Fâtır Sûresi 41. Ayet Meali

[Not: Bu ayet, kâinatın, tabiatın ve hayatın dengesini ve devamını sağlayan: 1- Kütle çekim kuvveti (yer çekiminin), 2- Zayıf nükleer kuvvetlerin, 3- Elektromanyetik kuvvetlerin, 4- Şiddetli nükleer (Atom enerjisi) kuvvetlerin hepsinin Allah’ın elinde ve emrinde olduklarına, aksi halde bedenimizin ve evrenimizin bir anda yıkılıp dağılacağına işaret buyurmaktadır.]  

bk. Kur’an-ı Kerim, 22/65; 30/25; 35/1.  

“Gökleri ve yeri dengede tutarak yörüngelerinden çıkmalarını önleyen sadece Allah’tır” ifadesi, Evrende var olan hareketin sadece Güneş sistemimizde veya üç-beş yıldızda değil tüm varlık âleminde bulunduğunu anlatarak Allah’ın kudretini ortaya koymaktadır. Tüm galaksiler galaksi olarak hareket ederken, bu galaksilerin yıldızları kendi yolunda giderken, gezegenler elips yörüngelerinde yıldızların çevresinde, uydular da gezegenlerin etrafında hareket ederken her şeyin muntazam bir şekilde hayatlarına devam etmesi sadece İlahi bir kudrete dayanmaktadır. Ayrıca varlık âlemindeki bu düzenin bu şekilde anlatılması da Kur’an’ın ayrı bir mucizesidir.“Halim” Allah’ın sıfatlarından bir tanesidir. “Hiddetten uzak, sabırlı, yumuşak huylu, mühlet veren” demektir. “Halim” kelimesi Kur’an’da hem Allah’ın sıfatı olarak hem de bazı peygamberlerin vasfı olarak kullanılmıştır. Allah için kullanıldığında “ceza vermekte aceleci olmayan, mühlet veren, isyanlarla öfkelenmeyen”, Peygamberler için kullanıldığında “yumuşak huylu ve anlayışlı” anlamlarına gelir. Peygamberler için kullanıldığı yerlere Bkz. Hud 11/75, 87, Tevbe 9/114, Saffat 37/101  

(2)“Bu kâinâtın Hâlık-ı zü’l-Celâl’i (celâl sâhibi yaratıcısı), Kayyûmdur. Yani bizâtihî kāimdir (kendi zâtıyla vardır), dâimdir (devamlıdır), bâkīdir. Bütün eşyâ O’nunla kāimdir, devâm eder ve vücudda (varlıkta)kalır, bekā bulur. Eğer bir dakīkacık olsun o nisbet-i kayyûmiyet (Kayyûm isminin varlıklarla alâkası) kesilse, kâinât mahvolur.” (Lem‘alar, 30. Lem‘a, 401)  

(*) Meşhur tefsircilerden İbn Aşur (ö. 1393 h.) ve İmam Nablüsi da bu ayetin manasını bugünkü fen bilimlerinin kabul ettiği şekilde, güneş sistemine ve bu sistemde yer alan her bir gezegen ve yerin belli bir yörüngede hareket ettiğine ve sistemin zembereğini teşkil eden çekim kanununa yer vermişlerdir. (İbn Aşur ve Mevsuatun-Nablüsi ilgili ayetin tefsiri) Yani bu ayet, kâinatın, tabiatın ve hayatın dengesini ve devamını sağlayan: 1- Kütle çekim kuvvetinin (yer çekiminin), 2- Zayıf nükleer kuvvetlerin, 3- Elektromanyetik kuvvetlerin, 4- Şiddetli nükleer (Atom enerjisi) kuvvetlerin hepsinin Allah’ın elinde ve emrinde olduklarına, aksi halde bedenimizin ve evrenimizin bir anda yıkılıp dağılacağına işaret buyurmaktadır. (A -Ahmet Akgül Meali 41. Ayet Açıklaması) Halîm: Allah’ın güzel isimlerinden birisidir. “Hiddetten uzak, yumuşak huylu ve son derece sabırlı” demektir. Sıfat olan "Halîm" kelimesi, Kur’an-ı Kerim’de hem Allahu Teâlâ hakkında hem de bazı peygamberler hakkında kullanılmıştır. "Halîm" sıfatı Allahu Teâlâ, hakkında kullanıldığında "isyanlarına rağmen, âsileri, cezalandırmada aceleci olmayan, gazabı kendisine galip gelmediği gibi, sapıkların düşüncesizlikleri ve âsilerin isyanları kendisini öfkelendirmeyen, teennî ve af sahibi" manalarına gelmektedir. (M. Türk Meali 41. Ayet Açıklaması) Ayette geçen (أَن تَزُولَا) konusunda aşağıdaki açıklamaya bkz: ومعنى "تَزُولاَ"، أي أن السماوات والأرض وكل الكواكب في السماء والنجوم والأجرام لها مسارات دقيقة لا تحيد عنها، كقطار له سكة لو حاد عنها يحتاج إلى آلات ضخمة حتى ترجعه إليها (تفسير الطول موسوعة النابلوسي)ا  

