Ahzâb Sûresi 52. Ayet Meali

4.Bunların birini boşayıp yerine bir başka kadın alman.  

Bkz. 33/28-29Bu ayet geldiği zaman Hz. Peygamberin dokuz eşi bulunmaktaydı. Gelen bu ayetle evlilik ve boşama kapısı Hz. Muhammed’e kapanmıştır. Şartlar ne olursa olsun, ister güzelliği ön planda olsun, isterse çok iyi bir konumda bulunsun, Hz. Muhammed’in yeni bir kadınla evliliği yasaklanmış ve elinin altındaki hanımlarından herhangi birini -mehirini verse ve kendisini razı etse bile- boşaması uygun görülmemiştir. Hanımlarını boşayamamasının sebebi: Eğer hanımlarından herhangi birini boşayacak olursa, boşanan hanım ortada kalacak ve kimseyle evlenemeyecekti. Çünkü peygamberin hanımları müminlerin anaları sayıldığı için (Ahzab, 33/6) bir sonraki ayette de ifade edildiği gibi onlarla Müslümanların evlenmesi helâl değildi.Kadına cinsel bir obje olarak bakılmadığı müddetçe bu konuların anlaşılması kolay olacaktır. Ancak kadına sadece cinsel bir obje olarak bakar ve onu cinselliği ile değerlendirirsek işte o zaman kadınla ilgili verilen hükümleri anlamakta zorlanırız.  

[1] Dokuz.  

Haremlik ve selamlık kurumunu ortaçağ ruhbanlarından kopya edenler, Tanrı adına kadınları peçe ve çarşafla örterek kimliklerinden soyanlar bu ayet üzerinde hiç mi düşünmezler?  

1- Artık başka biriyle evlenemezsin.  

(*) Kur’an’ın değişik yerlerinde geçen ‘’ما ملكت يمينك ‘’ma meleket‘ himayende bulunan veya bazı meallere göre‘’ elinin altında bulunan kişinin kim olduğu ayetin siyak ve sibakından anlaşılıyor. Ayetin siyak ve sibakından hareket ederek bazı ayetlerde bundan maksat ‘’nikâh akdiyle kişinin himayesinde bulunan eşi (ki, burada bu anlaşılıyor), bazı yerlerde ise bakımı üstlenen yetim, kimsesiz vs. gibilerdir. Yani ‘’ma meleket ’’ her yerde aynı kişileri ifade etmiyor. Çünkü anlamı geniştir, ayetin siyak ve sibakına göre anlamı değişir. Ayrıca bunun cariye veya esirlerle de bir alakası yoktur. Çünkü Arapçada cariyeye (أمة) ‘’emet’’ denir. İşte burada ‘’ma meleket yeminüke’’ ifadesinden maksat kişinin nikâhlı eşi olduğuna dair bazı tefsirlerin metinleri aşağıya alınmıştır. Ayrıca buradaki (حُسْنُهُنَّ)’’ husnuhunne’’ifadesiyle, o kadınların fiziki güzellikleri değil, manevi güzellikleri kastediliyor. Zira Hz. Peygamberin hoşuna giden fiziki güzellik değil, manevi güzellik idi, Müslümanları da hep buna teşvik ederdi. Özetle, ayetteki güzellik, anlaşıldığı gibi şekil ve beden güzelliği değil, ruh, ahlak, iffet, din ve manevi güzelliğidir.وَلِلَّهِ مَا فِي السَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ لِيَجْزِيَ الَّذِينَ أَسَٰءُوا بِمَا عَمِلُوا وَيَجْزِيَ الَّذِينَ أَحْسَنُوا بِالْحُسْنَى } [النجم: 31] وَكُلًّا وَعَدَ اللَّهُ الْحُسْنَىٰ الخ} [الحديد: 10].{ لَهُ الْأَسْمَاءُ الْحُسْنَىٰ) [الحشر: 24] { وَصَدَّقَ بِالْحُسْنَىٰ } [الليل: 6]. في كل الآيات من الآيات السابقة ، ورد مصطلحين اثنين (حُسْنُ) و (حُسْنَى) (حُسْنُ) اسم مذكر ، بينما (حُسْنَى) اسم مؤنث المصطلحان (حُسْنُ) و (حُسْنَى) في كل الآيات لا يتحدثان عن الجمال الجسدي والشكلي ، ولا عن الزينة ولا اوصاف ما تحمل كلمة جميل من اوصاف الرشاقة والدلال والنعومة والانوثة الحُسْن هو ليس جمال الشكل والجسد كما هو واضح بل هو جمال الروح والأخلاق والعفة والدين . الرسول إذا رغب في الزواج يبحث عن التقيات وليس الجميلات شكلا الحُسْن هو ليس جمال الشكل والجسد كما هو ادعى الكثير من الفقهاء والمفسرين ان كلمة (حُسْنُهُنَّ) تعني جمالهن الجسدي ، أي جمال الصورة والشكل الجميل للنساء ، وهذا خطأ ألرسول لا ينظر الى الجميلات شكلا وصورة كما ادعى بعض الفقهاء والمفسرين وبعض الكافرين برسالة محمد ، بل ينظر الى جمال الروح والأخلاق والدين والعفة : المصدر (شرح مصطلح (حُسْنُهُنَّ) في آية { .... وَلَوْ أَعْجَبَكَ حُسْنُهُنَّ ... }) وقوله ” لا يحل لك النساء من بعد…إلا ما ملكت يمينك: إستثناء ما ملكت يمينك لكونها هنا تعنى من هن تحت يمينك وهن أزواجه - من يقول بأن ” ما ملكت يمينك” تعنى المملوكات من الأسرى ( ولا يوجد رق للأسرى فى القرءان) فقد قال يتحريم أزواج النبى عليه وهذا إفتراء على الله ورسوله ما معني ما ملكت يمينك ؟؟؟ قال معمر ، وأخبرني ابن طاوس ، عن أبيه : إلا ما ملكت يمينك ، قال : فزوجك مما ملكت يمينك ...(تفسير الطبري) وقيل - أيضاً - في تأويل الآية: {وَٱلْمُحْصَنَٰتُ مِنَ ٱلنِّسَآءِ إِلاَّ مَا مَلَكْتَ أَيْمَٰنُكُمْ} قال: والمحصنات من النساء حرام على الرجال إلا ما ملكت يمينك، قال: ملك يمينه امرأته. (تأويلات أهل السنة) وقالت طائفة : المحصنات في هذه الآية يراد به العفائف ، أي كل النساء حرام . وألبسهن اسم الإحصان من كان منهن ذات زوج أو غير ذات زوج ؛ إذ الشرائع في أنفسها تقتضي ذلك (تفسير القرطبي ) وقال آخرون : بل معنى " المحصنات " في هذا الموضع : العفائف . قالوا : وتأويل الآية : والعفائف من النساء حرام أيضا عليكم ، إلا ما ملكت أيمانكم منهن بنكاح وصداق وسنة وشهود الخ (الطبري) ((فتح القدير) ومعنى الآية عندهم : كل النساء حرام إلا ما ملكت أيمانكم ; أي : تملكون عصمتهن بالنكاح (تفسير ابن أبي حاتم)  

