En'âm Sûresi 113. Ayet Meali

1- Şeytana. 2- Şeytan, onları işledikleri günahlara devam ettirsin.  

(1)“Kâinâttaki şerlerin, zararların, beliyyelerin (belâların) ve şeytanların ve muzırların (zararlı şeylerin) halk ve îcadları (yaratılmaları), şer ve çirkin değildir. Çünki çok netâic-i mühimme (mühim netîceler) için halk olunmuşlardır (yaratılmışlardır). Meselâ: Melâikelere şeytanlar musallat olmadıkları için, terakkıyâtları (yükselmeleri) yoktur, makamları sâbittir, tebeddül etmez (değişmez). Kezâ (bunun gibi)hayvanâtın dahi şeytanlar musallat olmadıkları için mertebeleri sâbittir, nâkıstır. Âlem-i insâniyette ise merâtib-i terakkıyât ve tedenniyât (yükselme ve alçalma mertebeleri) nihâyetsizdir. Nemrudlardan, Fir‘avunlardan tut, tâ sıddîkīn-i evliyâ ve enbiyâya kadar gāyet uzun bir mesâfe-i terakkī var.İşte kömür gibi olan ervâh-ı sâfileyi (alçak ruhları), elmas gibi olan ervâh-ı âliyeden (yüksek ruhlardan)temyîz ve tefrîk (seçip ayırmak) için, şeytanların hılkatiyle (yaratılmasıyla) ve sırr-ı teklîf (imtihan sırrı) ve ba‘s-i enbiyâ (peygamberlerin gönderilmesi) ile, bir meydân-ı imtihan ve tecrübe ve cihad ve müsâbaka açılmış. Eğer mücâhede ve müsâbaka olmasa idi, ma‘den-i insâniyetteki (insanlık ma‘denindeki) elmas ve kömür hükmünde olan isti‘dadlar (kābiliyetler), berâber kalacaktı. (...) Demek şeyâtîn (şeytanlar) ve şerlerin yaratılması, büyük ve küllî netîceye baktığı için îcadları (yaratılmaları) şer değil, çirkin değil!” (Mektûbât, 12. Mektûb, 32)Ayrıca şeytanın hîleleri hakkında bakınız; (Lem‘alar, 13. Lem‘a, 71-91; Sözler, 21. Söz, 96-100)  

(*) 1- Bu ayet, Hz. peygambere bir teselli mahiyetinde olup kendisinin bu tür kibirli, inatçı, azgınlarla denendiği ve bunlarla çok sıkıntı çektiği gibi ondan önceki peygamberler de aynı şekilde cin ve insi şeytanlar ile aynı sıknıtıyı çektiklerine vurgu yapmaktadır. 2- Peygamberlerin bu tip düşmanlarla karşı karşıya gelmelerinin bir sebebi de ahiret günü inkârcılar, ey Rabbimiz! Cin ve insi şeytanlara karşı direnemedik, onlara yenildik, eğer onlarla imtihan edilmeseydik belki bu durumda olmazdık diye bir mazeret ileri sürebilirler, ama onlara bakınız; bu şeytanlar sizin gibi birer beşer olan peygamberlere de karşı mücadele veren azılı düşmanlar idiler. Onlar, bu azılı düşmanlara karşı nasıl kendilerini koruyabildiseler, siz de kendinizi koruyabilirdiniz. Ama siz onlara özgür iradenizle boyun eğerek teslim oldunuz, inkâra ve delalete saplandınız, doğru yoldan çıktınız, işte bu nedenle mazeretiniz geçersizdir,’’denilecek. ومعنى الآية: أنَّها معطوفة على ما قبلها، والتقدير: يوحي بعض هؤلاء الشياطين إلى بعضٍ المُزَيّن من القول ليَغرُّوا به المؤمنين، و (لكي تصغى) إليه أفئدة الذين لا يؤمنون [بالآخرة(تفسير الهدايه إلى بلوغ النهايه) (وَلِتَصْغى إِلَيْهِ أَفْئِدَةُ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ) أي يوحى بعض هؤلاء الشياطين إلى بعض المموّه من القول به ليغروا المؤمنين من أتباع الأنبياء فيفتنوهم عن دينهم، ولتميل إليه قلوب الذين لا يؤمنون بالآخرة، لأنه الموافق لأهوائهم إذ هم يميلون إلى حب الشهوات التي من جملتها مزخرفات الأقاويل،.(تفسير المراغي  

[5] Aldatmaya, yaldızlı sözlere, peygamber düşmanlığına.[6] Yani zikri yaraşmayan fenalıkları da.  

1 (شَيَاط۪ينَ الْاِنْسِ وَالْجِنِّ) Terkibinin izafeti için, beyaniyye veya lâmiyye olması hakkında iki görüş vardır. Eğer bu terkip beyaniyye olarak tercüme edilirse; insanlardan olan şeytanlar ve cinlerden olan şeytanlar demek olur. Ve şeytanların bir kısmının insan cinsinden, bir kısmının da cin cinsinden olduğu anlaşılır. Lâmiyye olarak tercüme edilirse; insanlara musallat, insan aldatmağa mahsus şeytanlar, cinne mahsus, cinnîleri aldatmağa mahsus şeytanlar demek olur. O zaman da şeytanın insan ve cin olmayan, üçüncü bir cins olduğu ve fakat bir kısmı insanlara, bir kısmı da cinlere musallat olmak üzere iki çeşidi bulunduğu anlaşılır. İbnu Abbas, Ata, Mücahid ve Hasen bu terkibi beyaniyye olarak kabul etmişler ve: “insan ve cinden serkeş, mütekebbir, fitneci, kaypak, yola gelmez olanların hepsine şeytan denilir. Cinden de şeytanlar vardır insandan da şeytanlar vardır” demişlerdir. Peygamberimiz, Ebû Zerr’e: “Cin ve insan şeytanlarından Allah’a sığındın mı?” buyurunca, Ebû Zerr: “İnsanlardan da şeytanlar var mıdır?” der. O da: “Evet onlar, cin şeytanlarından daha şerlidir.” buyururlar. (Taberî) Birçok müfessir bu manayı tercih etmişlerdir.2 Yani; ya onlara o gücü vermezdi veya o gücü verdiği halde engel olur, yaptırmazdı.  

[1108] “Ağacın ya da yaranın kavlayan kabuğu” anlamına gelen iktiraf, genellikle olumsuz anlamda kullanılır (Râğıb). Bu âyet bir üstteki âyetle bağlantılı olarak, âhirete inanmayan kimselerin parlak ve yaldızlı teorilere aldanarak, kendilerini aldatan görünür görünmez şeytanların ekmeğine yağ sürdüğünden söz eder. Esed, 112. âyette yer alan “aldanışa” atıf olan ileyhi ve yerdavhudaki zamirleri, ikna edici bir delil sunmadan Allah’a ait olarak yorumlar. Ne var ki, âyetin muhtevasını tersine çeviren böyle bir tasarrufun güçlü bir karineye dayanması şarttır.  

(Ey Muhammed, o insan şeytanları sana, -aranızdaki ihtilaflı bir konuyu halletmek için- kitap ehlinden bir hakem tutmayı da teklif etme küstahlığında bulunurlar)  

942 People who have no faith in the future destiny of man listen to and are taken in by the deceit of evil. If they take a delight in it, let them. See what they gain by it. Their gains will be as deceitful as their delight. For the end of evil must be evil.