Bakara Sûresi 58. Ayet Meali

Bahsedilen şehir Kudüs'tür demiştir.  

bk. Kur’ân-ı Kerim, 4/154; 7/161.  

[21] Hıtta kelimesinin geniş açıklaması için bk. Bayraklı, KUR’ÂN TEFSÎRİ, I, 476.  

Bkz. 28/5  

Adı geçen memleketin Kudüs veya Erîha olduğu rivayet edilmiştir.  

 Âyette geçen kasabadan maksat Kudüs veya Erîha’dır. «Muhsin» kelimesi ise, «ihsan» mastarından ism-i fâildir. Yaptığı işi en iyi biçimde ve noksansız yapanların vasfıdır. Kur’an’ın pek çok âyetinde muhsinler övülmüştür. Meşhur Cibril hadisinde ise ihsan, Allah’ı görürcesine kulluk etmek diye açıklanmıştır.  

1- Onların yasa ve kurallarını kabullenerek.  

(*) Ayette geçen kasabadan maksat Kudüs veya Eriha’dır.  

[1] Beyt-i Mukaddes'in veya ibadet çadırının kapısından rükû ederek, yahut tevazu ile eğilerek.[2] Tövbe ve istiğfar ediniz, günahımızı yarlığa deyiniz. Dileğimiz günahlarımızın yarlıganmasıdır, deyin.[3] Emrettiğimizi işlerseniz günahlarınızı yarlıgar, fazla olarak ecrinizi arttırırım.  

48 Krş. A’râf, 7/161  

(Bazı rivayetlere göre burada sözü edilen ülke “Kudüs”tür. Yüce Allah Yahudilere Mısır’dan çıktıktan sonra oraya girmelerini ve kasabadaki zalim topluluğu dışarı çıkarmalarını emretmişti. Fakat Yahudiler yüce Allah’ın bu emrine uymamış, bunun üzerine de yüce Allah Yahudileri kırk yıl boyunca çölde perişan bir halde dolaşmaya mahkûm etmişti.)  

Burada geçen [el-karyeh] kelimesi öncelikle “köy, kasaba” anlamına gelse de burada kastedilenin Filistin toprakları, Beyt-i Makdis olduğu ifade edilmektedir. Bazıları burasının Eriha veya İlya olduğu kanaatindedir. Bu nedenle biz de söz konusu kelimeye “şehir” anlamını vermeyi tercih ettik. ,Yüce Allah İsrailoğulları’na hitap ederek şehre kapısından boyun eğerek girmelerini, bu sırada [hıttah] yani “af diliyoruz”, “hatalarımızı bağışla” demelerini emrettiğini ifade etmektedir. Kapıdan secde ederek girmeleri, azgın, vurdumduymaz ve şımarık bir şekilde değil de mütevazı, alçak gönüllülükle, saygılı ve edepli bir edayla girmeleri anlamına gelmektedir.  

1 Tefsirlerde bu şehrin: “Beyt’ül Makdis, Eriha, Şam, Remle, Ürdün ve Filistin” olduğu rivâyetleri vardır. Konu ile ilgili olarak Bk. (A’raf: 161)2 Bu ifâde: “Şehre barbar ve acımasız despotlar gibi değil, Muhammed (a.s)’ın Mekke’nin fethinde yaptığı gibi Allah’tan korkarak, boyun eğip alçak gönüllü bir şekilde girin.” şeklinde de anlaşılabilir. 3 Bk. (A’raf: 161, Nisâ: 154)  

42 Karye kelimesi, öncelikle “köy” veya “kasaba” demektir. Ama “belde” anlamında da kullanılır. Burada açıkça Filistin’e işaret edilmektedir.43 Hitta kelimesinin bu karşılığı, Hz. Peygamber’in birçok Ashâbı’nın bu konuda söylediklerini esas alan Lugat alimlerinin çoğunluğu (karş. Lane II, 592) tarafından kaydedilmiştir (bu konudaki nakiller için bkz. İbni Kesîr’in bu ayet ile ilgili yorumu). Böylece İsrailoğulları’na, vaad edilen toprakları mütevazî bir ruhla sahiplenmeleri (lafzen, “kapısından secde ederek girin”) ve bunu kendileri için bir “hak” olarak telakki etmemeleri tenbih edilmiştir.  

[111] Hıtta, “Günahlarımızın yükünü omuzlarımızdan indir!” anlamına gelir (Râğıb). Veya “Bizim için af ve mağfiret indir” anlamında bir istiğfardır (Zemahşerî). [112] Muhsinîn: “İyilikle muamele eden, güzel davranış sergileyen” anlamlarına gelir. Bir rivayete göre Allah Rasûlü ihsanı, “Allah’ı görür gibi kulluk etmek” olarak tanımlamıştır.  

Maksat: Beyt-i Makdis veya Eriha şehridir. Hz. Peygamber (a.s.m.) bu ayetle ilgili şu açıklamayı yapmıştır: “Onlar secde etme yerine kapıdan kıçları üzerine sürünerek girdiler. “Hıtta” demek yerine ise “habbe fi sa’re” dediler.” [Buhari ve Müslim Bakara sûresinin tefsirinde]  

[1] Eriha Kudüs'e altı yedi sâ'at mesâfede ve Bahr-i Lût sâhilinde ma'mûr, cesîm, bağ ve bağçelik bir şehir idi. Elyevm orada aynı isim ile müsemmâ yüz küsür hânelik bir köy vardır. Bağ ve bağçeleri, suları mebzûldür. Ma'mûr ve o havâlîde nâdiru'l emsâl bir yerdir.  

[*] Ayette geçen rağad رغد, güzellik ve bolluk demektir (Müfredat). Çekinmeden, sözü her iki anlamı da ifade eder.  

72 This probably refers to Shittim. It was the "town of acacias," just east of the Jordan , where the Israelites were guilty of debauchery and the worship of and sacrifices to false gods (Num. 25:1-2, also 8-9): a terrible punishment ensued, including the plague, of which 24,000 died. The word which the transgressors changed may have been a password. In the Arabic text it is Hittatun which implies humility and a prayer of forgiveness, a fitting emblem to distinguish diem from their enemies. From this particular incident a more general lesson may be drawn: in the hour of triumph we are to behave humbly as in Allah's sight, and our conduct should be exemplary according to Allah's word: otherwise our arrogance will draw its own punishment. These verses 58-59, may be compared with 7:161- 162. There are two verbal differences. Here ( 2:58 ) we have "enter the town" and in 7:161 we have "dwell in this town." Again in 2:59 here we have "infringed (Our command)." and in 7:162, we have "transgressed." The verbal differences make no difference to the sense.