Enbiyâ Sûresi 24. Ayet Meali

Emi-tteḣażû min dûnihi âlihe(ten)(s) kul hâtû burhânekum(s) hâżâ żikru men ma’iye veżikru men kablî(k) bel ekśeruhum lâ ya’lemûne-lhakk(a)(s) fehum mu’ridûn(e)

Ondan başka bir mabut mu kabul ettiler? De ki: Getirin delilinizi öyleyse. İşte benimle beraber olanların kitabı ve işte benden öncekilerin kitapları. Hayır, onların çoğu, gerçeği bilmiyorlar ve bundan dolayı da yüz çeviriyorlar.

Yoksa O’ndan başka (birtakım uydurma ve bâtıl) ilahlar mı edindiler? De ki: "(Haydi, varsa) Kesin-kanıt (burhan)ınızı getirin (de görelim). İşte Benimle birlikte olanların (Müslümanların) Zikri (Kur’an’ı) ve Benden öncekilerin de zikri (bozulmuş kitapları ortadadır; karşılaştırıp doğrusunu anlayıverin!)" Hayır, onların çoğu (gerçeği) bilmez (cahildir)ler, bundan dolayı yüz çevirmektedirler.

Hal böyle iken onlar yine de, Allah'tan başka ilahlar, düzmece tanrılar ediniyorlar. Ey peygamber! De ki: “Haydi sizler, Allah'tan başkalarına da ilahlık yakıştırılabileceğine dair, bir delil getirin bakalım.” İşte benimle beraber olanların kitabı ve işte benden öncekilerin kitapları. Hayır, onların çoğu gerçeği bilmiyorlar ve bundan dolayı da, inatla yüz çeviriyorlar.

Yoksa onu bırakıp, kulları durumundakilerden ilâhlar mı edindiler? “Kesin delilinizi getirin. İşte benimle beraber olanların, milletimin okunması ibadet olan övünç kaynağı Kur'ân'ı, işte benden öncekilerin kutsal kitapları.” de. Hayır onların çoğu gerekçeli, hikmete dayalı indirilen, toplumda hakça düzeni gerçekleştirecek hak kitabı, Kur'ân'ı bilmiyorlar. Bu sebeple Kur'ân'dan, tevhidden, Allah'ın Rasûlüne itaatten yüz çeviriyorlar, Kur'ân öğretimini, Kur'ân ilkelerini, şeriatı engelleyici tedbirler alıyorlar.

Yoksa O'ndan başka ilahlar mı edindiler? De ki: "Kesin delilinizi getirin. İşte benimle beraber olanların zikri [5] de, benden öncekilerin zikri de budur." Hayır, onların çoğu hakkı bilmiyor bundan dolayı onlar yüz çevirmektedirler.

Yoksa O'ndan başka ilahlar mı edindiler? De ki: 'Kesin-kanıt (burhan)ınızı getirin. İşte benimle birlikte olanların zikri (Kitabı) ve benden öncekilerin de zikri.' Hayır, onların çoğu hakkı bilmiyorlar, bundan dolayı yüz çeviriyorlar.

Yoksa Allah'dan başka ilâhlar mı edindiler? (Ey Rasûlüm, onlara) de ki: “- (Putlara ibadete dair varsa) delilinizi getirin. İşte benimle beraber olanların kitabı (Kur'an) ve benden evvelki ümmetlerin kitabı! (Bu kitablarda Allah'a ortak koşulmamıştır).” Doğrusu, onların çoğu hakkı bilmezler (Kur'an ve Peygamberi tanımazlar) da onun için yüz çevirirler.

Yoksa Allah’ın bir altında(*) ilahlar mı edindiler? De ki: “Açık delilinizi getirin. Bu tevhid (birleme) akidesi, benim de benden öncekilerin de zikir ve mesajıdır. Fakat onların çoğu hakkı bilmiyorlar ve ondan yüz çeviriyorlar.

Yoksa O'ndan başka birtakım tanrılar mı edindiler? De ki: “Haydi delillerinizi getiriniz! İşte, benimle beraber olanların kitabı ve benden öncekilerin kitabı. Hayır, onların çoğu hakkı bilmezler; bu yüzden de yüz çevirirler.