[2] Birini boşayıp başkasını almak.[3] Artık emrini tecavüz etmeyin.  

20 İslamiyet cariyelik ve köleliği kaldırmıştır. Bu kaldırmayı birdenbire değil de yavaş yavaş ve bir zamana yayarak yapmıştır. Bir toplum için doğru olan da budur. Bu konuda ciddi bir çalışması olan Muhammed Esed’in bu ayetin yorumuna düştüğü dipnotu önemine binaen aşağıya alıyoruz. “İslam cariyeliğin hiçbir şekline rıza göstermez ve meşru bir nikâha dayanmadıkça bir erkek ile kadın arasındaki her türlü cinsel ilişkiyi kesinlikle yasaklar. Bu konuda özgür/hür bir kadın ile köle arasında tek fark, birincisinin kocasından mehir talep edebilmesine karşılık, meşru yollarla sahip olduğu kölesi (lâfzen “sağ elinin sahip oldukları) ile yani inancın ve özgürlüğün savunulması için yürütülen kutsal savaşta/cihadda esir alınan bir kadın (Bakara, 2/190; Enfâl, 8/67) ile evlenen kişinin böyle bir mükellefiyetinin olmamasıdır. Çünkü bu durumda köle kadının evlenme yoluyla özgürlüğünü elde etmesi, mehire denk bir bedel olarak görülmüştür” (M. Esed).  

Bu ayette Hz. Muhammed’in yeni bir evlilik yapması yasaklanmaktadır.  

1 Bu ifâdeye göre; bir kimsenin evlenmek istediği kimseye bakmasında sakınca yoktur. 2 Bunlar Aişe binti Ebi Bekir, Hafsa binti Ömer, Ümmü Habîbe binti Ebî Süfyân, Sevde binti Zem’a, Ümmü Seleme binti Ebi Ümeyye, Safiyye binti Huyey, Meymune binti Hâris, Zeyneb binti Cahş, Cüveyriyye binti Hâris (r.a)’dır. 3 Çünkü onlar, 28. ve 29. âyetlerde belirtildiği gibi, Allah ve Rasûlü’nü tercih ettikleri için Allah da onları böyle mükâfatlandırmıştır. Peygamber (s.a.v)’de vefatına kadar buna riâyet etmiştir. 4 Zîrâ Peygamberimiz bundan sonra, Marie isimli bir cariye ile nikâhlı olarak evlenmiş ve bundan da İbrahim isimli oğlu dünyaya gelmiştir.  

