Meryem Sûresi 81. Ayet Meali

Bkz. 3/28, 4/139, 5/51, 57, 9/23, 19/81, 29/25, 58/22, 60/1  

Kendini heykellere adamak (7:138) şirkin sadece bir türüdür. Allah'ın isminin yanında başka isimleri anmaktan hoşlanmak (39:45), din adamlarının Tanrı adına koyduğu din kurallarını izlemek (9:31; 42:21, 6:148), peygamberlerin ve evliya olduğuna inanılan kimselerin şefaat ve yardımına inanmak (2:48;10:18), peygamberlerin hatasız olduğunu ileri sürmek (18:110) gibi tavırlar da şirktir. Müşrik kafalar, şeytanın hipnozu altında bulunduklarından Kuran'daki apaçık ayetlere rağmen kendilerinin hâlâ tek Tanrıcı olduklarını sanırlar (6:23). Bak 18:32-42.  

1- Güç, şan, şeref.  

(1)“Ey bedbaht ehl-i dalâlet ve sefâhet! (Haktan sapmış ve günahlara dalmış olanlar!) (...) Güvendiğiniz ve bel bağladığınız ve âsâr-ı İlâhiyeyi (Allah-ü Teâlâ’nın eserlerini) ve ihsânât-ı Rabbâniyeyi(Rabbinizin ihsanlarını) onlara isnâd ettiğiniz (dayandırdığınız) hangi tabîatınız, hangi esbâbınız(sebebleriniz), hangi şerîkiniz (Allah’a ortak koştuğunuz şey), hangi keşfiyâtınız (fennî keşifleriniz), hangi milletiniz, hangi bâtıl ma‘bûdunuz (ilâhınız), sizi sizce i‘dâm-ı ebedî (sonsuz yokluk) olan mevtin (ölümün)zulümâtından (karanlığından) kurtarıp, kabir hudûdundan, berzah (kabir âleminin) hudûdundan, mahşer(haşir meydanı) hudûdundan, Sırat köprüsünden hakîmâne geçirebilir, saâdet-i ebediyeye mazhar edebilir(kavuşturabilir)? Hâlbuki kabir kapısını kapamadığınız için, siz kat‘î olarak bu yolun yolcususunuz. Böyle bir yolcu, öyle birisine dayanır ki, bütün bu dâire-i azîme (bu büyük dâire) ve bu geniş hududlar, O’nun taht-ı emrinde ve tasarrufundadır (emir ve idâresi altındadır).” (Sözler, 32. Söz, 297)  

[2] Onların şefaati ile aziz olmak.  

70 Bu ifade hem önceki pasajda hem de 73-75. ayetlerde sözü edilen insan tipine, yani dünyevî varlığa ve iktidara neredeyse dinî bir aldanmayla “tapınan” ve dünyevî başarının bu tezahürlerine tanrısal nitelikler yakıştıran insanlara matuftur.  

[2537] Tüm aşırı yüceltmelerin ve ilâhlaştırma teşebbüslerinin temelinde yatan zaafın harika bir ifadesi. Yüce olanı yüceltme teşebbüsü bir perdelemedir. Bu perdenin gerisinde birtakım zaaflar saklanır. Mesela yüceltirmiş gibi yapan, kendisini özne yücelttiğini de nesne olarak görür. Aslında onu değil kendini yüceltme arzusu taşımaktadır. Zaten yüce olanı yüceltmeye kalkmak, onun sırtından nüfuz ve statü kazanmanın peşindedir.  

Dünyevî varlığa ve iktidara nerdeyse dinî bir vecd ile “tapınan” ve dünyevî başarının bu tezahürlerine tanrısal nitelikler yakıştıran insanlardan bahsediliyor.  

2525 'Izza = exalted rank, power, might, the ability to impose one's will or to carry out one's will.