Ondan ayrı Tanrılar mı tuttular? Diyesin ki: «Bana getiresiniz ne ise belgeniz, hem benimle olanın, hem de öncekilerin işte kitabı budur; çoklarıysa hakkı bilmiyerek yüz dönmededir»

(Bu gerçeğe rağmen) onlar yine de düzmece tanrılar mı ediniyorlar? Onlara de ki: “Bu konudaki delilinizi ortaya koyun! Bu kitap, gerek benimle birlikteki inananlara yönelik direktifleri ve gerekse benden önceki resullere ilişkin bilgileri içeriyor.” Hayır, onların çoğu gerçeğin ne olduğunu bilmeksizin ona sırt çeviriyorlar.

Allâh’dan başka Allâhlara mı taparlar? Ânlara di ki: "Delîllerinizi meydâna koyınız. Benimle berâber olanlara gelen Kur’ân budur. Benden evvel yaşamış olanlara da böyle kitâblar gelmişdi. Lâkin ekserîsi bilmezler ve yüzlerini çevirirler.

O'nu bırakıp tanrılar mı edindiler? De ki: "Kesin delilinizi getirin. İşte benim ve ümmetimin Kitap'ı ve senden öncekilerin kitapları." Hayır; onların çoğu gerçeği bilmez de yüz çevirirler.

Yoksa ondan başka ilâhlar mı edindiler? De ki: “Haydi getirin delilinizi! İşte benimle beraber olanların kitabı ve işte benden öncekilerin kitabı (Hiçbirinde birden fazla ilâh olduğuna dair hiçbir delil yok). Şüphesiz çokları hakkı bilmezler de bu sebeple yüz çevirirler.”[362]

Yoksa O’ndan başka birtakım tanrılar mı edindiler? De ki: “Haydi delilinizi getirin! İşte benimle beraber olanların söylediği, işte benden öncekilerin söylediği!” Hayır, onların çoğu hakkı bilmezler; bunun için de inatla yüz çevirirler.

Yoksa O'ndan başka birtakım tanrılar mı edindiler? De ki: Haydi delillerinizi getirin! İşte benimle beraber olanların Kitab'ı ve benden öncekilerin Kitab'ı. Hayır, onların çoğu hakkı bilmezler; bu yüzden de yüz çevirirler.

O'nun dışında tanrılar mı edindiler? De ki, "Delilinizi getirin. Bu, benim çağımdakilerin de mesajıdır, benden öncekilerin de mesajıdır." Ne var ki, onların çoğu gerçeği bilmediğinden yüz çevirirler.

Yoksa O'ndan başka ilâhlar mı edindiler? De ki: "Kesin delilinizi getirin. İşte benimle beraber olanların kitabı ve benden öncekilerin kitabı." Hayır, onların çoğu gerçeği bilmezler de onun için yüz çevirirler.

Yoksa ondan başka ilâhlar mı edindiler? De ki: haydi getirin bürhnınızı, işte benimle beraber olanların zikri ve benden evvelkilerin zikri, fakat çokları hakkı bilmezler de onun için ı'raz ederler

Yoksa O’ndan (Allah’tan) başka ilâhlar mı edindiler? (Resûlüm, o müşriklere) de ki: “Haydi, (putlara ibadet edileceğine dair hak) delillerinizi getirin. İşte benimle beraber olanların (müslümanların) Kitâb’ı (Kur’ân) ve işte benden öncekilerin Kitab’ı (hiçbirinde, birden fazla ilâh olduğuna dair bir delil yok).” Hayır, onların çoğu hakkı bilmezler, bu yüzden de (îmân etmekten) yüz çevirirler.

Yoksa O'nun yanı sıra başka ilahlar mı edindiler? De ki: “Burhanınızı getirin.¹ Bu benimle beraber olanların ve benden öncekilerin öğüdüdür.” Fakat onların çoğu gerçeği bilmezler ve onlar, ondan yüz çevirenlerdir.

Ondan başka Tanrılar edindiler ha? Sen (onlara) de ki: «(Varsa) delilinizi getirin. İşte benimle beraber olan (müslüman) ların kitabı, (işte) benden evvel gelenlerin kitabı (da meydanda)». Hayır, onların çoğu hakkı bilmezler de bunun için yüz çeviricidirler onlar.

