Yûsuf Sûresi 86. Ayet Meali

(2)“Musîbetin darbesine karşı şekvâ (şikâyet) sûretiyle, elbette âciz ve zaîf insan ağlar; fakat şekvâ O’na olmalı, O’ndan olmamalı. Hazret-i Ya‘kūb Aleyhisselâm’ın: اِنَّمَا اَشْكُوا بَثّ۪ي وَحُزْن۪ٓي اِلَي اللّٰهَ*[(Ben) gam ve kederimi ancak Allah’a şikâyet ediyorum] demesi gibi olmalı. Yani, musîbeti Allah’a şekvâ etmeli, yoksa Allah’ı insanlara şekvâ eder gibi, ‘Eyvah! Of!’ deyip, ‘Ben ne ettim ki, bu başıma geldi?’ diyerek, âciz insanların rikkatini (acımasını) tahrîk etmek zarardır, ma‘nâsızdır.” (Mektûbât, 23. Mektûb, 106)  

(*) Yani, “olacak olan konusunda hükmün yalnızca Allah’a ait olduğunu” ve “[O’nun varlığına] inananların yalnızca O’na güvenmeleri gerektiğini” (67. ayet): bütün bu sure boyunca işlenen iki temel ilke; Hz. Yakub bu ilkeyi oğullarına öğretip öğütlemeye çalışıyor. Buna ilaveten Hz. Yusuf’un peygamberî rüyasını (4. ayet) hatırlaması ve sevgili oğlunu Allah’ın, özel bir görev için seçeceğine (6. ayet) olan inancı Hz. Yakub’un içini Hz. Yusuf’un halen sağ olduğuna dair yeni bir ümitle doldurmuştur (Râzî ve İbni Kesîr); bu husus, o’nun ayetin devamında oğullarına verdiği talimatı da açıklamaktadır. (M. Esed Meali Yusuf-86. Ayet Açıklaması)  

Hz. Yakup aslında muhtemelen şunu söylemek istemişti: “Ben sabrımı, içimi, benliğimi allak bullak eden içimdeki bu harareti ve derin hüznü başka kimselere değil, sadece ve sadece Rabbime arz ediyorum.” Bu ifade harika bir bilinç ve muhteşem bir teslimiyet ifadesi şeklinde ümmete örnek olarak sunulmaktadır.  

87 Yani, “olacak olan konusunda hükmün yalnızca Allah’a ait olduğunu” ve “[O’nun varlığına] inananların yalnızca O’na güvenmeleri gerektiğini” (67. ayet): bütün bu sure boyunca işlenen iki temel ilke; Hz. Yakub bu ilkeyi şimdi oğullarına öğretip öğütlemeye çalışıyor. Buna ilaveten Hz. Yusuf’un peygamberî rüyasını (4. ayet) hatırlaması ve sevgili oğlunu Allah’ın, özel bir görev için seçeceğine (6. ayet) olan inancı Hz. Yakub’un içini Hz. Yusuf’un halen sağ olduğuna dair yeni bir ümitle doldurmuştur (Râzî ve İbni Kesîr); bu husus, o’nun ayetin devamında oğullarına verdiği talimatı da açıklamaktadır.  

[1906] Bessî, lafzen “(gönlümden) kopup gelenleri, iç dökmelerimi” (Râğıb). İbn Abbas’a göre burada “keder, dert, gam” anlamına kullanılmıştır (Taberî). [1907] Bu nokta ‘bittim noktası’dır. Kulun gücünün bittiği yerde Allah’ın yardımı başlar. Allah Rasûlü’nün bittim noktası tam da bu döneme denk gelen Taif dönüşü idi. O, elleri ve ayakları kan revan içinde Ninovalı Addas’ın şahitliğinde “İlâhî” demişti, “Kuvvetimin azaldığını, gücümün tükendiğini, insanlar yüzünden küçük düştüğümü sana arz ediyorum! Ey merhameti sonsuz olan! Ey ezilmişlerin Rabbi! Ey benim Rabbim! Kimlerin eline bıraktın beni!.. Bana gaddarlık yapan yabancıların eline mi? Yoksa, dâvâmı ipotek edecek bir düşmana mı? Eğer sen bana gücenmedinse, kesinlikle bunlara aldırmıyorum. Lakin iyiliğin beni rahatlatacaktır. Senin nuruna sığınırım; karanlıkları aydınlatan nuruna, dünya ve âhiretimi aydınlatacak nuruna... Gelecek gazabından, bana ulaşacak öfkenden kaçıp kurtulacak bir sığınak arıyorum. Sana sığındım, yeter ki razı ol! Güç ve kuvvet sendendir, yalnız senden!” (İbn Hişam, Sira II, 29-30).  

1760 Jacob's plaint to Allah is about himself, not about Allah's doings. He bewails the distraction of his mind and his occasional breaking out of those bounds of patience which he had set for himself. 1761 He knew of Allah's merciful and beneficent dealings with man in a way his shallow sons did not. And his perfect faith in Allah also told him that all would be well. He never gave up hope for Joseph, as his directions in the next verse show. They may be supposed to have been spoken after a little silence of grief and thought. That silence I have indicated in punctuation by three dots.