Yâsîn Sûresi 1. Ayet Meali

Sin, Tayy boyunun lehçesinde insan anlamına geldiği için İbn-i Abbas'a göre Yâ Sin, ey insan demektir ve Hz. Muhammed (s.a.a)'e hitaptır. Sin, Hz. Muhammed (s.a.a)'in adlarındandır, yahut ulu anlamına gelen Seyyid demektir diyenler de olmuştur.  

Rasûlullah’ın ifadesiyle Kur’ân’ın kalbi olan bu sûre Kur’ân’ın özetidir. Ölmek üzere olan müslümanın yanında okunmalıdır. Çünkü bu sûre iman esasları, peygamberlik, Allah’a kulluğa davet, tarih, kevnî ayetler, ahiret ve kıyamet gibi konuları içerir. Ölmek üzere olan müslümana kimin kulu olacağımızı nasıl ve neden kul olacağımızı özetle tümüyle kulluğu hatırlatmış oluruz. Mezarlık ve cenaze ortamında Yâsîn okumak; dinleyenlere ölümden son-raki hayatı düşündürmek ve ölüm atmosferinde Kur’ân’ın tümünü özet olarak hatırlatmak ve yeniden düşündürmek anlamına gelir. Bu açıdan hepimiz bu sûreyi her yerde ve her zamanda Allah’ı, kıyameti ve peygamberleri hatırla-mak için daima okumalıyız. Sûreye Kur’ân’ın Kalbi adı da verilir.  

(*) Gerçek manasını ancak Allah bilir. Allah ve Resulü arasında bir şifredir. Fakat kuvvetle muhtemel iki manası şu olabilir: “Sin”, insan olup “Ey insan” demektir. Veya “Yâsin, Peygamber (s.a.)’in ismidir. Çünkü “Muhammed” ile “Yâsin”in ebced değerleri biri 132, diğeri 131’dir. (Yasin=Y-a-s-y-n) olarak hesap edilir; aradaki tek fark da Peygamber’in velayet denilen Allah’a olan yakınlığı ve gizli vahiyleri alan kişiliğinin açık vahiyleri alan kişiliğinden bir derece sonra olduğuna işarettir.  

[462] Yâsîn sûresi hakkında genel bilgi için bk. Bayraklı, KUR’ÂN TEFSÎRİ, XVI, 11.  

“Ya-Sin” harfleriyle ilgili 2/1 dipnotuna bakabilirsiniz.  

Bu harflerle ilgili olarak Bakara sûresinin ilk âyetinin dipnotuna bakınız.  

Bak 2:1; 74:30.  

(1)Bakınız; (Bakara Sûresi, sahîfe 1, hâşiye 1)Yâ-sîn, “Ey insan!” demektir ki, murâdın Resûl-i Ekrem (asm) olduğu bildirilmektedir. Bu sûre, fazîletine binâen ve onu okuyanların kalbini nurlandırdığı için ‘Kur’ân’ın kalbi’ diye isimlendirilmiştir. (Nesefî, c. 4, 5)  

