Şuarâ Sûresi 84. Ayet Meali

bk. Kur’ân-ı Kerim, 2/129; 37/108.  

1.Benden doğru sözlerle ve övgüyle sözetsinler.  

Hz. İbrahim “hayırla anılmak” konusunda dilekte bulunuyor ve onun bu duasını Allah bize aktarıyorsa demek bu konu da mutlaka dikkate alınmalıdır. Yalnız burada esas olan, Allah’ın rızasını gözetmeksizin sadece reklama ve gösterişe matuf çıkar ilişkileri kurarak, gönülleri hoş tutmak için gerçeklerden, îmâni ve ahlaki değerlerden taviz vererek yâd edilmek değil, tıpkı Hz. İbrahim örneğinde olduğu gibi Allah’ın istediği istikamette hakkın ve haklının yanında yer alarak, şirkin, zulmün ve zalimin karşısında dik durarak tevhidi inanışın egemen olması yolunda tavizsiz bir hayat sergileyerek anılmaktır. “Gerçekten İbrahim'de ve ona uyanlarda sizin için güzel bir örnek vardır.” (Mümtehine 60/4)  

 Hz. İbrahim, bu duasıyla, kıyamete kadar iyi bir nâmla anılmayı istemişti. Duası makbul olmuş, bundan ötürü her ümmet ona ayrı bir sevgi duymuş ve adını övgüyle anar olmuştur. Müslümanlar da beş vakit namazda salâvat-ı şerîfe okurken onu da anarak bu duaya katılmaktadırlar.  

(1)“Rızâ-yı İlâhî (Allah’ın rızâsı) kâfîdir. Eğer o yâr ise, herşey yârdır. Eğer O yâr değilse, bütün dünya alkışlasa beş para değmez. İnsanların takdîri, istihsânı, eğer böyle işte, böyle amel-i uhrevîde(âhirete yönelik amelde) illet (asıl sebeb) ise, o ameli ibtâl eder. Eğer müreccih (tercîh ettirici) ise, o ameldeki ihlâsı (samîmiyeti) kırar. Eğer müşevvik (teşvîk edici) ise safvetini izâle eder (sâfîliğini giderir). Eğer sırf alâmet-i makbûliyet olarak, istemeyerek Cenâb-ı Hakk ihsân etse, o amelin ve ilmin insanlarda hüsn-i te’sîri (güzel te’sîri) nâmına kabûl etmek güzeldir ki, وَجْعَلْ ل۪ي لِساَنَ صِدْقٍ فِي الْأٰخِرِينَ[Sonraki (ümmet)ler içinde benim için bir lisân-ı sıdk (güzel bir medihle anılmayı) nasîb eyle!] (âyeti) buna işarettir.” (Barla Lâhikası, 82)  

[1] Kabul-ü âmmeye mazhar kıl, hakkıyle iyi bir lisan kullansınlar.  

19 Krş. Meryem, 19/50  

1 Lisan-ı sıdk: Dünyada kıyamete kadar eseri bâki kalacak güzel bir nâm demektir. Onun için her ümmet, Hz. İbrahim (a.s)’ı seve gelmiştir. Ayrıca bu ifâdeden; “çocuklarımdan benim dinimi yenileyecek, benim gibi dosdoğru bir şekilde tevhide davet edecek biri olan Muhammed’i nasip eyle.” de anlaşılabilir. Bk. (Meryem: 50)  

39 Lafzen, “Bana diğerlerinin [yahut “sonrakilerin”] arasında doğru bir dil ver”. Bu ibarenin mümkün bir diğer anlamı için bkz. 19:50 hk. 36. not.  

[3217] Veya: “Ve bana (hakkı) başkalarına (ulaştırmam) için doğru bir anlatım yeteneği ver!” Yahut: “sonraki (neslimin) içinde bana (vâris olacak) doğru bir sözcü tayin et” (Bu yorumu teyit için bkz: 2:124). Benzer bir kullanım ve açıklama için bkz: 19:50, not 56. Tercihimiz Mücahid’in yorumuna dayanmaktadır (Ferra). Binyıllardır bütün bir insanlık Hz. İbrahim’in bu duasının kabul olduğuna şahittir. Zira ezelî ve biricik hakikat olan islâm ve onun ‘ğulatı’ olan Yahudilik ve Hıristiyanlık, Hz. İbrahim’i doğruluk ve insanlık timsali olarak takdim eder.  

Hz. İbrâhîm'in bu du'âsından ötürü her ümmet onu sever, onu över olmuştur.  

3179 Cf. 19:50 . The whole of the passage about Abraham there may be compared with this passage.