Gâşiye Sûresi 20. Ayet Meali

[753] Kainatı gözlemek hakkında bilgi için bk: Bayraklı, KUR’ÂN TEFSÎRİ, XXI, 87-90.  

(1)“Sâni‘in (herşeyi san‘atla yaratan Allah’ın) kudreti, kibriyâ (büyüklük) ve celâl (nihâyetsiz büyüklük ve kahır) noktasında, kâinâtı öyle muhteşem bir saray şeklinde îcâd ediyor (yaratıyor) ki; (...) zemîn yüzünü bir sofra, bir tarla, bir bahçe, bir halîçe (halı) ve dağları birer mahzen, birer direk, birer kal‘a (kale) ve hâkezâ(bunun gibi) bütün eşyâyı büyük bir mikyasta (ölçüde) o büyük sarayın levâzımâtı (eşyaları) şekline getirerek, şa‘şaalı (parlak) bir sûrette haşmet-i rubûbiyetini (umûm kâinâtı terbiye edişinin heybetini) gösterdiği gibi; cemâl (güzellik ve lütuf) noktasında rahmeti dahi en küçük zîhayâta (canlıya) kadar her zîrûha (ruh sâhibine)envâ‘-ı ni‘metini (ni‘metinin çeşitlerini) verir, onun ile tanzîm eder. Baştan aşağıya kadar ni‘metlerle süsleyip, lütf u keremle tezyîn eder (ziynetlendirir).” (Mektûbât, 20. Mektûb, 64-65)  

(*) Ayette geçen (سُطِحَتْ)’’sutıhat’’kelimesi, bazı meallerde (düzlenmiş) şeklindeki çevrileri yanlıştır. Çünkü bundan önce hemen dağlardan söz edilmiştir. Eğer yeryüzünde dağlar varsa ve Kur’an da bunlardan söz ediyorsa, demek ki ayette geçen ‘’satıh’’ düzlenmek veya düz yapılmak anlamında değildir. Ayrıca bildiğiniz gibi Kur’an müteaddit ayetlerinde dağlardan, tepelerden, vadilerden, derelerden, nehirlerden, akarsulardan, denizlerden vs. söz ediyor. Hatta Kur’an’ın indiği yer olan Mekke’nin yerleşim merkezi bile bir vadidedir, doğu tarafında safa ve merve tepelerinin yer aldığı Ebukubeys Dağı, batısında Kuyuklan, güney batısında Sevr Dağı, Kuzeydoğusunda Hıra ve Sebir dağları yer alır. Ayrıca Mekke’nin güney doğusuna Mekke’den 25 km uzaklıkta olan Arafat Dağı da bulunur. Peki bütün bunlara rağmen hangi mantıkla Kur’an’a göre dünya düzdür denilebiliyor. İşte bu yüzden eğer (سطحت)’’düzlenmek veya düz anlamında olsaydı, Mekkeli müşriklerin bile bu ayette itirazları olacaktı ‘’ve ey Muhammed! Mekke bölgesi nasıl düz olduğunu görmüyor musun?’’ diye kendisiyle dalga geçeceklerdi. Peki, niye böyle bir şey olmamıştır? Çünkü onlar da (سطح)’’satıh’’ın düz anlamında olmadığını gayet iyi biliyorlardı! ألا ينظرون الى الأرض التي يتقلبون عليها كيف مهّدها الله لهم، فأينَ ما سافر الانسانُ يجدها مبسوطة سهلة مع أنها كروية الشكل(تيسير التفسير - القطان) مهد الأمر : سهله ووطأه وأصلحه (المعجم: الرائد) (وَإِلَى الْأَرْضِ كَيْفَ سُطِحَتْ) ومهدت على ما يقتضيه صلاح أمور ساكنيها وانتفاعهم بما في ظاهرها من المنافع وما في باطنها من المعادن.(تفسير المراغي) قوله تعالى (وَإِلَى الْأَرْضِ كَيْفَ سُطِحَتْ) لا يعني بأن الأرض مسطحة كما اعتقد بعض الجاهلين ولبَّس الملبسون والمشككون، فالآية الكريمة جاءت بمعنى (انظر الى الأرض كيف خلق الله سبحانه سطحها، انظر الى سطح الأرض الذي تعيش عليه) فالبشر يعيشون على أرض لها سطح وليس كلها صطحا حتى ولو كان شكلها كرويا ...(الرد على شبهة الأرض المسطحة والى الأرض كيف سطحت) أي برد سطحها فأصبحت صالحة للسكنى وللزراعة والانتقال عليها من مكان إلى مكان آخر ( حقائق التأويل في الوحي والتنزيل)  

[6] Artık nasıl kıyameti inkâr ediyorlar?  

1 Burada Yaratıcının kudretine dikkat çekilirken ilk önce devenin ileri sürülmesi insana acayip gelirse de bu acayiplikte kastedilen mânâya isabet açısından “bera’at-i istihlal” gibi bir bediî sanat vardır. Zira maksat, bakılmaya alışılmış ve pek olağan gibi görünen şeylerin bile yaratılış niceliğinin enteresan şeylerle dolu bulunduğunu duyurmaktır. Deve yaratılışının gerçekten enteresanlığı ile beraber Arapların en yakından gözlerine çarpması gerektiği düşünülürse, bunun yaratılışının âlemi seyretmek için ilk bakılacak yer edinilmesi en uygun harekettir. Bu sayılan deveye ondan göğe, ondan dağlara, onlardan yerdeki şeylere bakmak da, bütün âleme bakma manasını taşır. Bazıları buradaki “ibil” kelimesine mecazen “yağmur yüklü bulut” anlamı vermişlerse de bu kelime bulut değil bulut çeşitlerinden birine verilen bir isimdir.  

6106 The fourth and last instance given is that of the Earth as a whole, the habitation of mankind in our present phase of life. The Earth is a globe, and yet how marvellously it seems to be spread out before us in plains, valleys, hills, deserts, seas, etc.! Can man, seeing these things, fail to see a Plan and Purpose in his life, or fail to turn to the great Creator before Whom he will have to give an account after this life is done?