İsrâ Sûresi 111. Ayet Meali

[297] İsrâ sûresinden çıkarılacak genel ilkeler için bk. Bayraklı, KUR’ÂN TEFSÎRİ, XI, 419-423.  

1- Bütün övgüler. 2- Egemenlikte. 3- Yandaş, yardımcı, destekçi.  

(*) Âyette Allah’ın hüküm ve hâkimiyetinde ortağı bulunmadığı, O’nun için âcizlikten, dolayısıyla kendisine yardım edecek bir destekçiye asla ihtiyacı olmadığı hatırlatılarak, müslümanların dilek ve ihtiyaçlarını yalnız O’na arzetmeleri, hayatlarını buna göre düzenlemeleri, bu inancın verdiği onurla gayretlerini üretken kılmaları gerektiğine işaret edilmektedir. Tekbir buyruğu da müslümanların Allah’ı bu inançla yüceltmeleri anlamına gelmekte; böylece sûre, İslâm’ın ulûhiyyet ve tevhid inancının âdeta özeti olan veciz bir dua örneğiyle son bulmaktadır. Kaynak: (Kur’an Yolu Tefsiri Cilt: 3 Sayfa: 529-531) Ayrıca velî: sözlükte genel anlamda yardımcı, birinin işini üstlenen, yönetici, koruyucu, gözetici gibi anlamlara gelir ve çoğulu evliya’dır. Velî kelimesi, Kur’ân’da hem Allah hem de diğer varlıklar için de kullanılmıştır. Evliyaüllah’’(أولياء الله) ın anlamı ise,‘’iman edip, kütü işlerden sakındıkları için Allah’ın koruması altına alıp, sahiplendiği kimselerdir’’.. Not: İsra süresi 111.ayet ile Yunus süresi 62.ayetler arasında bir tutarsızlık ve çelişki söz konusu değildir. Çünkü İsra -111. ayette (ولي) ‘’Allah’ın yardımcısı, koruyucusu, sahibi, yöneticisi, destekcisi vs. yoktur, deniliyor. Yunus süresi 62. ayette ise, (أولياء الله) yani, ‘’İman edip, kötü işleri yapmaktan sakındıkları için ahiret gününde Allah’ın koruması altına alıp, sahipleneceği kimseler’’demektir. (الله اعلم) ونقول المؤمن ولي الله، أي: المعان بنصر الله عزوجل؛ كما يراد به أحيانا: أنه ناصر لأولياء الله ودينه نقول: الله ولي المؤمنين، أي: معينه - والولي بمعنى مفعول أي والاه الله أي حفظه من كل مكروه، تابعته أنت بالطاعة والحب، وتابعك هو بالحفظ من كل مكروه، منك الطاعة ومنه الحفظ، منك الاستقامة ومنه التكريم، منك موالاة طاعته ومنه موالاة حفظه وتأيده ونصره وتوفيقه، هذا معنى الولي(موسوعة النابلوسي)  

133 Lafzen, “Kendi için bir oğul edinmemiş olan” -yani, kendi varlığının uzantısı olarak bir çocuk edinmek gibi eksiklik, yetersizlik ifade eden niteliklerden mutlak surette uzaktır. Ayette geçen ifade, sadece, Hz. İsa’nın “Allah’ın oğlu” olduğu yolundaki Hristiyan öğretisini çürütmekle kalmayıp bunu da aşarak, “oğul”, “çocuk”, “döl” gibi kavramlarla Allah arasında bağlantı kurmanın mantıken imkansızlığını ortaya koyduğu için, ibarenin geniş zaman kipiyle ve veled sözcüğünün, hem erkek, hem de kız çocuğunu ifade eden birincil anlamıyla yani, “döl” sözcüğüyle aktarılması, kanaatimizce daha yerinde olacaktır.134 Lafzen, “herhangi bir güçüzlükten [ya da “düşkünlük”ten] ötürü bir koruyucuya [yahut “bir yardımcıya”] ihtiyacı olmayan”.  

[2341] Zımnen: Ey insan! Unutma ki O’nun senden zâtını yüceltmeni istemesi, sana ikramıdır! Zira O, zaten kimsenin yüceltemeyeceği kadar yücedir. Yüceler yücesi Allah senden zâtını yüceltmeni istiyorsa, bunun tek sebebi vardır: Seni yüceltmek ve sana değer verdiğini göstermek!  

2324 A first step towards the understanding of Allah's attributes is to clear our mind from superstitions, such as that Allah begot a son, or that He has partners, or that He is dependent upon other beings to protect Him from harm and humiliation. We must realise that He is the One and Peerless. His greatness and glory are above anything we can conceive: but using our highest spiritual ideas, we must declare forth His greatness and glory. The Surah began with singing the glory and praises of Allah: it ends in the same note, concluding the argument. The next Surah takes up the same theme from another point of view, and opens with the same note, "Praise be to Allah". (R).