Yoksa ondan başka ilâhlar mı edindiler? De ki: “Delîlinizi getirin! İşte benimle berâber olanların Kitâb'ı (Kur'ân) ve benden önceki (ümmet)lerin Kitâb'ı (olan Tevrât ve İncîl)!” Hayır! Onların çoğu hakkı bilmezler de (onun için, haktan) yüz çeviricilerdir.

Yoksa O’nun yanı sıra başka ilahlar mı edindiler? (Resulüm!) De ki: “Haydi sizler, (Allah’tan başkalarına da ilahlık yakıştırılabileceğine dair) delilinizi getirin bakalım. İşte benimle beraber olanların kitabı (Kur’an) ve işte benden öncekilerin kitapları. (Bunların hepsinde yazılı olan, Allah’tan başka hiçbir ilâh bulunmadığıdır.)” Doğrusu, onların çoğu gerçeği bilmiyorlar ve bundan dolayı da, inatla yüz çeviriyorlar. *

Yoksa onlar Allah’dan başka ilahlar mı edindiler? Deki “O zaman O’ndan başka ilahlar olduğuna dair sağlam kanıtlar getirin.” İşte bunlar (Kur’an ayetleri), benimle beraber olanlar ve benden öncekiler için de bir öğüttür. Ancak onların pek çoğu bu gerçekleri bilmedikleri için, gelen bu doğrulardan yüz çeviriyorlar.

Onlar Allah’tan başka tanrı edindiler, öyle mi? De ki: "Dayanağınızı getirin de görelim. İşte benimle birlikte olanların Kitap’ı, işte benden öncekilerin Kitap’ı." Ancak onların pek çoğu doğrunun ne olduğunu bilmezler de onun için ondan yüz çevirirler.

Yoksa Allah/tan başka mâbutlar mı edindiler? Onlara de ki burhanınızı getirin. İşte benimle beraber olan ümmetimin, benden evvel olan ümmetlerin Kitabı [³]. Hayır, onların pek çoğu hak ne demek olduğunu bilmezler de ondan dönerler.

Yoksa onlar O’nun dışında birtakım tanrılar mı edindiler? De ki: “Kesin delillerinizi [burhânekum] getiriniz. İşte benimle beraber olanların kitabı![zikr]. İşte benden öncekilerin kitapları![zikr].” Bilakis onların çoğu hakkı bilmezler de yüz çevirirler.

Yoksa O'ndan başka ilahlar mı edindiler? De ki: “Kesin kanıtınızı getirin. İşte bu, benimle birlikte olanların zikri (kitabı) ve (bu da) benden öncekilerin zikri (kitabı ki içinde hiçbir delilleri yok)!” Hayır, onların çoğu hakkı bilmiyorlar, bundan dolayı da (onlar haktan) yüz çevirenlerdir.

Fakat müşrikler, uydurdukları sahte ilâhları ve bâtıl ideolojileri terk edip rab ve ilah olarak bir tek Allah inancını benimsedikleri takdirde, O’nun gönderdiği Kitaba göre hayatı yeni baştan kurmak zorunda kalacaklarını, böylece vahye dayalı bir toplumsal sistemde, diledikleri gibi yaşayamayacaklarını çok iyi bildiklerinden, O’ndan başka tanrılar ediniyorlar. Ey Müslüman! Onlara de ki: “Eğer iddianızda samîmi iseniz, bunun ilâhî kitaplara uygun olduğunu ispatlamak üzere delilinizi getirin! İşte bu tevhid inancı, hem benimle birlikte olan Müslümanların ve hem de benden önceki Elçilerin insanlık tarihi boyunca gündeme getirdiğiilâhî öğretidir.” Ama ne var ki, onların çoğu hakîkat bilgisinden yoksundurlar, bu yüzden de önyargılarının kurbanı oluyor ve alışageldikleri kültür ve anlayışa uymadığı için, aslında aklı başında hiçbir kimsenin ilgisiz kalamayacağı bu inanç sistemine karşı umursamaz bir tavır takınıyorlar. Hâlbuki:

“Yoksa O’ndan başka ilahlar mı edindiler?”. De ki: -“Bürhanınızı (delilinizi, kanıtınızı) getirin / ortaya koyun! Bu, benimle birlikte olan kimselerin zikridir, benden önceki kimselerin de zikridir. Ne var ki onların çoğu Hakk’ı bilmezler; onlar yüz çevirmişlerdir.

