Enbiyâ Sûresi 97. Ayet Meali

Ye'cuc, Me'cuc'un seti aşmaları, kıyamet alâmetlerindendir.  

[336] Ye’cûc ve Me’cûc hakkında geniş bilgi için bk. Bayraklı, KUR’ÂN TEFSÎRİ, XII, 52-54; XII, 516-520.  

 94. âyette iyi davranışlarda bulunan müminlerin çabalarının boşa çıkmayacağı ifade buyuruldu. 95. âyette, inkârcılıkları ve kötü davranışları yüzünden helâk olanların, hayata dönmek veya tevbe etmek imkânından yoksun oldukları için artık iyi davranış ve makbul çabalarda bulunmaktan da mahrum kaldıkları anlatıldı. 96. âyette de, bu insanların mahrumiyetlerinin, bir kıyamet alâmeti olarak gösterilen Ye’cûc ve Me’cûc sedlerinin açılmasına ve onların, her tepeden yeryüzüne yayılmalarına, veya -başka bir yoruma göre- insanların kabirlerinden boşanmalarına kadar süreceğine işaret edildi. 97. âyet ise, inkârcı ve kötü yaşayışlı kimselerin, ancak, vuku bulacağı önceden bildirilen kıyametin gelip çattığını görünce yanlış yolda olduklarını anlayacaklarını, fakat artık kendilerini kınamaktan öte bir şey yapamayacaklarını ifade etmektedir.  

Mağara (Kehf) suresinin son bölümündeki ayetlerin ışığı altında şöyle bir yorum yapabilir miyiz?: 23. yüzyılda, halkı islam'ı kabul etmiş bazı uluslar, bir elçinin önderliğinde islam'ın öngördüğü prensipler çerçevesinde federal bir topluluk oluşturacak, dünyaya barış ve adalet egemen olacaktır (18:83-101; 9:33; 41:53; 48:28; 61:9). Dünyanın sonundan, yani 2280 yılından kısa bir süre önce, azgın iki ulus birleşerek islam topluluğuna saldıracaktır. İşte o zaman dünyanın sonu gelecektir (15:87; 18:94; 21:96,97).  

(*) Bu ayetleri en başından ele alırsak Allah helâk edilen bir ülke halkının geri dönemeyeceğini söylüyor. Bu Ad, Semud, Hud vb kavimlerin helâki gibidir. Onlar yok oldular ve bir daha dünyaya geri dönmeyecekler. Bu dönüş dünyaya değildir, hesap günü yeniden dirilmedir. İnkârcılar yeniden dirildiklerinde gerçekleri anlayacaklar. Bunların hesap/ahiret günü olacağı şüphe götürmez. Bu nedenle kıyamete yakın bir zamanda Ye’cûc Me’cûc diye bir kavmin dünyayı istila edecek diye anlatılanlar doğru değildir. Zira üstteki ayetlerden Ye’cûc Me’cüc’ün dünya ile alakası olmadığı, hesap günü yeniden dirilmeyle alakalı olduğu açıktır. Ama maalesef konuyla ilgili uydurma rivayetler yüzünden söz konusu ayetlerin mesajları da yanlış algılanmaktadır. Bu nedenle onların hâlâ seddin arkasında bulundukları ve kıyamete yakın bir zamanda ortaya çıkıp saldırıya geçeceklelerini aktaran rivayet ve söylentilerin tümü temelsiz olup yalan ve uydurmadan başka bir şey değildir. Kur’an’ı Kerim, genel bir ifadeyle sık sık bütün insanlara hitaben (افلا تعقلون – افلا تتدبرون - افلا تتذكرون ( ‘’Ey insanlar! Aklınızı kullanmaz mısınız, beyninizi işletmez misiniz, araştırıp düşünmez misiniz?‘’ şeklindeki ayetlerle bizden aklımızı kullanmamızı, araştırıp düşünmemizi istemektedir. Öyleyse, binlerce sene önce yaşamış olan Ye’cûc ve Me’cûc’ün hâlâ yaşadıklarını veya ölmüşlerse tekrar yaşayıp dünyaya geleceklerini söylemek, başta Kur’an olmak üzere, akla, mantıkğa ve bilime aykırıdır.  

[4] Kıyamet kopması.  

1 Celâleyn, Kurtubî2 Bu ifâdeden, “Ye’cuc ve Me’cuc’un,” kıyametin alametlerinden olabileceği anlaşılmaktadır. Ancak bunun nasıl olacağı ile ilgili elimizde net bilgiler olmadığı için ğayba taş atmadan, en doğrusunu Allah bilir demek, gerekir.  

95 Yani, bilerek ve herhangi bir mazeret sözkonusu olmaksızın; çünkü bütün peygamberler Kıyamet ve Hesap Günü konusunda insanları uyarmışlardı; karş 14:44-45. “Eğilimli olan” sözleriyle yaptığımız ilave, bir önceki cümledeki ellezîne keferû “hakkı inkara şartlanmış olan kimseler” ifadesinde olduğu gibi, bir niyetlilik ifade etmektedir (bkz. 2:6 hk. 6. not).  

[2773] Şâhısatun ebsâr, bir korku ve dehşet karşısında “insanın gözlerinin yuvalarından fırlayacakmış” gibi etkilenmesini ifade eder.  

(Kef suresinin 97 ile 98. ayetlerinde "Ye'cuc ile Me’cuc", "Sed" ve "Rabbimin va'di" beyanları bulunduğu gibi, aynı beyanların; bu surenin 96 ile 97. ayetlerinde de yer aldığını müşahede edıyontz!.. Hatırlanacağı üzere Zülkarneyn kıssasında; -iki dağ arasını birleştiren- "Sed" beyana, Mekke'nin fethedilerek İslam Birliğinin gerçekleşmesi manasını vermiş ve -yeter ki müslümanlar kendi aralarında bu birliği bozabilecek tefrikalardan sakınsınlar.. yoksa- başka güçlerin bu birliği bozamıyacağına işaret buyurulduğunu belirtmiştik!.. Dikkat edilirse bu surenin 92 ile 93. ayetlerinde de müslümanlar; evvelki ümmetlerin din işlerinde aralarında fırka fırka olmasından ibret alarak İslam Birliğini koruma hususunda uyarılmaktadırlar!.. Kehf ile Enbiya suresinin belirttiğimiz ayetleri arasındaki bu ortak özellikleri de Zülkarneyn Kıssası'nı açıklama şeklimizi doğrulayan bulgular olarak kabul edebiliriz Allahu a'lem!)  

2754 Cf. 14:42.