Kehf Sûresi 25. Ayet Meali

 Buna göre Ashâb-ı Kehf, mağarada 309 yıl kalmış oluyorlardı. Bazı tefsirlerde bu sayının kamerî takvime göre olduğu belirtilmektedir. 309 kamerî yılın karşılığı ise milâdî üç asırdır. Rivayete göre ehl-i kitaptan bazıları, Ashâb-ı Kehf’in mağaraya girişinden itibaren Hz. Muhammed (s.a.)in zamanına kadar geçen sürenin 300 sene olduğunu iddia etmişlerdir ki, Allah Teâlâ, 26. âyeti ile onların bu iddiasını reddetmektedir:  

Tanrı bu ayette 300+9 ifadesini kullanarak mağarada kalış süresini hem güneş ve hem ay yılı ile veriyor. Nitekim, üç yüz güneş yılı üç yüz dokuz ay yılına denk gelir. Dünyanın sonunun tarihi, o tarihten 300 güneş yılı (309 ay yılı) önce, yani 1980 MS (1400 HS) yılında, bildirildi (Bak: 15:87 ve 72:27).  

1- Bu sayı, tahmin yürütenlere aittir. Zira bir sonraki ayette böyle olduğu anlaşılmaktadır. Böyle tahmin edenlere bir sonraki ayette cevap verilmektedir.  

(3)Ziyâde edilen dokuz sene şöyle de îzah edilmiştir: Güneş takvîmine göre üç yüz sene, ay takvîmine göre üç yüz dokuz yıl eder. Zîrâ, bu iki takvim yılı arasındaki on günlük fark, her yüz senede ay yılıyla üç yıl etmekle, üç yüz senede bu fark dokuz yıl olur. (İbn-i Kesîr, c. 2, 415)  

