Hacc Sûresi 63. Ayet Meali

bk. Kur’ân-ı Kerim, 6/59; 10/61; 27/25; 31/16.  

(2)“(Yağmurda) yağmurun tâneleri sayısınca menfaatler ve katreleri (damlaları) adedince rahmânî cilveler (rahmet parıltıları) ve reşhaları (damlaları) mikdârınca hikmetler içinde bulunuyor. Hem o şirin ve latif ve mübârek katreler o kadar muntazam ve güzel halk olunuyorlar (yaratılıyorlar) ki, husûsan yaz mevsiminde gelen dolu o kadar mîzan (ölçü) ve intizâm ile gönderiliyor ve iniyor ki, fırtınalar ile çalkanan ve büyük şeyleri çarpıştıran şiddetli rüzgârlar, onların muvâzenelerini (dengelerini) ve intizamlarını bozmuyor; katreleri birbirine çarpıp, birleştirip, zararlı kütleler yapmıyor. Ve bunlar gibi çok hakîmâne(hikmetli) işlerde ve bilhassa zîhayatlarda (canlılarda) çalıştırılan basit ve câmid (ruhsuz) ve şuursuz müvellidü’l-mâ ve müvellidü’l-humûza (hidrojen ve oksijen) gibi iki basit maddeden terekküb eden(birleşen) bu su, yüz binlerle hikmetli ve şuurlu ve muhtelif hizmetlerde ve san‘atlarda istihdâm ediliyor(çalıştırılıyor). Demek bu tecessüm etmiş ayn-ı rahmet olan yağmur, ancak bir Rahmân-ı Rahîm’in hazîne-i gaybiye-i rahmetinde yapılıyor.” (Şuâ‘lar, 7. Şuâ‘, 102)  

Bu ve benzer cümlelerdeki [enzele] gibi fiiller “geçmiş zaman” kalıbında olsa da Rabbimizin kâinata yerleştirdiği ve devam ettirmekte olduğu kanunlarını ifade ettikleri için, onları “şimdiki veya geniş zaman” anlamında yorumlamaktayız. Bu tür konularda “geniş zaman” kalıbında kullanımların olduğunu da unutmamak gerekir (A‘râf 7:57; Neml 27:63; Lokmân 31:34; Şûrâ 42:28). Bu ayette yer alan [tusbihu] fiili de “geniş zaman” kalıbında kullanılmaktadır.,Yüce Allah [latîf] olduğunu, yani bilgisinin her şeye nüfuz ettiğini ve lütfunun her şeye ulaştığını ifade etmekte, ayrıca [habîr] olduğunu yani her şeyden haberdar olduğunu ilan etmektedir. Bu iki sıfat ayetle bağlantılı bir şekilde Yüce Allah’ın eşsiz ve erişilmez bilgi sahibi oluşunu, her varlığın neye muhtaç olduğunu çok iyi bildiğini ifade etmektedir.  

78 Latîf (“kavranılmaz/beşerî algı ve tasavvur gücüyle kuşatılamaz”) terimiyle ilgili bir açıklama için bkz. 6. sure, 89. not.  

(Yeryüzünün hangi yöresinde olursa olsun bir taneyi O, bilir ve o tanelerden her birine, sudan nasibini ulaştırır da, tohumlar can bulur, filizlenir yeşerir. O'na hiçbir şey gizli kalamaz, her şeyden haberdardır O!..)  

Latîf: Letâfet’ten “gizliliklere nüfuz eden”, lutf’dan ise “lütuf ve ihsanda bulunan” anlamına gelir. Latîf isminin tecellisiyle Allah öyle işler takdir eder ki bunlar gerçekleşip gözle görülünceye kadar, hiç kimsenin anlayamayacağı bir gizlilik ve incelikle cereyan eder.  

[*] Latif isminin anlamı Yusuf 12/100. âyetten alınmıştır.  

2844 La tif, as a name of Allah, is as difficult to define in words as the idea it seeks to represent is difficult to grasp in our minds. It implies: (1) fine, subtle (the basic meaning); (2) so fine and subtle as to be imperceptible to human sight; (3) so pure as to be incomprehensible; (4) with sight so perfect as to see and understand the finest subtleties and mysteries ( Cf. 33:34); (5) so kind and gracious as to bestow gifts of the most refined kind; extraordinarily gracious and understanding. No. 4 is the predominant meaning here and in 12:100; Nos. 2 and 3 in 6:103; and No. 5 in 42:19; but every shade of meaning must be borne in mind in each case, as a subsidiary factor in the spiritual melody.