Eğer Allah'tan öte tanrı anlayışları varsa Şunu söyle: " hadi ispatlayın. İşte Kuran işte benden öncekilerin Kitabı. " Ne yazık ki onların çoğu gerçeği bilmiyorlar. Ama gerçekten de kaçıyorlar.

Sor onlara; “Allah’tan başka; yasa yapan, yasalarıyla insanları yöneten, yasalarına uymayanları cezalandıran ilahlar mı edindiler?” Öyleyse onlara şöyle de; "Haydi getirin delilinizi! İşte benimle gönderilen kitap! İşte benden öncekilerin kitabı! Allah hiçbir vahyinde insanlara yasa yapma, yasalarıyla insanları yönetme hakkı vermemiştir. Resullerin bile İslam Allah adına, Allah’ın dini için yasa yapma hakkı yoktur. Resuller ilah değil sadece elçidir. Allah’ın yasalarını insanlara duyurur. Şüphesiz çokları hakkı bilmez! Cahilliklerinden dolayı gerçeklerimizden yüz çevirirler."

Yoksa O’nun peşi sıra birtakım ilahlar mı edindiler! De ki: “Delilinizi getirin! Bu, benimle birlikte olanların ve benden öncekilerin (gerçeği içeren) öğretisidir.” Hayır! Onların çoğu gerçeği bilmezler; (bu yüzden) yüz çevirirler.

Yoksa Allah’ı bırakıp da başka ilâhlar mı edindiler? (Ey Muhammed! Onlara): “(Haydi bu ilâhların gerçeklikleri hakkında) delilleriniz (varsa) getirin. İşte benimle birlikte olanların ve benden öncekilerin (Allah’ın gerçekliği ile ilgili) delilleri bu Kur’an’dır.” de. (Onlar asla delil getiremezler. Zîrâ) onların çoğu, Hakkı bilmiyorlar ve o (Kur’an’dan) yüz çeviriyorlar.

(hal böyleyken), onlar yine de, ²⁹ kulluk etmek için O’nun yerine (düzmece) tanrılar ediniyorlar! [Ey Peygamber,] de ki: “Haydi, siz de dâvânızı destekleyecek bir delil getirin: ³⁰ İşte bu, benimle birlikte olanların ve benden önceki (peygamber)lerin ³¹ dile getirip durdukları ilahî öğretidir”. Hayır, onların çoğu gerçeği bilmiyor ve bunun için de [ondan] inatla yüz çeviriyorlar. ³²

Yoksa Allah’tan başka bir takım ilahlar mı edindiler? Onlara de ki: – Haydi, kesin delilinizi getirin! İşte bu tevhit inancı hem benimle beraber olanların hem de benden öncekilerin dile getirdiği ortak mesajdır. Fakat onların çoğu bu gerçeği/Kuran’ı bilmiyorlar, bu nedenle bundan yüz çeviriyorlar. 18/57, 21/1, 22/72, 32/22, 74/50- 51

Yoksa onlar (bu gerçeğe rağmen) O’nun dışında[²⁶⁹⁹] ilâhlar edinmekte ısrar mı edecekler? De ki: “Haydi, siz de kendi delilinizi getirin! İşte bu, hem benimle birlikte olanların hem de benden öncekilerin dile getirdikleri (ortak) mesajdır”. Ama hayır, onların çoğu bu (açık) gerçeği bilmiyorlar; bu nedenle (ondan) yüz çeviriyorlar.

Onlar nasıl oluyor da O'ndan başka ilahlar edinebiliyorlar? (Ey Muhammed) De ki: "Ey müşrikler, eğer varsa delilinizi getirin! (Siz elbette delil getiremezsiniz) İşte benim ve ümmetimin kitabı (Kur’an) ve benden öncekilerin semavi kitapları. (Bütün bu kitaplar Allah Teala'dan başka bir ilah olmadığını bildiriyor)

Yoksa ondan başka ilâhlar mı edindiler? De ki: "Haydi getirin delilinizi! İşte benimle beraber olanların zikri(kitabı )ve işte benden öncekilerin zikri (kitabı). Bilakis çokları hakkı bilmiyorlar ve de bu sebeple yüz çevirirler. "

Yoksa O'ndan başka ilâhlar mı edindiler? De ki: «DeliIlerinizi getiriniz. İşte bu benimle beraber olanların kitabı ve benden evvelkilerin kitabı.» Hayır. Onların çoğu hakkı bilmezler de onun için onlar yüz döndürücülerdir.