(*) Bu sayı, tahmin yürütenlere aittir. Zira sonraki ayette böyle olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca böyle tahmin edenlere de bir sonraki ayette cevap verilmektedir. (E. Aktaş Meal Açıklaması) Yani rivayette göre ehl-i kitaptan bazıları, Ashâb-ı Kehf’in mağaraya girişinden veya ölümlerinden itibaren Hz. Muhammed (s.a.) in zamanına kadar geçen sürenin 300 sene olduğunu iddia etmişlerdir. (D. Vakfı Meali 25. ayet Açıklaması) Buna göre yüce Allah, Ashâb-ı Kehf’in sayısını da mağarada kaldıkları süreyi de bildirmemiştir. Nitekim 26. ayette bu bilginin sadece Allah katında olduğu belirtilmiştir. Ashâb-ı Kehf’in kendileri de birbirlerine, “Rabbiniz kaldığınız müddeti daha iyi bilir” demişlerdi (ayet 19). Bize göre de, ayetlerin sıralanışı ve birbirini tamamlayan işaretleri bu yorumun isabetli olduğunu gösteriyor… Kaynak: (Kur’an Yolu Tefsiri Cilt: 3: 548-549) Bütün bunlardan anlaşılıyor ki onların 300 veya 309 sene gibi bir süre uyku hâlinde kalmış olmaları söz konusu değildir. Zira 11. ayetteki ‘’bunun üzerine mağarada onların kulaklarını birkaç yıl [dış dünyaya] kapalı tuttuk’’ şeklindeki ifadeyle de bunun böyle olduğu anlaşıılıyor. Özetle Kur`an`ın bu suresinde, bu kişilerin kaç kişi olduğu, kaç yıl uyudukları ve ne zaman yaşadıkları belirtilmez, bu bilgileri ancak Allah`ın bileceği vurgulanır. Arapça bilenler detaylı bir bilgi için aşağıdaki tefsir metinlerine de bakabilirler. هذه العبارة هي خاصة بأهل الكتاب أي أنها تعني وسيقولون لبثوا في كهفهم ثلاثمائة سنين وازدادوا تسعا لأنهم اختلفوا في مدة لبثهم كما اختلفوا في عددهم فالبعض منهم قال أنهم لبثوا 300 سنة والبعض الآخر زاد تسع سنوات فقال لبثوا 309-- سياق القصة يقول أن الله لم يخبر بحقيقة عدتهم ومدة لبثهم... والآية (قل الله اعلم بما لبثوا..) هي رد على قول (ولبثوا في كهفهم ثلاث مئة سنين وازدادوا تسعا...) وهذه الآية يبدوا أنها إستعراض لرأي وقول فريق سيقولون.. وإلا لما كان هناك داعي لقول الله (قل الله أعلم بما لبثوا ) بعدها مباشرة. (في قوله: {وَلَبِثُواْ فِى كَهْفِهِمْ } قولان: الأول: أن هذا حكاية كلام القوم والدليل عليه أنه تعالى قال: {سَيَقُولُونَ ثَلَـٰثَةٌ رَّابِعُهُمْ كَلْبُهُمْ } وكذا إلى أن قال: {وَلَبِثُواْ فِى كَهْفِهِمْ } أي أن أولئك الأقوام قالوا ذلك ويؤكده أنه تعالى قال بعده: {قُلِ ٱللَّهُ أَعْلَمُ بِمَا لَبِثُواْ } وهذا يشبه الرد على الكلام المذكور قبله ...(مفاتيح الغيب - الرازي) ويقول محمد علي حسن الحلي (رحمه الله تعالى) في تفسيره (وَلَبِثُوا فِي كَهْفِهِمْ) بعد موتهم (ثَلَاثَ مِائَةٍ سِنِينَ وَازْدَادُوا تِسْعًا) وهذه المدّة من وقت موتهم إلى حين نزول هذه الآيات..، وقد أخبر الله تعالى بأنّ أصحاب الكهف لبثوا بعد موتهم إلى نزول هذه الآيات ثلاثمائة وتسع سنوات... (حقائق التأويل في الوحي والتنزيل) مدة نوم أصحاب الكهف ؟ وأما مدة نومهم فهي سنوات معدودة لقوله سبحانه فَضَرَبْنا عَلَى آذانِهِمْ فِي الْكَهْفِ سِنِينَ عَدَداً ) فهي اذن يمكن أن يكون أقلّ من عشر سنين كما يفيده هذا التركيب اللغوي (والله اعلم).وأما جملة ( وَلَبِثُوا فِي كَهْفِهِمْ الخ) ، فهي قول اهل الكتاب وليس تقريرا من الله ، فكأنه سبحانه يقول : ( سَيَقُولُونَ ثَلاثَةٌ رابِعُهُمْ كَلْبُهُمْ ... وَيقولون { وَلَبِثُوا فِي كَهْفِهِمْ ثَلَاثَ مِائَةٍ سِنِينَ الخ):.( قصص القرآن بدون خرافات) ومن المفسرين المتقدمين الذين ذهبوا إلى أن عدد 309 محكي عن أهل الكتاب : مكي بن أبي طالب في الهداية وابن العربي المعافري في الأحكام ومن المتأخرين : القاسمي ورشيد رضا فنحن أمام قراءة تفسيرية عن صحابي من علماء القرآن ثم تفسير ابن عباس الحبر .وقد تبناه الإمام المفسر قتادة حيث قال بعدما روى قراءة ابن مسعود في تفسير عبد الرزاق : يَعْنِي أَنَّهُ قَالَهُ النَّاسُ {ثَلَاثَمِائَةٍ سِنِينَ وَازْدَادُوا تِسْعًا} , أَلَا تَرَى أَنَّهُ يَقُولُ: {قُلِ اللَّهُ أَعْلَمُ بِمَا لَبِثُوا} " .وأخرج الطبري في تفسيره عن مطر الورّاق، في قول الله: (وَلَبِثُوا فِي كَهْفِهِمْ ثَلاثَ مِائَةٍ سِنِينَ) قال: إنما هو شيء قالته اليهود، فردّه الله عليهم وقال: (قُلِ اللَّهُ أَعْلَمُ بِمَا لَبِثُوا) . المصدر :(كم لبث أصحاب الكهف نائمين) ...فالقرآن ساكت عن عَدَدِهم، وكذا عن مِقدار لَبْثِهم؛ إذ لا غَرض يترتب على الهدف الذي سَاقَه القرأن (قصص الانبياء عبد الوهاب النجار) في هذا الكلام قولان.أحدهما: أنه حكاية عما قال الناس في حقهم، وليس بمقدار لبثهم، قاله ابن عباس، واستدل عليه فقال: لو كانوا لبثوا ذلك، لما قال: {الله أعلم بما لبثوا}، وكذلك قال قتادة، وهذا قول أهل الكتاب (زاد المسير في علم التفسير)  

[9] Sene-i şemsiye üzere üçyüz, sene-i kameriye üzere üçyüz dokuz sene olduğuna işarettir.  

