, bir engel veya süre anlamınadır. Dinî terim olarak ise; ölümle başlayıp yeniden diriltilmeye (ba‘s) kadar sürecek olan ara dönem, dünya ile âhiret arasındaki âlem ve kabir hayatı karşılığında kullanılmıştır. Bu ve buna benzer berzah tanımları, kelamcılar ve mutasavvıfların ve kerametleri kendilerinden ve müritlerinden menkul zevatın uydurmalarından başka bir şey değildir.  

61 Lafzen, “bıraktığım, terk ettiğim konuda” (fî-mâ); bununla hem ihmal edilen iyi işler, hem de irtikab edilen kötülükler kasdediliyor olmalı.  

[2955] K-v-l kökü, tüm versiyonlarıyla birlikte “etkisizlik, çabukluk ve/veya kalıcı olmayana” delâlet ederken, k-l-m kökü tüm versiyonlarıyla birlikte “kalıcı etkiye” delâlet eder. Kelimetunu çevirimiz bu etimolojiye dayanmaktadır (Bkz: 10:65, not 86). [2956] Âyetteki berzah/engel, ölüm olsa gerektir (Bkz: Râzî). Zira ölen hiç kimse, dünya hayatına geri dönemez. Artık onu bekleyen tek hayat vardır; o da âhiret hayatıdır. Bu âyetteki berzah kelimesinden yola çıkılarak, gayba imanın konusu olan âhirete ilişkin bir yığın spekülatif yorum üretilmiş ve adına da “Berzah Âlemi” denmiştir. Bu başlık altında üretilen spekülatif bilginin, bir tek berzah kelimesinden yola çıkarak nasıl olup da bu kadar çoğaltılabildiğine, insan hayret etmekten kendini alamıyor. Hele bir de bu spekülasyonları yapanların gidip görüp gelmiş de, ayağının tozuyla gördüklerini anlatıyor halleri, gayb ve şehadet gibi iki ayaktan oluşan Kur’an bilgi sisteminin (59:22) gayb ayağıyla içten içe sorunlu olup olmadıkları sorusunu akla getiriyor. Zira gayb bir mü’min için imanın konusudur. Bir iman umdesi, spekülatif beşeri bilgiyle gaybın konusu olmaktan çıkarak şehadetin konusu haline gelmez. Kur’an’ın “gaybı taşlamak” dediği olumsuz alışkanlığın cazip ve şehevi bir yanı olmalı. Bu âyet ruhların yeniden bedenlendiği iddiasına dayanan tüm reenkarnasyon teorilerini kesin bir dille reddetmektedir. Bunun yanında, günahkârların ruhlarının iyilerin ruhlarından farklı olarak kıyamete kadar tutuklu kalacağına dair bir imâ da bulunmaktadır.  

Öleceği sırada, her biri cehennemdeki yerini ve iman etmiş olması halinde gireceği cenneti görünce o zaman bu temennide bulunacaktır. Berzah: Kabir hayatı.  

Berzah: İki şey arasında bulunan engel, geçit, mesâfe anlamlarına gelir.  

2938 The unrighteous will ask for another chance. But it will be too late then. The time for repentance will then have passed. 2939 Their request will mean nothing. It will be treated merely as an empty word of excuse. They had plenty of chances in this life. Not only did they reject them, but they did not even believe in Allah or ask for His assistance. 2940 Barzakh: a partition, a bar or barrier; the place or state in which people will be after death and before Judgement. Cf. 25:53 and 55:20. Behind them is the barrier of death, and in front of them is the Barzakh, partition, a quiescent state until the judgement comes.