Tâhâ Sûresi 97. Ayet Meali

Rivâyetlere göre Samirî, bu olaydan sonra İsrailoğulları arasından çıkarılmıştır. Bir rivâyete göreyse kendisi korkup çöllere kaçmıştır  

Ayette ifade buyrulduğu gibi, Hz. Musa’nın: “Sen hayatın boyunca yalnız yaşamaya mahkûm olacaksın” şeklindeki söyleminden sonra Samiri, ağır bir bulaşıcı hastalığa yakalanmış ve bu hastalık sebebiyle herkesten uzak durmak ve toplumdan soyutlanmak zorunda kalmıştı. Hayatta en ağır cezalardan bir tanesi de kişiyi toplumdan soyutlamak ve onu yalnız yaşamaya mahkûm etmektir. Çünkü insan sosyal bir varlıktır, yalnız yaşamak ve münferit takılmak insanın doğasına uygun değildir. Onun için hapishanelerde verilen en ağır ceza hücre cezasıdır.  

[1] Yahud sana kim rast gelse "Bana dokunma" diyecekdir.  

Tefsir bilginlerinin açıklamasına göre; Sâmirî, yakalandığı bulaşıcı bir hastalık sebebiyle kimseye dokunamıyor, kimse de ona dokunamıyordu. Biri ona dokunacak olsa, “dokunmak yok” diye uyarıda bulunuyordu. Âyet, “Artık sen hayatın boyunca benimle temas yok! (herkes benimle ilişiğini kesti) diyeceksin. (Hayatın boyunca yapayalnız yaşayacaksın)” şeklinde de tercüme edilebilir.  

 Rivayete göre, Hz. Musa’nın, «Artık hayatın boyunca sen: Bana dokunmayın! diyeceksin» şeklindeki bedduasından sonra Sâmirî, hakikaten, ağır bir bulaşıcı hastalığa yakalanmış ve ömrü boyunca insanlardan uzak durmak zorunda kalmıştır.  

(1)Sâmirî, bu bedduâya uğradıktan sonra ağır bir bulaşıcı hastalığa yakalanmış ve sürekli insanlardan kaçmış ve kendisine dokunduklarında çok acı çektiğinden, biri yaklaşmak istediğinde âyette zikredildiği gibi hemen: *لَا مِساَسَ yani “(Aman, birbirimize) dokunmak yok!” demiştir. (Nesefî, c. 3, 99)  

(*) Dikkat edilirse Sâmirî’ye dokunulmamıştır. Zira asla şirkin dünyevî bir cezası olamaz. Ancak âyette hiç geçmemesine rağmen Sâmirî’nin bir anda cüzam hastalığına kapıldığı ve bu bulaşıcı hastalıktan dolayı ölene kadar onun yanına kimsenin yaklaşmadığı ve tedriç edildiği rivayet edilmektedir. Kur’an her zaman inanç özgürlüğünü savunur. Kâfirun sûresindeki ‘’sizin dininiz size benim dinim de bana’’ vurgusu bunu tesis içindir. Burada Sâmirî’nin ölene kadar inancından dolayı herhangi bir müdahaleye, baskıya uğramayacağı ifade edilerek aslında Hz. Mûsa’nın kişiyi değil onun düşüncesini hedefe koyduğunu göstermektedir. Şirk düşüncesi yaptığı put idi. Onu yakıp küllerini savuracağından bahseder. Aslında bu Hint kültüründe ve bazı uzak doğu kültürlerinde ölen birinin cesedinin yakılarak külünün Nil’e veya Ganj nehrine savrulmasına bir gönderme içerir. Yani ‘’Âciz ilahın kendini bile savunamadı ve bu şirk düşüncesi öldü.’’ mesajı İsrailoğullarına verilmiştir. Aksi halde gönüldeki şirk kültürüne duyulan sevgi sönmeyecektir. (Kurandan Hayata)  

[5] «Bana kimse dokunmasın, ben de kimseye dokunmayayım» diyesin, yani ihtilât memnu olacak.  

Ayetteki [lâ misâse] ifadesi “insanlarla ilişkisinin kesilmesi”, “aile ve arkadaşlardan yoksun bırakılması”, “soyunun tükenmesi” manalarını içermektedir.  