9 Güneş takvimiyle üçyüz yıl, ay takvimiyle 309 yıl eder şeklinde hesap etmişlerdir.  

34 Bu ifade, açıktır ki, 22. ayetin ilk paragrafında bahsedilen “gereksiz tahminler”le, yani 22. ayette geçen “onların sayısını en iyi Rabbim bilir” ve 26. ayetteki “Onların [orada] ne kadar kaldığını en iyi Allah bilir” ifadeleriyle reddedilen tahminlerle bağlantılıdır. Bu görüş özellikle Abdullah İbni Mes‘ûd’un görüşüdür ki, bizim yukarıda parantez içinde açıklayıcı ilaveler olarak verdiğimiz ifadelerin (“[bazıları] ... kaldı[ğını ileri sürüyor] ve kimileri de [bu sayıya]”), ismi geçen zatın kendi Kur’an nüshasında Kur’an’ın orijinal ifadeleri olarak yer aldığı rivayet edilmektedir (ama, bizce, bunlar muhtemelen İbni Mes‘ûd’un ilave ettiği açıklayıcı kenar notlarıydı). İbni Mes‘ûd’a izafe edilen görüş Katâde ve Matar el-Verrâk tarafından da paylaşılmaktadır (Taberî, Zemahşerî ve İbni Kesîr). Bizim çevirideki açıklayıcı ilavelerimiz de (“bazıları ... ileri sürüyor”) İbni Mes‘ûd’un bu açıklayıcı kenar notlarında geçen kâlû (“dediler”) ifadesine dayanmaktadır.  

[2374] Hemen sonra gelen “De ki: Onların ne kadar kaldığını Allah daha iyi bilir” ifadesi göz önüne alındığında, parantez içi açıklamaların zorunlu olduğu anlaşılacaktır. Bu nedenle olsa gerek, İbn Mes’ud kendi nüshasına “dediler ki” (kâlû) notunu düşmüştür (Katâde’den nkl. Taberî; Zemahşerî ve Râzî). Mukâtil, kendi tefsirinde burada geçenleri “Hıristiyanların iddiası” olarak açıklar. “Dokuz yıl daha eklendi (izdâdû)” ifadesi, güneş ile ay yılı arasındaki farkı ifade eder. Zımnen eleştirilen bu yaklaşım, olayın özünü bırakıp kabuğuyla ilgilenen bir yaklaşımdır.  

Yani sayıları üzerinde ihtilâf edenler, uyuma süreleri üzerinde de ihtilâf ettiler. Kimi onların üçyüz yıl uyuduğunu söylerken, kimi de üçyüz dokuz yıl uyuduklarını söyledi. Âyetin güçlü anlamı budur. Eğer söz, sayıları ve uyuma süreleri üzerinde görüş ayrılığına düşenlerin söyledikleri sözleri değil de orijinal vahiy ise, yani Mağaradakilerin ne kadar uyuduklarını bildiren vahiy ise, dokuz fazlasıyle üçyüz yıl Mağarada kaldıkları anlatılmış olur. Güneş takvîmine göre 300 yıl, Ay takvîmine göre 309 yıl eder.  

[2] Üçyüz şemsî sene üçyüz dokuz kamerî sene ider.  

[*] Üç yüz yıl uyudular, uyandıktan sonra orada dokuz yıl daha kaldılar. Dokuz yıl sonra başka bir yere taşınmış olabilecekleri gibi ölmüş de olabilirler.  

2365 This text is missing. This text is missing. This text is missing. This text is missing. This text is missing. This text is missing. This text is missing. This text is missing. This text is missing.