Mâide Sûresi 117. Ayet Meali

Bu ayetten de anlaşılıyor ki; Hz. İsa Hıristiyanların sandığı ve iddia ettiği gibi Allah’ın insan şeklindeki bir tezahürü değil, tıpkı diğer insanlar gibi yaşayan ve dünyadan ayrıldıktan sonra diğer insanlar üzerinde etkisi olamayan bir beşerdir. Yine anlaşılıyor ki, Allah’ın dışındaki varlıkların –isterse peygamber olsunlar- öldükten sonra diğer insanları etkileme gibi bir güçleri ve yetkileri yoktur. Bu ayette ayrıca Hz. İsa’nın ahir zamanda yeryüzüne ineceğini iddia edenlere de bir cevap vardır. Öyle sanıldığı gibi Hz. İsa gelecek olsaydı ayette; “Sen beni vefat ettirince üzerlerine yalnız sen gözetleyici oldun” ifadesi yer almazdı. Binaenaleyh Hz. İsa ölmüştür ve kıyamette Hz. Muhammed de dahil diğer bütün peygamberler gibi insanlarla beraber dirilecek ve yine bütün peygamberler ve insanlar gibi hesap verici olarak Allah’ın huzuruna çıkacaktır.  

1- Ayetten de anlaşılacağı gibi İsa Nebi'nin de her insan gibi vefat ettiği açıkça görülmektedir.  

(*) Bu ayetten de anlaşılıyor ki; Hz. İsa Hıristiyanların sandığı ve iddia ettiği gibi Allah’ın insan şeklindeki bir tezahürü değil, tıpkı diğer insanlar gibi yaşayan ve dünyadan ayrıldıktan sonra diğer insanlar üzerinde etkisi olamayan bir beşerdir. Yine anlaşılıyor ki, Allah’ın dışındaki varlıkların –isterse peygamber olsunlar- öldükten sonra diğer insanları etkileme gibi bir güçleri ve yetkileri yoktur. Bu ayette ayrıca Hz. İsa’nın ahir zamanda yeryüzüne ineceğini iddia edenlere de bir cevap vardır. Öyle sanıldığı gibi Hz. İsa gelecek olsaydı ayette; “Sen beni vefat ettirince üzerlerine yalnız sen gözetleyici oldun” ifadesi yer almazdı. Binaenaleyh Hz. İsa ölmüştür ve kıyamette Hz. Muhammed de dâhil diğer bütün peygamberler gibi insanlarla beraber dirilecek ve yine bütün peygamberler ve insanlar gibi hesap verici olarak Allah’ın huzuruna çıkacaktır. (C. Külünkoğlu Meali 117. Ayet Açıklaması) Ayrıca Kıyamet günü yüce Allah Hz. İsa’nın haşa böyle bir şeyi söyleyip söylemediğini bilmediği için değil, dünyada iken Hz. İsa’yı ilahlaştıranların bunu ve özellikle teslis inancı olan (Allah + Rûhü’l Kudüs + İsâ) gibi inançların bize İsa telkin ettiğini iddiasında bulunanların iddialarının asılsız ve bir iftira olduğunu Hz. İsa tarafından herkesin gözü önünde reddedilmesi içindir. Nasıl ki dünyadaki hukuk sistemlerinde yargıçın elinde sanık hakkında kesin delil ve kanıt olsa bile yine ifadesini almadan suçluyu cezaya mahkûm etmiyorsa, yüce Allah’da her şeyi bildiği halde o gün sorgusuz, sualsız kimseyi mahkûm etmez. İşte her şeyi bildiği hâlde o gün yüce Allah’da insanların ifadelerini almadan, onları mahkeme sürecinden geçirmeden kimseyi cezaya mahkûm etmez!  

[2] Ben varken böyle demediler.[3] Yegâne murakıp sensin.  

40 Hz. İsa’nın vefat ettiğinden bahsediyor, bu ise onun vefat ettiğinin Kur’an’dan delilidir. Bu konuda geniş bilgi için bkz. İslam’ı Anlamak isimli kitabımız, s. 268 vd.  

