Enfâl Sûresi 73. Ayet Meali

12.Onlar da birbirlerine mirasçı olurlar. Onların bu şekilde birbirlerine mirasçı olmalarına fırsat vermezseniz yeryüzünde fitne ve büyük bir bozgunculuk çıkar.  

* “…yeryüzünde büyük bir fitne ve fesat olur”; Türkçede genellikle fitne ve fesat kavramlarından, birtakım söz ve eylemler ile kargaşa çıkarmak, insanları birbirine düşürmek ve bozgunculuk yapmak gibi manalar anlaşılmaktadır. Kur’ân-ı Kerîm’de ise kavramın geçtiği âyetlerin bağlamları değişik olduğu için kullanıldığı yerlerde farklı anlamları ifade edebilir. Müfessirlerimizin beyanı veçhile, bu âyet-i kerîmede geçen fitne ve fesat kavramları; yeryüzünde, bâtılın, zahiren hakka galebe çalması, İslâm nizamı yerine, bâtıl nizamların egemen olması, Müslümanların büyük bir baskı ve zulme uğramaları manalarında kullanılmıştır.  

1- Koruyucular, yardımcılar, gözeticiler, destekleyiciler, yandaşlar. Kur'an'da yer alan, “veli” ve velinin çoğulu olan “evliya” sözcüğü; dost, dostlar olarak çeviriye konu edilmektedir. Oysaki bu sözcükler, etik anlamda dostluğu değil; siyasi bağlamda, yönetmeyi, korumayı, gözetilmeyi ifade etmektedirler. 2- Siz de birbirinizin evliyaları olmazsanız. 3- Baskı ve Zulüm.  

(3)“Ehl-i hakla (hak tarafdarları olan ehl-i îmanla) ittifâk etmek (birleşmek), tevfîk-ı İlâhînin (Allah’ın muvaffak kılmasının) bir sebebi ve diyânetteki (dindarlıktaki) izzetin bir medârı (sebebi) olduğunu düşünmek, hem ehl-i dalâlet ve haksızlık (haktan sapanlar), tesânüd (dayanışma) sebebiyle, cemâat sûretindeki kuvvetli bir şahs-ı ma‘nevînin (o cemâatin ma‘nevî şahsiyetinin) dehâsıyla hücûmu zamânında; o şahs-ı ma‘nevîye karşı, en kuvvetli ferdî olan mukāvemetin (şahsî dayanma gücünün)mağlûb düştüğünü anlayıp, ehl-i hak tarafındaki ittifakla bir şahs-ı ma‘nevî çıkarıp, o müdhiş şahs-ı ma‘nevî-i dalâlete karşı hakkāniyeti (hakkı) muhâfaza ettirmek, hakkı bâtılın savletinden (hücûmundan)kurtarmak için nefsini ve enâniyetini (benliğini) ve yanlış düşündüğü izzetini, ehemmiyetsiz rekābetkârâne hissiyâtını (kıskançlık hislerini) terk etmekle ihlâsı kazanır, vazîfesini hakkıyla îfâ eder.” (Lem‘alar, 20. Lem‘a, 158)  

[7] Birbirlerine yardım ederler. Kendi aralarında tevarüs ve nusrat vardır. Fakat onlar ile aranızda tevarüs ve nusrat yoktur.[8] Birbirinize dostluk, yardım.[9] İslâm zayıf, düşman kavi olur.  

Küfrün tek millet oluşu gerçeği işte burada bir kez daha dile getirilmiş olmakta, münafıkların birbirinden görünmelerinden söz eden Tevbe 9:67’deki ifadeyle buradaki bilgiler örtüşmektedir. Benzer mesajlar: Mâide 5:51; Tevbe 9:67 Buradaki [illâ] edatı istisna değil, [in] ve [lâ] edatlarından oluşan bir şart cümlesi başlangıcıdır.  

82 Onların hakkı inkara yelteniyor olmaları, aralarında adeta kendiliğinden bir ortak payda oluşturmakta ve onların Müslümanlarla içten ve sahici dostluklar kurma imkanını ortadan kaldırmaktadır. Bu durum, hiç şüphesiz daha çok topluluklar arası ilişkiler için geçerlidir; bireyler arası ilişkilere bu zaviyeden bakma zarureti yoktur; bunun içindir ki, evliyâ’ terimini, buradaki anlam akışı içinde “müttefikler” olarak tercüme ettik.  

[*] Sizinle birlikte olmayan, hicret etmemiş bulunanların yaşadığı topraklarda (Mekke'de) [2] Mekke'deki müslümanlara yönelik yapacağınız ve anlaşma koşullarınızın dışında kalacak her türlü girişim, oradaki müslümanlara karşı olumlu değil olumsuz sonuçlar meydana getirir. Çatışma ve bozluma ortamı oluşur ve müslümanların katline neden olur.  

(15) Kâfirler kendi aralarında dostluk ve dayanışmanın gereğini yerine getirirken siz mü’minler arasındaki dostluk ve dayanışmayı gerçekleştirmezseniz.  

1242 Evil consorts with evil. The good have all the more reason for drawing together and not. only living in mutual harmony, but being ready at all times to protect each other. Otherwise the world will be given over to aggressions by unscrupulous people, and the good will fail in their duty to establish Allah's Peace and to strengthen all the forces of truth and righteousness.