Yine de tuttular, O'nun yanısıra başka birtakım tanrılar edindiler. Ey Resûlüm! De ki: “İddianızı ispatlayın, delilinizi getirin görelim! ” Böyle bir delil de getiremediklerine göre de ki: “İşte bu tevhid, benimle beraber olanların ve benden önceki peygamberlerin bidirisidir. ” Hayır, onların çoğu gerçeği bilmiyor ve bu sebeple de ondan yüz çeviriyorlar.

Yoksa O'ndan başka tanrılar mı edindiler? De ki: "(Bu hususta kesin) delilinizi getirin. İşte benimle beraber olanların da öğütü ve benden öncekilerin de öğütü budur." Ama çokları hakkı bilmezler, bundan dolayı onlar, (haktan) yüz çevirirler.

Müşrikler Allâh'dan gayrı ilâh mı ittihâz iderler? Onlara di ki: "Bu husûsda burhânınızı ve hüccetinizi getiriniz. İşte benimle berâber olanların ve benden evvelkilerin haberini muhtevî olan Kur'ân (şirkin bâtıl oldığına burhândır) Belki onların çoğı hakkı bilmezler, bunun içün rasûlden ve onun dîninden i'râz idicilerdir.

Yine de Allah’tan önce bir takım ilahlara mı tutundular? De ki “Delilinizi getirin. Benimle birlikte olanların Kitabı budur. Bu, benden öncekilerin de kitabıdır.” Onların çoğu, bu gerçeği bilmez de onun için yüz çevirirler.

Yoksa, O'ndan başka ilahlar mı edindiler? De ki:-Kesin belgenizi getirin! İşte bu, benimle beraber olanların ve benden öncekilerin uyarısıdır. Fakat, onların çoğu gerçeği bilmiyorlar, ama buna rağmen yüz çeviriyorlar.

Yoksa Ondan başka tanrılar mı edindiler? De ki: Getirin delilinizi. İşte benim yanımdaki kitap, işte öncekilerin kitabı! Lâkin onların çoğu hakkı bilmiyor ve ondan yüz çeviriyor.

Yoksa O'nun dışında bazı ilahlar mı edindiler? De ki: "Susturucu delilinizi getirin! Benimle beraber olanların da benden öncekilerin de Zikir'i budur. Ne yazık ki onların çokları hakkı bilmezler; bu yüzden de yüz çevirirler."

ay ŧuttılar mı Tañrı’dan ayruķ Tañrılar? eyit “getürüñ ḥüccetuñuzı. uşbu ya'nį ķur’ān ħaberidür anuñ kim benüm-iledür daħı ħaberidur anuñ kim ileyümdedür” ya'nį geçmiş ümmetler. kāfirlerüñ eyregi bilmezler ḥaķķı ya'nį ķur’ān’ı tevhidi pes anlar yüz döndüricilerdür.

Ve Tañrıdan özge ma‘būdlar mı idindiler? Eyit: Getürüñüz ḥüccetlerüñüzi. Bu Ḳur’ān ẕikridür benüm bile olanlaruñ, daḫı ẕikridür benden bu‐run geçen ümmetlerüñ. Bel ki anlaruñ çoġı ḥaḳḳı bilmezler. Pes anlar yüzḳaytarurlar.

Yoxsa (müşriklər özləri üçün) Ondan (O Allahdan) başqa tanrılar qəbul etdilər? (Ya Rəsulum!) De: “(Etdiyiniz əməlin düzgünlüyünü sübut edən) dəlilinizi gətirin. Bu mənimlə onların (ümmətimin) Kitabı (Qur’an), bu da məndən əvvəlkilərin kitabı (Tövrat və İncil)! Xeyr, onların əksəriyyəti haqqı bilməz və buna görə də (ondan) üz döndərər!”

Or have they chosen other gods beside Him? Say: Bring your proof (of their godhead). This is the Reminder of those with me and those before me, but most of them know not the Truth and so they are averse.

Or have they taken for worship (other) gods(2684) besides him? Say, "Bring your convincing proof: this is the Message of those with me and the Message of those before me."(2685) But most of them know not the Truth, and so turn away.