Hz. İsa mahşerdeki sorgulanmasında Yüce Allah’ın kendisine soracağını bildirdiği “Beni ve annemi Allah’ın peşi sıra iki ilah edinin” şeklindeki sözü söylemediğini ifade etmektedir. Hz. İsa kavmine tebliğde bulunurken Yüce Allah’ın kendisine emrettiği şeyi yani tevhidi benimsemeleri gerektiğini onlara tebliğ ettiğini ve bunu da “Benim de Rabbim, sizin de Rabbiniz olan Allah’a kulluk edin” cümlesiyle dile getirdiğini bildirmiş olacaktır. Benzer mesajlar: Âl-i İmrân 3:51; Meryem 19:36; Zuhruf 43:64.,Ayette geçen [teveffeyte] fiili “vefat ettirmek” anlamına geldiği için, bu ayet Hz. İsa’nın da tıpkı diğer bütün önceki insanlar gibi vefat ettirildiğinin apaçık bir delilidir. Burada olduğu gibi [teveffeyte] fiili tek başına veya “ölüm”le ilgili bir kelimeyle kullanıldığında “öldürmek” demektir. Fakat En‘âm 6:60 ve Zümer 39:42’de olduğu gibi [el-leyl] “gece” veya [menâm] “uyku” gibi kelimelerle kullanılırsa, ancak o zaman “uyutmak” anlamına gelmektedir. Buradaki vefat ettirmek fiili çok açık bir şekilde “öldürmek” demektir. Bunu başka şekilde yorumlamak doğru değildir. Hz. İsa’nın vefatı konusunda Âl-i İmrân 3:55 ve Nisâ 4:157-158’de de çeşitli bilgiler verilmektedir. Hz. Muhammed’in öldüğü bu dünyada başkasının sağ kaldığını düşünmek konuyu anlamamaktan veya başka kabulleri vahyin önüne geçirmekten başka bir şey değildir.  

1 Bu âyete göre de; Hz. İsa, Yahûdîler tarafından öldürülmeyip, Allah tarafından vefat ettirilerek kendi katına yükseltilmiştir. Yani Hz. İsa, ölmüştür ve göklerde bir yerde dünyaya ineceği günü beklememektedir. Tefsirlerin pek çoğunda, “Hz. İsa’nın ölmediği” şeklindeki yorumlar, dayanaksızdır. Bu ve (Âlu İmrân: 55, Nisa:158.) âyetlerin zahirine de aykırıdır. Bk. (Âlu İmrân: 55, Nisa: 158)  

140 Ente’r-rakîb’deki belirtme takısı (harf-i tarif), Allah’ın rakîb (“koruyucu”) olma fonksiyonundaki eşsizliğinin bir ifadesidir ve ancak (o cümlede mahzûf olan) “yalnız” kelimesinin ilavesiyle çevrilebilir. Allah ile ilgili benzer ifadelere Kur’an’da çok sık rastlanır -mesela, bir sonraki ayetin sonunda.  

Birçok batılı yazarın iddialarının hilafına, Kur’ân-ı Kerim, Meryem’i teslisin bir unsuru saymaz. Yalnız bu âyette onun tanrılaştırıldığını bildirir. Arabistanda ve Suriye’de İslam’ın zuhurundan önce Meryem’i tanrılaştıran Collyridiens gibi toplulukların bulunduğunu birçok müsteşrikin çalışmaları da göstermiştir. Fakat oraya gitmeye gerek yoktur. Katolik mezhebi Meryem hakkında “Tanrının Annesi” (Theotokos) der, onun da ruh ve bedeni ile göğe yükseldiğini, dünyada hazır ve icraatta bulunduğunu, duaların ona yöneltilmesinin yerinde olduğunu kabul eder. Tevhid konusunda çok titiz olan Kur’ân nazarında bunların tanrılaştırma sayılması pek normaldir. {KM, Matta 4,10; Luka 4,8} İncil’in hiçbir yerinde Hz. İsa (a.s.)’ın “Ben Tanrı’yım” şeklinde bir sözü yoktur. Aksine o Allah’ın kulu olmasıyla övünür (Matta 12,18).  

[1] Sahibi [2] Allah'ın İsa(as) vefat ettirdiğini "Ey İsa, ben seni vefat ettireceğim, ...." (Ali İmran 3/55) bildiriyor.  

830 Cf. 5:72 and n. 782. 831 Jesus here acknowledges that he was mortal, and that his knowledge was limited like that of a mortal.