Bakara Sûresi 127. Ayet Meali

 Kâbe’nin yapılışı hakkındaki rivayetlere göre, Hz. Âdem ile Havva cennetten çıkarıldıkları vakit yeryüzünde Arafat’ta buluşurlar, beraberce batıya doğru yürürler, Kâbe’nin bulunduğu yere gelirler. Bu esnada Âdem, bu buluşmaya şükür olmak üzere Rabbine ibadet etmek ister ve cennette iken, etrafında tavaf ederek ibadet ettiği nurdan sütunun tekrar kendisine verilmesini diler. İşte o nurdan sütun orada tecelli eder ve Hz. Âdem, onun etrafında tavaf ederek Allah’a ibadet eder. Bu nurdan sütun Hz. Şît zamanında kaybolur, yerinde siyah bir taş kalır. Bunun üzerine Hz. Şît, onun yerine taştan onun gibi dört köşe bina yapar ve o siyah taşı binanın bir köşesine yerleştirir. İşte bugün Hacer-i Esved diye bilinen siyah taş odur. Sonra Nuh tufanında bu bina kumlar altında uzunca bir süre gizli kalır. Hz. İbrahim Allah’ın emriyle Kâbe’nin bulunduğu yere gider, oğlu İsmail’i annesiyle birlikte orada iskân eder. Sonra İsmail ile beraber Kâbe’nin bulunduğu yeri kazar. Hz. Şît tarafından yapılan binanın temellerini bulur ve o temellerin üzerine bugün mevcut olan Kâbe’yi inşa eder. Âyette «Beytullah’ın temellerini yükseltiyor» cümlesi bunu ifade eder.  

1- Evin/Kâbe'nin.  

(*) Âyetteki İbrahim ve İsmail (a.s)’ın “Kâbe’nin temellerini yükseltmesi” ifâdesinden; Kâbe’-nin daha önceden, Hz. Âdem zamanında yapıldığı, ilk Kâbe’nin kaybolan temellerini Hz. İbrahim’in bulup, tekrar inşa ettiği de anlaşılabilir. (M. Türk Meali 127. Ayet Açıklaması) Fakat Hacer’ü-l Esved taşı cennettin değil de bazı bilim insanlarının araştırmalarına göre bir gök taşı olabilir. (الله اعلم) Hacer’ü-l Esved’in bir meteor/ gök taşı olduğuna dair bazı batılı araştırmacıların görüşleri de aşağıdadır. Ayrıca Bkz:(New Light on the Origin of the Holy Black Stone of the Ka’ba 1 Nisan 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Author: Thomsen,E Journal: Meteoritics, volume 15,number 1,page 87) في عام 1857 قال بول باتريتش المهتم بالاحجار الكريمة وينتمي للامبراطورية المجرية النمساوية أن أصل الحجر الأسود نيزكي في عام 1932 جاء هاري سانت جون ليقول أنه اكتشف مكان ارتطام نيزك ضحم في الربع الخالي,وفي عام 1980 استخلصت إليزابيث تومسن وهي باحثة دانماركية درست في جامعة كوبنهاجن بأن عمر الحجر الأسود يعود لنحو 6000 عام ويحتمل أن يكون نتج من إصطدام نيزك بمنطقة الوبار بالربع الخالي وان تركيب الحجر الأسود فيه تماثل كبير مع تركيب تلك الأحجار الناتجة عن ارتطام ذاك النيزك (الحجر الأسود.. هل جاء من الجنة كما يقول المسلمون!!؟ الحجر الأسود هذا،) وقد نشر في "الأهرام" الصادر في يوم الجمعة بتاريخ 8/ 10/1982م بقلم محمد عبده الحجاجي مدير إدارة بالمكتبة المركزية بجامعة القاهرة أن الحجر الأسود من السماء وسقوط الأحجار من السماء ظاهرة كونية معروفة ومؤكدة، وقد قام العالم البريطاني "ريتشار ديبرتون" برحلة إلى الحجاز متخفيًا في زي مغربي، مدعيًا أنه مسلم وكان يجيد اللغة العربية، واندس بين الحجاج واستطاع أن يحصل على قطعة من الحجر، وحملها معه إلى لندن، وبدأت تجاربه عليها في المعامل الجيولوجية، فتأكد أنه ليس حجرًا أرضيًا، بل هو من السماء، وسجل هذا في كتاب له بعنوان "الحج إلى مكة والمدينة" الذي صدر بالإنجليزية في لندن سنة 1856م (أرشيف ملتقى أهل الحديث – 2).  

[1] Yâni, esasen Kâbe'yi bina eylediler. Yahut duvarlarını yükseltip ikmal eylediler. Yahut mertebesini âli kıldılar.[2] Yahut ta'atimizi, işlediğimiz amel-i hayrı.[3] Duamızı işiten, maksadımızı kemaliyle bilen yalnız sensin.  

81 Buradaki fiil, yerfeu’ fiilidir. Şimdiki/geniş zaman kipidir. Hâlbuki olay binlerce yıl önce meydana gelmiştir. Geçmiş zaman yerine, geniş zaman kipiyle anlatması, olayı bir hikâye veya kıssa kalıbıyla değil, şimdi gözümüzün önünde oluyormuş gibi, hayatın içine sokarak anlatması Kur’an’ın bir anlatım tarzı ve bir üslûbudur. O bazen ahirette olacak olayları gelecek zaman kipiyle değil, geçmiş ve şimdiki/geniş zaman kipiyle de anlatır. Bu o olayın mutlaka gerçekleşeceğini bize telkin ederken, gelecekteki olayı şimdi oluyormuş gibi göz önüne getirip hayatımızın içine dâhil eder. Unutmayalım Kur’an sonsuz bir varlık olan âlemlerin Rabbi’nden inmedir. Sonsuzda ise bütün zamanlar hâldir (şimdiki/geniş zaman). Onun için Kur’an’daki zamanları mümkün mertebe şimdiki/geniş zaman odaklı tercüme etmek, Kur’an’ı daha iyi anlamayı ve onu hayatın içinde görmemizi sağlar. Unutmayalım Kur’an aynı zamanda bir hayat kitabıdır, bir kâinat kitabıdır. 82 Es-Semi’: En iyi işiten, her şeyi duyan. 83 El-Alîm: En iyi bilen, her şeyi bilen.  

