Âli İmrân Sûresi 142. Ayet Meali

bk. Kur’ân-ı Kerim, 2/214; 29/2.  

Bkz. 2/214, 29/2Burada “Ben Müslümanım, benim kalbim temiz” demekle ya da şehadet getirerek Hz. Muhammed’in peygamber olduğuna inanmakla Müslüman olunacağını ve cennete gidileceğini zannedenlere bir mesaj vardır. Hayatta yaşanılan acılar, ıstıraplar, korkular, kaygılar, sıkıntılar imtihan olmanın, gelişmenin ve tekâmül etmenin bir parçasıdır. Aslolan dertsiz, sorunsuz ve zahmetsiz bir yaşam değil; sorunları çözümleyen, zahmeti rahmete, mücadeleyi hayata dönüştüren, kötülükleri iyilikle savan, savaşı barışa çeviren, bollukla darlığı kaynaştıran, paylaşmayı ve dayanışmayı canlı tutan bir yaşamdır.   

1- Allah yolunda mücadele eden, çabalayan, canla başla çalışan. 2- Sıkıntılara göğüs gerenleri.  

(*) Bu vb. ayetlerden, Allah sınamadan da kimin ne yapacağını ezeli ilmiyle bilmektedir, ama insan sınanmadan, iman ve ameliyle kendini ispatlamadan cenneti hak edemez, şeklinde bir mesaj anlaşılmaktadır. Bu nedenle yüce Allah’ın ezeli/gaybi ilmi, kimsenin kaderinde, olumlu veya olumsuz hayatında rol oynamadığı gibi, bu gaybi ilmin neticesine göre de kimse muahaza edilmez (ceza görmez) ve sorumlu tutulmaz. Çünkü kişi, kendi özgür iradesiyle bilfiil bir şeyi yapmadan, ortaya koymadan ne mükâfat ne de ceza alır. Yani ceza ve mükâfat imtihanın neticesine bağlıdır. Bu nedenle yüce Allah’ın ezeli ilmiyle kulun durumu bilinse dahi, imtihan sürecinden geçmeden, kendi özgür iradesiyle inanç ve eylemlerini bilfiil ortaya koymadan sorumlu tutulması söz konusu değildir. İşte bu ve buna benzer ayetler böyle bir duruma vurgu yapmaktadır. Yani, amellerin karşılığının verilmesi söz konusu olsun diye vakıa aleminde bunu ortaya çıkartmadan "cennete girivereceğinizi mi sandınız?" Yani: Siz, cihad edip de cihad ettiğinizi ortaya çıkartmadıkça bu iş olmaz. يَعْلَمِ ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ جَاهَدُواْ مِنكُمْ} أي عِلْم شهادة حتى يقع عليه الجزاء (الجامع لاحكام القرآن) لم {يَعْلَمِ ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ جَٰهَدُواْ مِنكُمْ } علم ظهور(تفسير الجلالين) {وَلَمَّا يَعْلَمِ ٱللَّهُ} لم ير الله {ٱلَّذِينَ جَاهَدُواْ مِنكُمْ} يوم أحد في سبيل الله {وَيَعْلَمَ ٱلصَّابِرِينَ} ولم ير الصابرين على قتال عدوهم مع نبيهم يوم (تفسير القرآن - الفيروزابادي){أنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَلَمَّا يَعْلَمِ اللهُ} جِهَادَ الْمُجَاهدينَ ولا صَبْرَ الصابرينَ وَاقِعاً فيهم مُشَاهَدَةً (التفسير الكبير)،{وَلِيَعْلَمَ ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ آمَنُواْ} في الغيب شهودا (تأويلات أهل السنة) ولما يعلم: ولم يبتلكم بالجهاد حتى يعلم علم ظهور من يجاهد منكم ممن لا يجاهد كما هو عالم به في باطن الأمر ً {وليعلم الله الذين آمنوا} وليتميز الثابتون على الإِيمان من الذين آمنوا، وهذا من باب التمثيل بمعنى: فعلنا ذلك فعل من يريد  

“Yüce Allah’ın bilmesi” ifadesiyle ilgili izahımız için bkz. Âl-i İmrân 3:140, dipnot 11.  

1 Allah her şeyi bilen ve gören olduğu halde bu ifâdenin kullanılması, olayın henüz meydana gelmediğine işaret etmektedir. Allah’ın ilmi, ezeli ve ebedîdir.  

102 Lafzen, “Allah, aranızdan ... cihad edenleri ve zorluklara karşı sabır gösterenleri görmeden ...”. Allah, her şeyi bilen olduğundan, O’nun bir şeyi “görmemesi”, elbette, atıfta bulunulan olayın veya şeyin henüz meydana gelmediğini veya hâl-i hazırda mevcut olmadığını gösterir (Zemahşerî).  

[668] Krş: 2:214 ve 9:16. “Belirlemeden” şeklindeki çevirimizin gerekçesi için bkz: 2:143, not 274.  

[1] Bu âyet-i kerîme cihâdda sebât, belâ ve mesâ'îbe ve müşkülât-ı gazâya sabır itmedikleri halde mücerred harbde hazır olmakla nâil-i sevâb ve cennet olacaklarını zan idenlere hitâbdır.  

[1] Cihad, olanca gücüyle mücadele demektir. Bu mücadele düşmana karşı, hayatın sıkıntılarına karşı veya şeytanın tuzaklarına karşı olabilir. Cihadı, Allah'ın emir ve yasaklarını ilk sıraya alarak yürütenler kazanırlar. [2] "İnsanlar, imtihandan geçirilmeden, sadece «İman ettik» demeleriyle bırakılıvereceklerini mi sandılar?" (Ankebût 29/2)  

459 Cf. 2:214.