Şûrâ Sûresi 27. Ayet Meali

[22] İnsanlar ihtiyaçsız olursa, basit işleri (temizlik, inşaat, terzilik, berberlik vs. gibi) kim yapardı ki? O zamanda yeryüzü pislik ve karmaşa içinde yaşanmaz hale gelirdi. Allah yarattığı kulunu iyi tanıyor.  

31 Bu pasaj, önceki ayette geçen, “Allah iman edip doğru ve yararlı işler yapanların dileklerini kabul eder” ifadesi ile bağlantılı olup onu açıklayıcı niteliktedir. Bu ifade, ilk bakışta, birçok zalimin mutlu ve müreffeh olduğu, buna karşılık birçok iyi insanın da yoksulluk ve sıkıntı içinde kıvrandığı gerçeğine ters gibi görünmektedir. Ancak yukardaki ayet, bu itiraza cevap verirken, insanın yaratılış gereği “daima daha fazlasını istediği”ne (bkz. 102:1), bunun da onu “ne zaman kendisini yeterli görse çabucak azdırdığı”na (bkz. 96:6) işaret eder. Kur’an, bu eğilimi dengelemek için Allah’ın iyilere -ve aynı zamanda, kötülük yapanlara- vereceği “karşılığın”, mutlaka, her şeye rağmen insan varlığının ilk ve kısa bir safhasını oluşturan bu dünyada değil, ancak öteki dünyada tam olarak ortaya çıkacağını tekrar tekrar vurgulamaktadır.  

[4338] Yani: Limitsiz ve zahmetsizce. [4339] Yani: “kontrollü olarak”. Bi-kaderindeki belirsizliğin tercümeye yansıması. İmtihan sırrıdır bu, ilâhî hikmettir. Krş: “Ve eğer bütün insanlar (küfür ve nankörlükte ittifak etmiş) tek tip bir toplum halini almayacak olsaydı, Rahmân’ı inkâr eden şu kimselerin konaklarını gümüşten damlarla ve üzerinde gösteriş yapacakları seyir teraslarıyla donatırdık” (43:33).  

Toplumun bütün fertlerini üretimde olduğu gibi tüketimde de eşit hale getirme hayali peşinde koşmanın tutunduğu 2. dünya savaşı sonrası Avrupa’sında dini inkâr eden J.P. Sartre, kendisi gibi münkir bir Sovyet yazarının şu tesbitini, benimseyerek nakletmiştir. Bu âyet-i kerimenin ihtiva ettiği gerçeğe, en aykırı bir tarafın tesbiti olması itibariyle onu nakletmekte fayda görüyorum: “Refah, herkese şamil olunca, işte o zaman insanlığın trajedisi, yani sonu başlayacaktır” (H. Rousseau, Les Religions, s. 9-10.) Demek ki, Allah’ın bu dünyayı ve insanlığı yönetmesinin hikmetli ve pek isabetli olduğunu, gerçeği görmesini bilen herkes ikrar etmek zorundadır.  

4565 It may be objected that all prayers, even of good people, are not answered. The reply is: (1) that even everyone who is good does not necessarily know what is best for him, for the values in this life are curiously distorted; and (2) on account of their want of knowledge, if everyone got all he asked for, there would be chaos and confusion, and "transgression beyond bounds through the earth", for the different interests are so intermingled and balanced that some measure must be observed in granting people's wishes. This measure is best supplied by the watchful care of Allah and His perfect knowledge of all our real needs. 4566 As He pleases is here almost equivalent to as He thinks best.