Furkân Sûresi 38. Ayet Meali

Ress Ashabı, bâzılarına göre Şuayb Peygamberin gönderildiği kavimdir. Bâzılarına göreyse Ress, bir kuyudur. O kuyunun bulunduğu yerde oturan kavim, kendilerine gönderilen peygamberi bu kuyuya atmıştır. Ress, Yemâme'de bir şehirdir, oraya Hanzale adında bir peygamber gönderildi, kavmi, onu öldürdü diyenler de vardır. Ress'in, Antakya'da bir kuyu olduğunu, İsa'ya inanan Habib-i Neccâr'ın orada öldürüldüğünü de rivâyet etmişlerdir.  

[Not: Ress halkı; Hicaz Yemen arasındaki Yemâme civarında veya başka bir coğrafyada yaşamış, bir kuyu etrafındaki azgın topluluk.]  

bk. Kur’ân-ı Kerim, 17/17; 23/31.  

(*) Ress, kuyu demektir. Bunlar Semud kavminden sonra Yemame’de yaşayan bir toplumdur. (Muhtar-us Sıhah)  

“Ad”, Hz. Hud’un, “Semud” ise Hz. Salih’in kavmidir. “Ress” halkı konusunda farklı yorumlar yapılmaktadır. “Ress halkı”, taşlarla örülmüş büyük kuyuların etrafında yerleşen topluluk demektir. Bunların Hz. Şuayip’in gönderildiği putperest bir kavim, ya da Yemâme yöresinde kendilerine gönderilen peygamberi öldüren azgın bir kasaba halkı olduğu söylenmektedir.  

Ress halkı, taşlarla örülmüş kuyuların etrafında yerleşen topluluk demektir. Putlara tapan bu insanlar bir görüşe göre Şu’ayb peygamberin kavmi idi.  

 «Âd» Hûd (a.s.)ın, «Semûd» Sâlih (a.s.)ın kavmidir. «Ress» hakkında değişik tefsirler vardır; daha çok Şuayb (a.s.)ın kavmi olarak bilinmektedir. Bir tefsire göre ise, Yemâme çayı üzerinde bir köyün adı olup, Semûd kavminden kalanlar burada otururlardı. Fakat bu bilgiler, sahih haberlerle sabit değildir. Kur’an tarafından bize bildirilen husus, «Ashab-ı Ress» denen bir insan topluluğunun yaşadığı ve küfürleri yüzünden helâk edildiğidir.  

(2)Ress, kuyu demek olup, Ashâb-ı Ress’in de peygamberlerini bir kuyuya hapsederek öldürdüklerinden veya putperest olduklarından dolayı kuyu başında helâk edilen bir kavim veya Ashâb-ı Uhdud veya Habîbü’n-Neccarı öldürerek bir kuyuya atan Antakya ahâlisi oldukları rivâyet edilmiştir. (Râzî, c. 12/24, 83)  

(*) Âd, Hz. Hûd kavmi, Semud, Hz. Salih kavmi, Ress ise: Örülmedik kuyu maden ve kalıntı demektir. Fakat “Ress Halkı’’ hakkında pek çok rivayet olduğundan kimler olduğu kesin olarak bilinmemektedir. En doğrusunu yüce Allah bilir.  

[1] Ress taş ile örülmüş kuyudur. Ressilîler bir rivayete göre Şuayb aleyhisselâmın kavmidir, ki putlara taparlardı.  

13 Ress halkı, Şuayb Peygamber’in kavmi olduğu rivayeti vardır. Ress, zaten taşlarla örülmüş kuyulara denir. Bir gün bu halk bu kuyunun başında iken, toplandıkları yer aniden çöker, açılan büyük bir obrukta hepsi batar. Bu halkın Semûd kavminin torunları olduğu da rivayet edilir. Krş. Kâf, 50/12; Hâkka, 69/4-8  

(“Ress Ashabı” hakkında kesin bir bilgi yoktur. Bu konuda müfessirler farklı şeyler söylemişlerse de, hiç biri tatmin edici değildir. Haklarında söylenebilecek tek şey, onların Semud kavminden sonra bir kuyunun kenarında yaşamış ve peygamberlerini “ress”e (eski ve susuz bir kuyuya) atarak veya içine asarak öldüren bir topluluk olduğudur.)  

[Ress] halkının Hz. Şuayb’ın, Hanzala’nın ya da Calut’un kavmi oldukları iddia edilmektedir.  

1 Ress: Örülmedik kuyu, maden ve kalıntı demektir. Fakat Ress halkının kimler olduğu kesin olarak bilinmemektedir. Bunlar hakkında, Semûd halkından, Azerbaycan kuyusuna kadar, pek çok rivâyet varsa da bu rivâyetleri birleştirmek mümkün olamamaktadır. Ama bunların Peygamberlerini yalanlayan ve helâk edilen bir toplum olduğu kesindir. En doğrusunu Allah bilir. Bk. (Kaf: 12)  

33 ‘Âd ve Semûd kavimleri hakkında bkz. 7. sure, 48 ve 56. not. Ress halkına gelince, Orta Arabistan’ın Kasîm bölgesinde bugün dahî bu ismi taşıyan bir kasaba mevcuttur; bahsi geçen eski devirlerde, öyle anlaşılıyor ki, burada Semûd kavminin Nabatî boylarından gelen bir halk meskun bulunuyordu (Taberî). Bununla birlikte bu isim ya da tabirin asıl anlamı konusunda müfessirler arasında görüş birliği yoktur; Râzî, tefsirlerde geçen ve birbirini tutmayan muhtelif yorumlar kaydetmekte, ama sadece tahmine dayandıkları için bunların hepsini reddetmektedir.  

[3125] Resslilerle ilgili bir not için bkz: 50:12.  

Res kuyu demektir. Şu'ayb Aleyhisselâm'ın kavmi, kendisini yalanlayınca, çok yüzün olan bir kuyunun başında toplandıkları sırada kuyu birden çöküvermiş, hepsi batmışlar. Başka bir tefsîre göre Res, Yemâme çayı üzerinde bulunan bir köyün adıdır. Semûd kavminden artakalanlar burada otururlarmış. Kendilerine gelen peygamberi öldürdüklerinden dolayı helâk olmuşlar.  

[1] Putperest bir kavim idi ki onları dîne da'vete Şu'ayb 'aleyhisselâm gönderilmişdi. Küfürde 'inadları cihetiyle yere batdılar.  

(2) Ress: kuyu. Ress halkının kimler olduklarına dair çeşitli rivayetler varsa da bunların hiçbirisi kesinlik taşımamaktadır.  

3094 Commentators are not clear as to who the "Companions of the Ross" were. The root meaning of "rass" is an old well or shallow water-pit. Another root connects it with the burial of the dead. But it is probably the name of a town or place. The "Companions of the Rass" may well have been the people of Shu'ayb, as they are here mentioned with 'Ad,Thamud, and Lot 's people, and the people of Shu'ayb are mentioned in a similar connection in 26:176-190 and in 11:84-95. Shu'ayb was the prophet of the Madyan people in the northwest of Arabia , where many old wells are found. There is however, an oasis town al Rass in the district of Qasim in Middle Najd, about thirty-five miles southwest of the town of 'Unayzah, reputed to be the central point of the Arabian Peninsula, and situated midway between Makkah and Basrah. See Doughty's Arabia Deserta, thin paper onevolume edition, London 1926, II. 435 and Map. Lat. 26°N., and Long. 43°E.