“Göklerin ve yerin [zâil] olması”, onların yıkılıp gitmesi ve yok olmaları demektir. Bunun gerçekleşmemesi için sisteme doğrudan müdahale söz konusudur. İşte Yüce Allah insanların şirkleri, küfürleri ve zulümleri nedeniyle aslında yok olup gitmeyi hak eden bu sistemi devam ettirmekte, yeni inanacak insanlara fırsat vermektedir.  

1 Halîm: Allah’ın güzel isimlerinden birisidir. “Hiddetten uzak, yumuşak huylu ve son derece sabırlı” demektir. Sıfat olan "Halîm" kelimesi, Kur’an-ı Kerim’de hem Allahu Teâlâ hakkında, hem de bazı peygamberler hakkında kullanılmıştır. "Halîm" sıfatı Allahu Teâlâ, hakkında kullanıldığında "isyanlarına rağmen, âsileri, cezalandırmada aceleci olmayan, gazabı kendisine galip gelmediği gibi, sapıkların düşüncesizlikleri ve âsilerin isyanları kendisini öfkelendirmeyen, teennî ve af sahibi" manalarına gelmektedir.  

29 Lafzen, “gökleri”. Bu kelime burada, en karmaşık ilahî kanunlar sistemini -ki, insanın en fazla bildiği yerçekimi kanunu, bunlardan yalnız bir tanesidir- ve ona tâbi olarak kozmik uzay içinde hareket eden bütün yıldızları, galaksileri ve nebulaları gösteren mecazî bir ifadedir.30 Lafzen, “O’ndan sonra”. Bu, Kur’an’a göre, kapsamlı kozmik bir felaketin (cosmic catastrophe) haber vereceği Kıyamet Günü’ne işaret etmektedir.31 Yani O, ne içinde yaşayanların çoğunluğunun sapkınlığına rağmen dünyanın sonunu çabuklaştırır, ne de sapkınları düşünmeleri ve tevbe etmeleri için mühlet vermeden cezalandırır (karş. ayet 45).  

[3921] Halîmin türetildiği hilm, tepesi attığında şiddete başvuran kimsenin (bedevinin) zıddına, böylesi bir durumda soğukkanlı, makul, sakin, mütehammil davranan medeniyi ifade eder. Bu ismin tecellisini son âyet beyan etmektedir.  

(*) Şirk ve zulüm o kadar büyük bir cinayettir ki, onun uğursuzluğundan yer ve gökler bile yıkılır!.. Haksızlık, âlemin düzenini bozar, Allah'a şirk koşmak ise en büyük zulüm olduğundan, müşriklerin zulüm ve fesatlarıyla âlem yıkılmak üzere bulunuyor. Nitekim Meryem suresinin 90. ayetinde o şirk ve zulüm yüzünden "Neredeyse gökler parçalanacak, yer yarılacak, dağlar dağılıp çökecektir" buyurulmuştur.  

3933 The universe, as we know it, shows not only evidence of initial designs, but also the working of an intelligent Providence , which constantly sustains it. That is Allah. If you could imagine that removed, what is there to keep it going? There would only be chaos. 3934 Allah's world goes on according to the laws and decrees established by Him. There are occasional lapses and deviations on the part of His creatures. But He does not punish every petty fault. One of His merciful qualities is that of repeated forbearance and forgiveness.