Muhammed Sûresi 16. Ayet Meali

16.İbnu Münzir`in İbnu Cureyc`den rivayet ettiğine göre Müslümanlar da münâfıklar da Resulullah (a.s.)`ı dinlemek üzere onun huzurunda toplanırlardı. Müslümanlar Resulullah (a.s.)`ı dinler ve söylediğini kavrarlardı, münâfıklar ise dinler ama kavrayamazlardı. Dışarı çıktıklarında da: "(Peygamber) az önce ne dedi?" diye sorarlardı. İşte bu ayeti kerime de onların hakkında indirildi.  

 Kâfirlerin iki yüzlü tipini teşkil eden münafıklar, Hz. Peygamber’in huzurunda veya hutbede dinlediklerini, sonradan sırf alaya almak veya maskaralık etmek için, İbn Mes’ûd ve İbn Abbas gibi âlim sahâbilere yanaşarak Hz. Peygamber’in az önce neler söylediğini sormaya yelteniyorlardı. Âyet, onların bu tutumunu açıklayarak davranışlarını kötülemektedir.  

1- Vahiyden haberi olan kimselere. 2- Hiçbir şey anlamadık diyerek alay ederler. 3- Tutku ve kuruntularına.  

(*) Arapça da Kalb ne demek? Klasik Arapçada geçen kalb kelimesinin anlamları şu şekildedir: Kan pompalayan organ, Akıl merkezi/beyin/, zekâ, akıl, ruh, zihin, duygu ve düşünceler: Ama Kur’an da geçen kalb, kan pompalayan organ hariç, yerine göre bu diğer anlamlardan biri olarak gelmektedir. Bkz: Klasik Arapça sözlüğü: E. W. Lane Arabic English Lexicon (1863), sayfa 2554). Yani Kur’an’da kalb sözcüğü, kan pompalayan organ olarak değil, aklın, düşüncenin, tüm zihinsel fonksiyonların ve bunların merkezi olan beyin anlamında kullanılmıştır. Ayrıca Arapça Lügat kitaplarında ( قلب ) kalbin kaç anlama geldiğini anlatan bilgi aşağıdadır. İşte böylelerinin akıl merkezine konulan manevi bir işaretle akıl ve idrakları kapanmıyor. Zira bu manevi işaret sadece onların melekler tarafından tanınmaları içindir. Çünkü melekler iman sahibi kimselere istiğfarda bulunabilirler, ama iman sahibi olmayan ve inkârlarından dolayı bu manevi işaretle damgalanan kimseler için istiğfarda bulunamazlar. Yani inkârlarından dolayı onlar için böyle bir izin verilmez. İşte Kur’an’da geçen (ختم – طبع - أكنة) gibi ifadeler hep bu anlamdadır. Eğer bu damga veya mühür, akıl ve idraklerini kilitleseydi, Nisa-155. ayetin sonunda) بَلْ طَبَعَ اللّهُ عَلَيْهَا بِكُفْرِهِمْ فَلاَ يُؤْمِنُونَ إِلاَّ قَلِيلاً)’’Bel tabaallahu ala kulubihim, fela yü’minüne illa kalilen’’… Onların ancak pek azı inanır.’’cümlesi gelmezdi, çünkü bu damga veya mühre rağmen yine inananlar vardır. Demek ki hiçbir surette akıl merkezinin kilitlenmesi söz konusu değildir. Bu nedenle bu damga veya mühür manevi bir işaret olup kalblerinde/beyinlerinde geçen inanç ve düşüncelerinin sadece bir tescilidir… (الله اعلم) Aşağıdaki açıkalamalara bakılabilir. 1 - وقد يعبر بالقلب عن العقل ومركزه وهو في اللرأس الخ ( معني قلب في معجم المعاني) 2- -القَلْبُ - عُضوٌ عَضَلِيٌّ أَجوفُ يستقبل الدَّمَ من الأَوردة ويدفعه في الشراين -المراد بالختم وسم قلوبهم بسمة تعرفها الملائكة، فيبغضونهم وينفرون عنهم،ولايستغفرون لهم كما يستغفرون للمؤمنين وعلى هذا المنهاج كلامنا وكلامهم فيما يضاف إلى الله تعالى من طبع وإضلال ونحوهما (مفاتيح الغيب – التفيسير الكبير » ا البحر المحيط - تفسير البيضاوى – تفسير الوسيط )ا.والختم هنا معنوى؛ فإن القلب لما لم يقبل الحق مع ظهوره استعير اسم المختوم عليه ، فبين أنه من مجاز الاستعارة : وعاشرها : ما حكوه عن الحسن البصري - وهو اختيار أبي علي الجبائي والقاضي - أن المراد بذلك علامة وسمة يجعلها في قلب الكفار وسمعهم ، فتستدل الملائكة بذلك على أنهم كفار ، وعلى أنهم لا يؤمنون أبدا  

[5] Yâni münafıklar, «hiçbir şey anlamadık onunla amel etmeyeceğiz» derler.  

7 Bu ilim sahiplerinin, Abdullah ibn Mes’ud, Ebu’d-Derdâ ve Abdullah ibn Selâm gibi sahabenin bilginleri olduğu rivayet edilir.  

Benzer mesajlar: En‘âm 6:25; İsrâ 17:46; Kehf 18:57; Fussilet 41:5.,Kalplerin mühürlenmesiyle ilgili bilgi için bkz. Bakara 2:7, dipnot 2.  

18 Karş. 6:25 ve 10:42-43.19 Lafzen, “kendilerine bilgi verilmiş olanlara”, yani, “hakikatin [bilgisi]” yahut “senin mesajın[ın bilgisi]” verilen müminlere. Yukarıda sözü edilen insanlar, hem Hz. Peygamber’in çağdaşları arasında bulunan ikiyüzlüler, hem de Kur’an mesajına “saygı” ile yaklaşıyor görünen, ama aslında onda bir anlam ve değer olduğunu kabule yanaşmayanlardır.20 Yani, kalplerinin “mühürlenmesi” (bunun bir açıklaması için bkz. 2:7 ile ilgili not 7), onların “yalnız kendi tutku ve ihtiraslarına uymaları”nın bir sonucudur.  

[4556] Lafzen: “ilim sahibi olanlara” (‘İlmin tarifi için bkz: 21:74, not 74’nin devamı). [4557] Ünlem işareti, üslûptaki alayı göstermek içindir (Krş: 6:25 ve 10:42). [4558] Yani: 14. âyetteki “kötü eylemleri kendisine güzel görünenler”.  

Bir kısım münafıklar, müminler arasında bulunduklarından Hz. Peygamber’e muhatap olup, onlarla beraber onun sözlerini dinliyorlardı. Fakat kalpleri onun mübarek dilinde ifadesini bulan gerçeklerden uzak olduğundan can kulağıyla dinlemiyorlar, dışarı çıkınca “Sahi! Demin ne demişti?” diye sorma ihtiyacını duyuyorlardı. Onların hâlet-i rûhiyelerini açığa çıkaran ne mükemmel bir ifade!  

4837 Cf. 10:42 , and n. 1434; also 6:25, 36, and n. 857. The case here referred to is that of the Hypocrites who came to the assemblies of Islam in Madinah and pretended to listen to the Prophet's teaching and preaching. But their heart and mind were not in learning righteousness, but in carping at things they saw and heard. When they got out, they knew nothing of the teaching, but on the contrary asked foolish and ignorant questions, such as might raise doubts.