(*) Yâsîn hakkında birçok yorum vardır: 1- Yasin Hz. Peygamberin bir ismidir. 2- Yasin Kur’an’ın kalbidir. 3- Ölmek üzere olanın üzerinde okunmalıdır vs. İşte bunlarla ilgili rivayetlerin hiçbiri sahih değildir. Ayrıca Yâsîn (يٰسٓ), müfessirlerin çoğunluğuna ve Siybeveyh’in kanaatine göre bu sûrenin ismidir. Bazıları bunun yemin veya Allah’ın isimlerinden olduğunu söylemişse de Bakara sûresinin evvelindeki (الم) gibi huruf-i mukattadan olduğu daha kuvvetlidir. Huruf-ı mukattaa’’için: Bakara-1. ayetin açıklamasına bakılabilir. İşte aşağıdaki tefsir metinlerinde de belirtildiği gibi, Yâsîn kelimesi Hz. peygamberin bir isimi olmadığı, huruf-ı mukattalardan olduğu ve ‘’Yâsîn, Kur’an’ın kalbidir, Yâsîn sûresini ölüm döşeğinde olanlara okuyun…’’şeklindeki rivayetlerin de tamamı zayıf olup dolayısıyla sahih değildir. (الله اعلم) Ayrıca şu sûre, şu sûreden daha faziletlidir’’ şeklindeki rivayetler de sahih değil. Çünkü fazilet ve değer bakımından yüce Allah’ın mesajları (ayet ve sûreler) arasında ayrım yapmak, birini diğerinden üstün tutmak caiz olmaz. Hepsi de yüce Allah’ın mesajlarıdır ve hangisini anlamaya çalışmak ve öğrenmek için okusan oku, hepsinden de yüce Allah’tan elbette sevap alırsın, bunda hiç kimsenin kuşkusu yoktur! İşte İmam Acluni ‘’Keşfu-l Hafa) adlı eserinde’’ kim şu sûreyi okusa, şu kadar ona sevap vardır veya şu şûrenin fazileti şu kadardır ya da şu sûre, şu sûreden daha faziletlidir’’şeklindeki bütün rivayetler âlimlerinin ittifakıyla iftira ve uydurmadır’’diyor. Bkz (كشف الخفاء العجلوني) التحقيق أنه (أي يس) من جملة الحروف المقطّعة في أوائل السور، { كۤهيعۤصۤ } [مريم: 1] والسين المذكورة فيه ذُكرت في أول الشعراء والقصص. في قوله: {طسۤم} الخ (ضواء البيان في تفسير القرآن) ولعل أرجح الأقوال أن هذه الكلمة من الألفاظ المقطعة التى افتتحت بها بعض السور القرآنية، للإِشارة إلى إعجاز القرآن الكريم، الخ (الوسيط في تفسير القرآن الكريم) قال الإمام العجلوني - رحمه الله - في " كشف الخفاء " (2/ 2337]: وباب فضائل القرآن: من قرأ سورة كذا، فله كذا، من أول القرآن إلى آخره سورة سورة، وفضيلة قراءة كل سورة، رووا ذلك وأسندوه إلى أُبي بن كعب 1 - رَضِيَ اللَّهُ عَنهُ -، ومجموع ذلك مفترى، وموضوع بإجماع أهل الحديث : وماذا عن حديث: إن لكل شيء قلب وقلب القرآن يس؟ بعد إذنك, هذا الحديث أطبق الحفاظ على تضعيفه - فقد ضعفه الذهبي في ميزان الإعتدال معلاً إياه بهارون أبو محمد - وابن كثير في تفسيره وكذلك الزيلعي في تخريج أحاديث الكشاف - وحكم عليه الألباني بالوضع في سلسلة الأحاديث الضعيفة حديث رقم - 169) ملاحظة استفدت هذه الأحكام من موقع الدرر السنية [أبو المقداد]ــــــــ[08 - 01 - 06, 02:29 ص] أرشيف ملتقى أهل الحديث – 16-روى أحمد وأبو داود (3121) عَنْ مَعْقِلِ بْنِ يَسَارٍ رضي الله عنه قَالَ : قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : ( اقْرَءُوا يس عَلَى مَوْتَاكُمْ ) .والحديث ضعيف ، ضعفه النووي في "الأذكار" ، وقال ابن حجر في " التلخيص" (2/104) : " أعله ابن القطان بالاضطراب وبالوقف وبجهالة حال روايه أبي عثمان وأبيه . ونقل ابن العربي عن الدارقطني أنه حديث ضعيف الإسناد مجهول المتن ، ولا يصح في الباب حديث " انتهى وضعفه الألباني في "إرواء الغليل .-وذهب الإمام مالك رحمه الله إلى كراهة قراءة سورة يس أو غيرها عند المحتضر ، لضعف الحديث الوارد في ذلك ، ولأنه ليس من عمل الناس - انظر : الفواكه الدواني" (1/284) ، "شرح مختصر خليل : قال الشيخ الألباني في "أحكام الجنائز: وأما قراءة سورة يس عنده (يعني عند المحتضر) ، وتوجيهه نحو القبلة ، فلم يصح فيه حديث " انتهى " (2/137 .  

[1] Mekke'de nâzil olmuş 83 âyettir.[2] «Yasin» «Taha» gibi Peygamberimizin ismi de olur.  

(Mekke’de nazil olmuştur ve 83 ayettir. Sureye isim olarak verilen “Yasin”in, genellikle “Ey insan!” manasına geldiği kabul edilir. Bununla kastedilen, Hz. Peygamber’dir. Yasin suresi Kur’an’ın kalbi kabul edilmiş ve Müslümanlar arasında ayrı bir önem kazanmıştır. Fazileti hakkında nice hadisler vardır.)  

