Bakara Sûresi 28. Ayet Meali

bk. Kur’ân-ı Kerim, 20/54; 22/66; 27/64; 30/40; 40/11; 45/26; 52/35; 76/1; Tefsîru Ebüssuûd, 1/77; et-Tefsîru’l-Kebîr, 2/149-153.  

(İnsan önemli bir yaratıktır, başıboş kalamaz; sorumluluğu büyüktür. Gökler ve yer onun için yaratılmıştır ölüp yok olamaz.)  

Bkz. 22/66Bu âyetin, bazılarının iddia ettikleri gibi reenkarnasyonla yani ölüm sonrasında ruhun, bir başka bedene girmek suretiyle yaşadığı hikâyesiyle bir ilgisi yoktur. Âyette insan hayatının üç safhası anlatılıyor: Yoktan yaratılma, ölüm, ahirette tekrar dirilme. “Siz ölü iken sizi var etti.” yani yokluktan var oldunuz. “Sonra sizi öldürecek” yani misafir olarak bulunduğunuz dünyadan ayrılacaksınız. “Sonra tekrar diriltecek” yani ahiret hayatına başlamak üzere mahşere sevk edileceksiniz.  

 Bu âyette, insanın ilk yaratılmasından önceki haline «ölü» denilmesi, bazılarının iddia ettikleri gibi tenâsüh ile ilgili değildir. Âyette insan hayatının üç safhası anlatılmıştır: Yoktan yaratılma, ölüm, ahirette tekrar dirilme. Esasen tenâsüh düşüncesi, her insanın kendi amelinden sorumluluğu ve dolayısıyla adalet ilkesine ters düşmektedir.  

Bu ayetin re-enkarnasyon (yeniden bedenlenme) denilen hikaye ile bir ilgisi yoktur. İnsan yaratıldıktan sonra cennette işlediği hata yüzünden ölüme mahkum edildi. Doğum olayıyla dirilir. Her doğan insan ölür ve kıyamet olayıyla herkesle birlikte dirilir. Görüldüğü gibi yaratıldıktan sonra insanlar iki ölüm ve iki diriliş evrelerinden geçerler. Bak, 40:11.  

* “…Allah’a nasıl nankörlük edersiniz?”; Ezelî ve ebedî ilmi ile her şeyi hakkıyla bilen Rabbimizin, kâfirlere yöneltmiş olduğu bu soru, esasında onları azarlama ve kınama ifadeleridir.  

1 – Yok iken.  

(*) Bu ayetten de anlaşılıyor ki, insan dünyaya bir defa gelir, öldükten sonra bir daha dünyaya gelemez, zira ikinci diriliş sadece ahiret için olur. Bu nedenle geleneksel tefsir ve meallerde Hz. İsa ölüleri diriltip dünyaya getirmiş şeklindeki tefsirler ve mealler çok hatalıdır. Zira Hz. İsa ölmüş, yani ruhları çıkmış olanları değil, mevtaları, yani kalp krizi vb. sorunlar geçiren veya ölüm döşeğinde bulunan kimselere uyguladığı kalp mesajı tekniği gibi bazı tedavi yöntemleriyle iyileştirmiştir. Zaten Arapçada kalp krizi vb. sorunlar geçirenlere veya ölüm döşeğinde bulunanlara da mevta denir. Çünkü (أموات) emvat ölüler demektir, ama (موتي) ‘’mevta’’ anlamı geniş olup ölülere denildiği gibi, henüz ölmemiş, ama kalp vb. krizler geçirip ölüm döşeğinde bulunanlara da denir. İşte Kur’an’ın Hz. İsa’nın durumuyla ilgili ayetlerinde de (موتي)‘’mevta’’ ifadesi kullanılmış, (أموات) ‘’emvat’’ ifadesi değil.  

[4] Allah da âmâlinize göre size ceza verecektir.  

16 İnsan orijin olarak toprak olduğundan cansızdı. Ayrıca Kur’an insanı dünyaya gelmeden önce hayatta değil anlamında cansız telakki eder. Sonra dünyaya geldiğinde o yaşayan ve düşünen bir canlı olur. Tekrar bedeni, ölüp toprak olacak ve tekrar kıyamet günü dirilecektir. Bu ayetin reenkarnasyonla bir ilgisi yoktur.  

Ayette insanlar için söz konusu olan beş aşama dile getirilmektedir. İnsan bedeninin canlanmadan ve ruh sahibi kılınmadan önceki hali onun ölüm yani cansız halidir. Bu ilk aşamadır. İkinci aşamada Yüce Allah insanlar ölüyken onları hayata getirdiğini ifade ederek cansız veya doğadaki halden kendilerini canlı ve hayat sahibi bir dönüşüme tabi kıldığını belirtmektedir. Üçüncü aşamada bu hayata geldikten sonra zamanı geldiğinde insanları vefat ettireceğini, dördüncü aşamada onları yeniden dirilteceğini, beşinci aşamada ise hesap vermek üzere huzuruna döndürüleceklerini ifade etmektedir.  

1 Âdemi çamurdan, sizi nutfeden yaratan.2 Bu âyetten “tenasüh inancı” yani (reenkarnasyon/ruh göçü) anlaşılamaz. Çünkü tekrar dirilme, ancak âhirettedir. Konuyla ilgili olarak Bk. (Hacc: 66)  

[49] Krş: 40:11. Âyetin açılımı şudur: Siz varlıkta var idiniz. Fakat hayat sahibi değildiniz. Hayata gelmeden de “varoluş” açısından var idiniz. Allah, varlıkta dağınık olarak bulunan “siz”e ruh üfleyerek diriltti. Bu, 1) Ölümün varlığın zıddı anlamında bir “yokluk” olmadığını; 2) Ölümün hayatın zıddı olduğunu; 3) Ölümün hayatın başlangıcı olduğunu gösterir.  

[*] Bizler yokken, bizi oluşturan maddeler vardı; biz onlarla hayat bulduk. (bkz. İnsan 76/1) Yine o maddelere dönüşüp toprak olacak ve bir kez daha hayat bulacağız. (bkz. Mümin 40/11- Kaf 50/2-4) Âyet, bu durumu anlatmaktadır.  

(15) Cansız maddelerden bir insan bedeni inşa edilip can verilmiştir.(16) Bu âyetin anlamı, Tâhâ Sûresinde net bir şekilde açıklığa kavuşturulmakta ve insanın topraktan yaratıldığını, yine toprağa döndürüleceğini, sonra da Allah huzurunda hesaba çekilmek üzere bir kere daha topraktan çıkarılacağını bildirmektedir (20:55).  

46 In the preceding verses Allah has used various arguments. He has recalled His goodness ( 2:21 -22); resolved doubts ( 2:23 ); plainly set forth the penalty of wrongdoing ( 2:24 ); given glad tidings ( 2:25 ); shown how misunderstandings arise from a deliberate rejection of the light and breach of the Covenant ( 2:26 - 27). Now ( 2:28 -29) He pleads with His creatures and appeals to their own subjective feelings. He brought you into being. The mysteries of life and death are in His hands. When you die on this earth, that is not the end. You were of Him and you must return to Him. (Cf. n.4387 and n. 4371). Look around you and realize your own dignity: it is from Him. The immeasurable depths of space above and around you may stagger you. They are part of His plan. What you have imagined as the seven firmaments (and any other scheme you may construct) bears witness to His design of order and perfection, for His knowledge (unlike yours) is all-comprehending. And yet will you deliberately reject or obscure or deaden the faculty of Faith which has been put into you?