65 Bazı müfessirler (mesela Taberî) bu kısıtlamanın yukarıda 50. ayette sayılan dört kadın kategorisi ile bağlantılı olduğunu ileri sürerler: oysa, bu yasaklamanın Hz. Peygamber’in halen evli bulunduğu kadınlara ilaveten başka herhangi bir kadınla evlenmesini kapsadığı daha doğru görünmektedir (Beğavî, Zemahşerî). İbni ‘Abbâs, Mücâhid, Dehhâk, Katâde ve İbni Zeyd (ki tümü İbni Kesîr’de yer almaktadır) yahut Hasan Basrî (Taberî tarafından 28-29. ayetler ile ilgili yorumunda nakledilmiştir) gibi bazı ilk dönem tanınmış otoriteleri, daha fazla evliliğin yasaklanmasını, dünya hayatının cazibeleri ile ahiretin güzellikleri arasında yapılan tercihe dayandırmışlardır. Hz. Peygamber’in eşleri, 28-29. ayetlerdeki ısrarlı vurgulamalar karşısında bu tercihi yapmak durumunda kalmışlar ve tercihlerini “Allah ve Rasûlü” için kullanmışlardı (karş. yukarıdaki 32. not). Bütün bu ilk dönem otoriteleri, 52. ayetin nüzulünü -ve onun Hz. Peygamber’in eşlerini kasdettiği gerçeğini- inançları ve bağlılıklarından dolayı Allah’ın onlara bu dünyada verdiği bir ödül olarak değerlendirirler. Hz. Peygamber’in “Sana bundan sonra [başka] bir kadın helal değildir” kesin emrini görmezden geldiğini düşünmek mümkün olmadığından, sözkonusu pasajın, Hayber’in fethinin ve Hz. Peygamber’in Safiyye ile evliliğinin -son evliliği- vuku bulduğu H. 7. yıldan önce nazil olması mümkün değildir. Sonuç olarak 28-29. ayetlerin (ki, biraz önce gördüğümüz gibi, 52. ayet ile yakın bir bağlantı içindedirler) daha sonraki bir dönemde nazil olduğunu düşünmek daha doğrudur, yoksa H. 5. yılda (yani Hz. Peygamber’in Zeyneb ile evlendiği yılda) değil.66 Yani, yerine başka bir eş almak için mevcut eşlerinden birini boşamana (burada vurgu, eşlerinden birini “değiştirme”nin -yani, boşamanın- yasaklanmasına yapılmıştır).67 Buradaki mâ meleket yemînuke (lafzen, “sağ elinin sahip oldukları” yahut “malik bulundukları”) ifadesi, bence, 4:24’deki ile aynı anlamı, yani “sizin izdivaç yoluyla sahip bulunduklarınız” (bkz. sure 4, not 26); anlamını taşımaktadır: o halde yukarıdaki ayetin, Hz. peygamber’in o anda akdedilmiş bulunan evliliklerini kapsadığı kabul edilmelidir.  

[3778] Rasulullah’ı yeni bir nikâh yükünden tamamen kurtaran âyet. Allah Rasûlü ile nikâhlanmayı uman tüm muhtemel adayların önünü tıkıyor. Devamındaki cümleler, Nebi’nin isteğinin dahi bu kapıyı aralayamayacağını ifade ediyor. [3779] “Elinin altında bulunanlar” eşler dışında bir kategoridir. Allah Rasûlü savaş esiri olarak gelen hanımları cariye statüsüyle istifraş etmemiştir. Bu durumda mâ meleket eymanukumun tek açıklaması kalıyor: Rasulullah’ın Safiyye, Cüveyriye, Reyhane gibi harp esiri olarak ya da Mariye gibi hediye olarak sunulup da âzât edip nikâhı altına aldığı eşler. (mâ meleket eymânukum için bkz: 4:24, not 44; 47:4, not 8.)  

[*] Nikahında hür kadın bulunduğu için esir kadınla, ancak onu hürriyetine kavuşturma şartıyla evlenebilir. (Bkz. Nisa 4/25)  

(21) Bu sûrenin 28 ve 29’uncu âyetleriyle bir tercih karşısında bırakılan Peygamber hanımları, istisnasız bir şekilde, Allah ve Resulünü dünyaya tercih etmişler ve bu fedakârlıklarıyla da ebediyen Hz. Peygamber ile beraber olmayı hak etmişlerdir.  

3754 This was revealed in A.H. 7. After that the Prophet did not marry again, except the handmaiden, Mary the Copt, who was sent as a present by the Christian Muqawqas of Egypt . She became the mother of Ibrahim, who died in his infancy.