Ankebût Sûresi 69. Ayet Meali

[417] Allah yolunda cihâd ve muhsin kavramı hakkında geniş bilgi için bk. Bayraklı, KUR’ÂN TEFSÎRİ, XIV, 524-527. ‘Ankebût sûresinden çıkarılacak genel ilkeler için bk. Bayraklı, KUR’ÂN TEFSÎRİ, XIV, 529-533.  

1- Öz veri ile gayret gösterenleri, çalışıp çabalayanları, imkânlarını seferber edenleri, kararlılıkla mücadele edenleri. 2- İyi kimseler, iyi işler yapanlar, iyi davranmayı ilke edinenler, güzel ahlak sahibi olanlar.  

(*) Putperestlerin, bütün uyarılara rağmen inkârcı ve inatçı tutumlarını devam ettirmelerinden üzüntü duyan müminleri teselli amacı taşıdığı anlaşılan sûrenin son âyeti, müminler için anlamlı bir müjdedir. Zira âyette Allah, düşmanlarının baskıları karşısında sabır ve metanetle inançlarını koruyan, çizgilerinden sapmayan müminleri mutlaka başarıya ulaştıracağını, çünkü kendisinin daima iyilerin yani inançları doğru, işleri düzgün olanların yanında olduğunu müjdelemektedir. Kaynak: Kur’an Yolu Tefsiri C: 4 S: 286) Ayrıca buradan da anlaşılıyor ki, doğru yolu bulmaya gayret edenleri, çalışıp çabalayanları, imkânlarını seferber edenleri, Allah doğru yola iletir.  

37 Burada “yollarımız” ifadesi çoğul gelmiştir. Buradan anlaşılan, Allah’a giden pek çok yol olduğu gibi, Allah’ı bilmeye veya tanımaya yani marifetullah için pek çok yol, pek çok delil vardır.  

1 Bu âyet; fiili savaşla yapılacak cihad farz kılınmadan önce, nâzil olmuştur. Onun için de buradaki cihad; Allah’ın dinini öğrenmek ve Onun rızasını kazanmak için çalışmak demektir.2 Bu âyette; ihlâsla kulluk edenlere Allah, bilmediklerini öğretme müjdesi vermektedir.  

61 Lafzen, “Bizim yollarımıza”. Burada çoğul halin kullanılması, -Kur’an’da sıkça ifade edildiği gibi- Allah’ı bilmeye/tanımaya (ma‘rifet) götüren birçok yol bulunduğu gerçeğine işaret eder.  

[3555] Yani: “sonu Bize ulaşan yollara..” Vahiy, hakikate ulaşan yollar konusunda totaliter bir dil kullanmaz. Usul farklı, asıl tektir. Tek asıldan farklı usuller çıkabileceği gibi, farklı usullerden tek asla ulaşmak da mümkündür. Birden çok usulün varlığı, birden çok aslı gerektirmez. Aslın tek oluşu, usulde totaliterizmin ve dayatmacılığın gerekçesi olamaz. [3556] Te’kit nûnu ile gelen muzari fiil gelecek zaman ifade eder.  

3502 Strive in Our Cause. All that man can do is to strive in Allah's Cause. As soon as he strives with might and main, with constancy and determination, the Light and Mercy of Allah come to meet him. They cure his defects and shortcomings. They provide him with the means by which he can raise himself above himself. They point out the Way, and all the Paths leading up to it. See next note. 3503 The Way of Allah (al Sirat al Mustaqim) is a Straight Way . But men have strayed from it in all directions. And there are numerous Paths by which they can get back to the Right Way , the way in which the purity of their own nature, and the Will and Mercy of Allah, require them to walk. All these numerous Paths become open to them once they give their hearts in keeping to Allah and work in right Endeavour (Jihad) with all their mind and soul and resources. Thus will they get out of the Spider's web of this frail world and attain to eternal Bliss in the fulfilment of their true Destiny.