Mekke döneminin ortalarında, Cin sûresinden sonra indirilmiştir. Adını ilk ayetindeki harflerden almıştır. 83 ayettir. Allah’ın Elçisi, Peygamberlik, âhiret, kıyâmet gibi Kur’an’ın temel konularını gâyet veciz ve etkileyici biçimde özetleyen bu sûreyi ‘Kur’an’ın kalbi’ olarak nitelendirmiştir.  

Mukatta‘a harfleri hakkında bilgi için bkz. Bakara 2:1, dipnot 1.  

1 Yâsîn (يٰسٓ), müfessirlerin çoğunluğuna ve Siybeveyh’in kanaatine göre bu sûrenin ismidir. Bazıları bunun yemin veya Allah’ın isimlerinden olduğunu söylemişse de Bakara sûresinin evvelindeki (الم) gibi huruf-i mukattadan olduğu daha kuvvetlidir.  

1 Bazı klasik müfessirler, bu surenin başındaki y-s harflerinin (yâ-sîn şeklinde okunur), Kur’an surelerinin bir çoğunun başındaki esrarlı harf-semboller (el-mukatta‘ât) kategorisine girdiği (bkz. Ek II) görüşünü savunurken, Abdullah b. ‘Abbâs, bu harflerin aslında iki farklı kelimeyi, yani nidâ edatı olan Yâ (“Ey”) ile Tayy kabilesi lehçesinde insan ile eş anlamlı kullanılan sîn kelimesini temsil ettiğini, dolayısıyla, 20. suredeki tâ-hâ hecelerine benzer şekilde, yâ-sîn’in “Sen ey insanoğlu” anlamına geldiğini ifade eder. Bu yorum, ‘İkrime, Dehhâk, Hasan Basrî, Sa‘îd b. Cubeyr ve diğer bazı ilk dönem Kur’an müfessirleri tarafından da benimsenmiştir (bkz. Taberî, Beğavî, Zemahşerî, Beydâvî, İbni Kesîr vb.). Zemahşerî’ye göre Tayy kabilesinin hitaplarda kullandığı sîn hecesi, insan’ın tasğîr (küçültme) hali olan uneysîn’in kısaltılmış şeklidir. (Burada, klasik Arapça’da küçültme halinin, genelde sevgi ve şefkat ifade ettiğini unutmamalıyız: sözgelimi, yâ buneyye hitabı, “Ey benim küçük oğlum” anlamından çok, yaşı ne olursa olsun, “Ey benim sevgili oğlum” anlamına gelir). Sonuç olarak yâ-sîn kelimelerinin, surenin devamında açıkça muhatab alınan Allah’ın Elçisi Muhammed (s)’i kasdettiği ve -Kur’an’ın sıkça yaptığı gibi- o’nun ve yakın arkadaşlarının beşer olma özelliklerini vurgulamayı amaçladığı söylenebilir.  

[3925] Mukâtil, bu yorumu ibârenin tek karşılığı olarak verir. Habeş dilinde ve Tayy lehçesinde bu kelime “ey insan” anlamına gelir. Bu görüşü İkrime, Dahhâk, Said b. Cübeyr gibi Kûfe ve Hasan gibi Basra okulunun önde gelen otoriteleri savunmuşlardır. Bu ibârenin mukatta‘ât’a dahil olduğu görüşü yanında, Allah’ın ya da Kur’an’ın bir adı (Malik ve Katâde) olduğu yorumları da yapılmıştır (Taberi). Tercih ettiğimiz yoruma göre, Kur’an’da Allah Rasûlü için kullanılan “Ey Rasul” ve “Ey Nebi” dışındaki tek form “Ey insan!” ifadesidir. Ki Said b. Cübeyr bu nidadaki “insan”ın Allah Rasûlü olduğu kanaatindedir. Bu ise hem insan olmanın değerine, hem de Allah Rasûlü’nün insanlığına bir göndermedir.  

[1] Esmâ-i nebevîyedendir. Muhammed dimek olur.  

(1) 2:1’in açıklamasına bakınız.  

3943 Some Commentators take Ya to be the vocative article, and Sin to be the abbreviation of Insan, Sin being the only "Firm Letter" in the word. In that case it would be an address to man. "O man!" But "man" in this connection is understood to mean the Leader of man, the noblest of mankind, Muhammad, the Prophet of Allah. For this Surah deals mainly with the Prophet and his Message. But no dogmatic assertion can be made about the Abbreviated Letters, for which see Appendix I, following S. 2. Ya Sin is usually treated as a title of the Prophet.