Tâhâ Sûresi 39. Ayet Meali

bk. Kur’ân-ı Kerim, 28/7-9.  

2.Yani Firavun`un kalbine sana karşı bir sevgi yerleştirdim.  

Bkz. 28/7Musa doğduğu sırada Mısır'da İsrailoğulları köle olarak en ağır işlerde çalıştırılıyordu. Firavun gördüğü bir rüya üzerine İsrailoğullarından doğan bir erkek çocuğun peygamber olacağını ve kendi saltanatını sarsacağını gördü ve bunu önlemek için İsrailoğullarının doğan bütün erkek çocuklarının öldürülmesini emretti. Hz. Mûsâ’nın annesi, oğlunun da diğer yeni doğan İsrail çocukları gibi öldürüleceği korkusuyla, onu Nil nehrine bıraktı. Akıntı çocuğu Firavun’un sarayının yakınına götürdü. Eşi Asiye, kocası ile sarayının bahçesinde gezinirken fark edip ırmaktan sandığı çıkarttı ve çocuğu evlat edindi.  

 Musa (a.s.)’ın annesi, Firavun’un, diğer erkek çocuklar gibi kendi oğlunu da öldürmesinden endişe ediyordu. Bu yüzden, bu âyette belirtilen ilâhî işarete uyarak oğlunu denize veya Nil nehrine bıraktı. Karısı Âsiye ile bahçesinde gezinen Firavun, suda gördüğü sandığı çıkarttırıp içindeki çocuğu görünce şaşırdı; âyette belirtildiği gibi, Allah’ın Musa’ya bir lütfu olarak, çocuğa karşı garip bir sevgi hissi duydu. Hz. Musa’nın ablası, kardeşine ne olduğunu araştırıp soruştururken, ona bir süt annesi arandığını öğrendi. Bunu fırsat bilerek Firavun’un sarayına gitti.  

1- Nil'e.  

[2] Seni sevdirdim. Ben seni seyrekle halk da seni sevdi. Kısası seni sevdim, sevdirdim. Veyahut tarafımdan muhabbetini onların kalplerine ilka ettim demektir.  

7 Firavun gördüğü bir rüya üzerine, İsrailoğullarından o yıl doğan erkek çocuklarını öldürtüyordu. Hz. Musa da yeni doğmuştu. Annesi telaşa kapılır. Allah annesine bir sandık yaparak Nil Nehri’ne bırakmasını vahyeder. Firavun ailesi suda yüzen bir sandık görünce onu çıkartıp bakarlar. İçinde bir bebek vardır. Ona derin sevgi duydular. Ayette Hz. Musa’nın annesine “Sandığa koy ve suya bırak” şeklinde vahyedildiğini söylüyor. Buradan vahy kelimesinin anlamı da yerine oturuyor. Çünkü vahy altında olan kişi, vahyin etki alanının gücünden dolayı ancak vahyedileni, vahiyde denileni yapar. Hiç endişeye kapılmaz. O esnada başka bir şey yapamaz, düşünemez. Tıpkı peygamberler gibi, Hz. Meryem gibi, bal arısı gibi. Hz. Musa’nın annesi de öyle…  

1 Burası; Nil’in denize ulaştığı yer olabilir.2 Bu biri de firavun’dur.3 Âyetin son bölümü “gözümün önünde yetiştirilmen için, sana kendimden bir de sevgi verdim.” diye tercüme edilebilir. Ancak; tam anlaşılmayıp Allah’a göz isnadı yapılabilir korkusuyla, mecâzî anlamı tercih edilmiştir.  

21 Lafzen, “o’nu alacaktır” (karş. 28:9). Firavun, kibirli azgınlığı, zulmü ve ayrıca kendini tanrı yerine koymaya kalkışması (bkz. 79:24) sebebiyle Allah’ın düşmanı olarak nitelendiriliyor; öte yandan da çocuk olan Hz. Musa’nın düşmanıdır, çünkü o’nun mensup olduğu halktan nefret etmekte ve korkmaktadır.22 Yani, “Benim korumam-esirgemem altında ve senin için belirlediğim kader uyarınca”: bunun, Hz. Musa’nın Firavun sarayının kültürel ortamında yetişmesine ve Mısır’ın kadîm hikmet ve düşüncesine vukuf kazanmasına -ve böylece hem gelecekte halkına liderlik yapabilmesi, hem de Allah’ın tevdî edeceği elçilik görevini yüklenebilmesi için gerekli nitelikleri edinmesine- ilişkin bir atıf olması mümkündür.  

[2570] Bu âyetlerde özet geçilen Hz. Musa’nın hayatına dair çizgiler 28:3-22’de ayrıntılı olarak anlatılır. İlk muhataplara bu kıssa üzerinden verilen mesaj açıktır: Allah vardır, imkânsız diye bir şey yoktur. Her Firavun’un bir Musa’sı vardır. Bir toplum Musa’yı hak etmişse, Allah onu Firavun’un sarayında da olsa yetiştirir. Bu hakikat Allah Rasûlü’nün dilinde şöyle ifadesini bulacaktır: “Allah dinine, bir fâsık eliyle dahi yardım eder”. [2571] Bir önceki sûrenin 96. âyetiyle bu âyet arasında belirgin bir bağlantı vardır. [2572] Enbete yerine suni‘a kullanılması, Musa ile Meryem arasındaki yetişme farkına delâlet eder, ama ne? Kullanılan kelimenin kip ve kök mânasının da yardımıyla biz bu farkı; “bir prens gibi, uzmanlar elinde özenle yetiştirilme” şeklinde anlayabiliriz.  

Eski Ahid Çıkış kitabında yer alan kıssaya göre Nil nehrinden onu alan Firavun’un kızı, İslâmi geleneğe göre ise hanımıdır. Hz. Mûsâ’nın annesi, oğlunun da diğer yeni doğan İsrail çocukları gibi öldürüleceği korkusuyla, onu Nil nehrine bıraktı. Eşi Asiye, kocası ile sarayının bahçesinde gezinirken fark edip ırmaktan sandığı çıkarttı. Kalbi çocuğa sevgi ile doldu. Mûsâ’nın ablası onu izlerken, çocuk için süt annesi aradıklarını öğrenince, gelecek âyetteki teklifi yaptı.  

[*] İltifat. "Her türlü tehlikeden uzak, sevgiyle büyütülesin diye"  

2558 Pharaoh was an enemy to Allah, because he was puffed up and he blasphemed, claiming to be God himself. He was an enemy to the child Moses, because he hated the Israelites and wanted to have their male children killed; also because Moses stood for Allah's revelation to come. 2559 Allah made the child comely and lovable, and he attracted the love of the people who, on general grounds, would have killed him. 2560 See n. 2558 above. By making the child Moses so attractive as to be adopted into Pharaoh's household, not only was Moses brought up in the best way possible from an earthly point of view, but Allah's special Providence looked after him in bringing his mother to him, as stated in the next verse, and thus nourishing him on his mother's milk and keeping in touch, in his inner growth, with the feelings and sentiments of his people, the Israelites.