1 Hz. Mûsa’nın dinindeki cezâlardan biri de; “suçlunun toplumdan soyutlanarak, boykot edilmesi ve insanın kendisinin de kovulmuşluğunu ilân ederek hiç kimsenin kendisine yaklaşmamasını, söylemesi cezâsı” idi. Samiri’nin Hz. Musa tarafından kovuluşu hakkında da değişik görüşler vardır. Bu âyeti yorumlayan müfessirlerden bazısı onun hummaya yakalandığını bildirirken diğer bir kısmı cüzzam hastalığından söz etmektedir. Tevrat olduğu söylenen kitaptaki saçma sapan rivayetleri ise Müslümanların kafalarını yormamak için buraya almaya değerde görmedik.  

83 Lafzen, “dokunma yok/dokunmak yasak” -Sâmirî’nin bundan böyle kendini içinde bulacağı yalnızlık ve toplumsal soyutlanmışlık durumunu mecaz yoluyla dile getiren bir ifade.84 Lafzen, “senin için katılmaktan kaçınamayacağın bir buluşma var”.  

[2622] Lafzen: “Dokunma, elleme yok”. Hz. Musa’nın ona verdiği toplumdan dışlanmışlık ve tecrit cezasına bir atıf. [2623] İneğe kutsallık atfeden Hinduların ölülerini yakma ve külünü ırmağa savurma uygulamalarına kinayeli bir atıf gibi gözükmektedir.  

Samirî’nin bundan sonra ağır bir bulaşıcı hastalığa yakalanması sebebiyle yalnızlığa terk edilmiş olması mümkündür. Bir kısım oryantalistler Samiri’yi, Hz. Mûsâ’dan birkaç asır sonra kurulan Sameriyye şehrinden sanıp, Kur’ân’ın tarihî bir noksanlık yaptığını, iddia ederler. Onlara kalsa (hâşa) Hz. Peygamber (a.s.), Yahudi kaynağından aldığı bilgiyi böyle anlatmış olmaktadır. Oysa Samirî özel isim olmayıp, Samirî ırk ve bölgesine mensubiyet bildirir. Mezepotamya’nın en meşhur halklarından olan Sümerler vardı. Mısırlıların, bu konumda olan şahıslara Samirî veya Samerî demiş olmaları rahatlıkla düşünülebilir (Mevdudî, Tefhim). Mevcut Tevrat nüshalarında bu konu “Çıkış” kitabı boyunca anlatılır. Bu arada, peygamberlik hakkında iftiralara da rastlanır (Mesela; güya Harun (a.s.) buzağı heykelini yapıp İsrailoğullarını ona tapmaya çağırmıştır (Çıkış, 32,1-6). Bunların tahrifat kabilinden olduğunu söylemeye gerek yoktur.  

[*] Bu ceza nasıl bir cezadır?  

2622 He and his kind were to become social lepers, untouchables; perhaps also sufficiently arrogant to hold others at arm's length, and say "Noli me tangere" (touch me not). 2623 Namely, the promised Wrath of Allah: see 20:81; 89:25. 2624 The cast effigy was re-melted and destroyed. Thus ends the Samiri's story, of which the lessons are indicated n. 2620 above. It may be interesting to pursue the transformations of the word Samiri in later times. For its origin see notes 2605 and 2608 above. Whether the root of Samiri was originally Egyptian or Hebrew does not affect the later history. Four facts may be noted. (1) There was a man bearing a name of that kind at the time of Moses, and he led a revolt against Moses and was cursed by Moses. (2) In the time of King Omri (903-896 B.C.) of the northern kingdom of Israel , there was a man called Shemer, from whom, according to the Bible, was bought a hill on which was built the new capital of the kingdom, the town of Samaria . (3) The name of the hill was Shomer ( = watchman, vigilant guardian), and that form of the name also appears as the name of a man (see 2 Kings 22:21); some authorities think the town was called after the hill and not after the man ( Hastings 's Encyclopedia of Religions and Ethics}, but this is, for our present purposes, immaterial. (4) There was and is a dissenting community of Israelites called Samaritans, who have their own separate Pentateuch and Targum, who claim to be the true Children of Israel, and who hold the Orthodox Jews in contempt as the latter hold them in contempt: they claim to be the true guardians (Shomerim) of the Law, and that is probably the true origin of the name Samaritan, which may go further back in time than the foundation of the town of Samaria. I think it is probable that the schism originated from the time of Moses, and that the curse of Moses on the Samiri explains the position.