Hacc Sûresi 33. Ayet Meali

bk. Kur’ân-ı Kerim, 5/2, 97; 48/25.  

(*) Hac menasiki ve şeairleri, insanın toplumsal hayatını temsil ediyor. Kâbe de, insanın ruhî ve manevi hayatını sembolize ediyor. İnsan, toplumsal hayatın fayda ve zararlarından sıyrılıp, Kâbe ve namaz ile Allah’a yönelir, onda huzur bulur. (1) Nesefi.  

[344] Beyt-i Atîk hakkında kısa bir bilgi için bk. Bayraklı, KUR’ÂN TEFSÎRİ, XIII, 81-82; IV, 247-257.  

1- Bütün göstergelerle işaret edilen anlam ve değerlerin birleştiği, anlam ve önemlerini kazandıkları son nokta Kâbe.  

[2] Kurbanlara nişan konuluncaya veya kurban kesilinceye kadar.[3] Kurbanın derisinden, yavrusundan, sütünden müstefit olursunuz. Deve ise üzerine binersiniz. Veya o ibadet mahallerinde, hac günlerinde dünya ve âhiret menfaatleri vardır.[4] Kurbanın boğazlanacak yeri Beyt-i Atik yanındadır, haremdedir.  

17 Krş. Mâide, 5/95  

1 Mina’da kurban edilinceye kadar kurbanlıkların, sütünden, tüyünden, hizmetinden istifâde edilebilir.2 Hac için hazırlanan kurbanlıkların kesilme yeri “Mina” denilen mevkidir. Bu, sünnetle belirlenmiştir.  

48 Yani, “hayatınızın sonuna kadar” (Beydâvî).49 Halle (lafzen, “[düğüm vb. bir şeyi] çözdü” ya da “açtı” yahut “yükü indirdi” ya da “kaldırdı”) fiilinden türeyen mehill ismi hem “izlenmesi gereken yol/rota”, hem de “bir yükümlülüğün bittiği, son bulduğu yer ve zaman” anlamına gelmektedir (Tâcu’l-‘Arûs). Terim, bir önceki ayette açıkça bahsi geçen “Allah’a karşı sorumluluk bilinciyle” (takvâ) doğrudan ilgili göründüğü yukarıdaki anlam örgüsü içinde, gerçek takvanın (Allah’a karşı sorumluluk bilincinin) amaç ve ereğinin Kâbe’nin (En Eski Mescid) varlığıyla simgelenen Tevhid (Allah’ın birliği, eşsiz ortaksız olduğu) inancının kavranması olduğuna işaret etmek üzere, deyimsel olarak “amaç ve erek” anlamını taşımaktadır.  

[2834] Min ve ilâ edatları, bir şeyin çıkış ve varış noktalarını gösterirler. Çıkış noktası “mü’minin kalbindeki sorumluluk bilinci” olan hac ibadetini oluşturan sembollerin gösterdiği güzergâhı izleyen herkesin varıp duracağı nokta (mahill), Allah karşısındaki acziyet ve kulluğunu simgeleyen dolayısıyla tevhid akidesini sembolize eden Kâbe’dir. Kökü insanın yüreğinde olan Allah’a karşı borçluluk bilinci, sahibini yeryüzünün kalbi olan Kâbe’ye doğru yöneltir. Mahill, “açtı, çözdü” ve oradan “yükü indirdi” anlamındaki halle kökünden türetilir (Mekâyîs). Mahill ismi, hem mastar olarak “varış noktası belli olan bir güzergâh”, hem de varış “zamanı” ve “yeri” anlamlarına gelir. Buna göre, yürekten çıkıp zamanda ve mekânda özgürlüğü keşfetmek için girişilen eyleme delâlet eder. Bu, aynı zamanda hac ibadetinin kapsamlı bir tanımını da ele vermektedir.  

Bu âyet kurban keserken besmele çekmenin vacib olduğuna delildir. Kurban sadece hacılara değil, bütün Müslümanların ittifakiyle Müslüman olan herkese şamildir. Fark sadece bazı müçtehidlerin vacip görmeyip, müekked sünnet saymalarındadır.  

Bir zaman için onların sütlerinden, yünlerinden yararlanırsınız.  

[*] Yavruladığı, süt verdiği, yün verdiği sürece, kurban edilip veya kesilip tüketilinceye kadar  

2808 In them: in cattle, or animals offered for sacrifice. It is quite true that they are useful in many ways to man, e.g., camels in desert countries are useful as mounts or for carrying burdens, or for giving milk, and so for horses and oxen; and camels and oxen are also good for meat, and camel's hair can be woven into cloth; goats and sheep also yield milk and meat, and hair or wool. But if they are used for sacrifice, they become symbols by which men show that they are willing to give up some of their own benefits for the sake of satisfying the needs of their poorer brethren. 2809 Ila= towards, near. The actual sacrifice is not performed in the Ka'bah, but at Mina, five or six miles off, where the Pilgrims encamp: see n. 217 to 2:197. Thumma=then, finally, in the end; i.e., after all the rites have been performed, Tawaf, Sara, and Marwah, and 'Arafat.