Âl-i İmrân 3:96’da belirtildiği üzere, insanlık için ilk inşa edilen Kâbe’nin yeri çeşitli olaylar veya felaketler sebebiyle kaybolmuştu. Hacc 22:26’da ifade edildiği üzere Yüce Allah Kâbe’nin yerini Hz. İbrahim’e bildirmişti. Bunun sonrasında Yüce Allah işte beyt’in yerini Hz. İbrahim’e göstermiş, bildirmiş, yorumunu yapmakta olduğumuz ayette de belirtildiği gibi o da oğlu Hz. İsmail’le birlikte Kâbe’nin temellerini yükseltmişti. Olayda Hz. İsmail’in de bulunması daha önce Hz. İbrahim’in Hz. Hacer’le birlikte onları Kâbe’nin yanına yerleştirmesinin bir sonucudur.  

1 Âyetteki İbrahim ve İsmail (a.s)’ın “Kâbe’nin temellerini yükseltmesi” ifâdesinden; Kâbe’-nin daha önceden, Hz. Âdem zamanında yapıldığı, ilk Kâbe’nin kaybolan temellerini Hz. İbrahim’in bulup, tekrar inşa ettiği de anlaşılabilir.  

[253] Ve iz yuessisu (tesis ederken) yerine yerfe’u gelmesi, Hz. İbrahim’in Kâbe’nin ilk bânisi değil, ihya edicisi olduğunu gösterir. O, yıkılanı yeniden yükseltmiştir (Krş: 3:96).  

Kur'ân-ı Kerîm'in üslûbu, tasvîrî anlatımdır. Yani Kur'ân, olayları canlandırarak anlatır. Bunun için fi''illerin zaman kiplerini uygun biçimde kullanır. Meselâ geçmişteki veya gelecekteki bir olayı, şimdi cereyan ediyormuş gibi gözümüzün önüne getirmek ve bize seyrettirmek için geçmiş veya gelecek zamanı, geniş zaman kipiyle anlatır. Bakarsınız ki geçmişteki olay canlanmakta, gözünüzün önünde cereyan etmektedir. Bu âyetlerde Kur'ân, Hz. İbrâhîm'in, oğlu İsmâ'îl ile birlikte Ka'be'yi yaptığını anlatmaktadır. Hâdise binlerce yıl önce geçmiş bir olaydır. Fakat Kur'ân, bu geçmiş olayı, "İbrâhîm Ka'be'yi yaptı" şeklinde geçmiş zaman kipiyle anlatmıyor; "İbrâhîm, İsmâ'îl ile birlikte Ka'be'nin temellerini yükseltiyor" şeklinde, şimdiki zaman kipiyle anlatmağa başlıyor ve hemen sözü, sanki gözümüzün önünde Ka'be'yi yapmakta olan İbrâhîm'in ağzına koyuyor: "Rabbimiz, bizden kabul buyur, kuşkusuz sen, işitensin, bilensin!" Artık biz, İbrâhim'in, oğlu İsmâ'îl ile birlikte Ka'be'yi yapmakta olduklarını görüyor ve onların du'âlarını işitiyoruz. Artık olay eski değil, gözümüzün önünde geçen bir olaydır. Kur'ân, gelecekte vukubulacak bir olayı, cennette inananların, cehennemde nankör inkârcıları durumlarını anlatırken de genellikle gelecek zaman kipini değil, geçmiş veya şimdiki zaman kipini kullanır. Bu da olayın kesinlikle vukubulacağını gösterdiği gibi, aynı zamanda olayı karşımıza da getirir. Âdetâ cennetliklerin ni'met içinde sevinçlerini, cehennemliklerin azâb içinde kıvranışlarını seyrederiz. Kur'ân, görülen manzarayı, soyut bir anlamı, psişik bir durumu olduğu kadar insan karakterlerini, za'flarını ve meziyetlerini canlı tablolar halinde gözle görülür biçime sokarak anlatır. Çizdiği tablolara hayât verir. Bakarsınız ki o soyut anlam, biçimlenmiş; o insan karakteri cisimlenmiş; o geçmiş olay canlanmıştır. Canlanan olaylara bir de konuşma katınca sahnenin bütün elemanları tamamlanmış olur. Okuyucu veya dinleyici, olayın sergilendiği alana çekilir. Dinleyici, gördüğü manzara karşısında bunun okunan bir söz veya anlatılan bir mesel olduğunu unutur da, hareket eden kişilerin yaptığı olayları görür. Kur'ân'ın anlattığı kıssalar, onun ifâde stilinde hayâtın hikâyesi olmaktan çıkar da hayâtın kendisi olur. Kur'ân'ın bütün anlatımında bu tasvîrî ifâdeyi görürüz. İşte bu ifâde tarzında zaman kipinin çok önemi vardır. Onun kulandığı zamanları, genel ifâde tarzı içinde düşünmek ve değerlendirmek gerekir.