A'râf Sûresi 102. Ayet Meali

bk. Kur’ân-ı Kerim, 21/25; 57/8.  

 103-156. âyetlerde Musa (a.s.)ın Mısır’da Firavun ve kavmini tevhid dinine daveti ve İsrailoğullarını Mısır esaretinden kurtarma mücadelesi anlatılır:  

1- Vahyin belirlediği sınırların dışına çıkan. İyi, doğru, temiz ve güzel şeylerden uzak kalan.  

(1)“Fısk, haktan udûldür, ayrılmaktır, hadden tecâvüzdür, hayât-ı ebediyeyi terk etmektir ve hayât-ı ebediyeden çıkmaktır. Fıskın menşei (kaynağı), kuvve-i akliye, kuvve-i gadabiye, kuvve-i şeheviye denilen üç kuvvetin ifrat (aşırı gitmesinden) ve tefrîtinden (geri kalmasından) neş’et eder(ortaya çıkar). Evet ifrat ve tefrit, delillere karşı bir isyandır. Yani sahîfe-i âlemde yaratılan delâil(deliller), uhûd-ı İlâhiye (İlâhî ahdler) hükmündedir. O delâile muhâlefet edenler, Cenâb-ı Hakk’la fıtraten yapmış oldukları ahdlerini bozmuş olurlar.” (İşârâtü’l-İ‘câz, 217)  

83 Râğıb, bu cümlede geçen ‘ahd terimini böyle açıklıyor. Terimin “ahid, söz, sözleşme” ya da “söze, sözleşmeye bağlılık” olarak bilinen her zamanki karşılığının burada, bu anlam örgüsü içinde bütünüyle anlamsız düşeceği açıktır. Reşid Rıza, Râğıb’ın yorumunu daha da genişleterek, sözü geçen terimin çağrışım alanına, insanın, eğriyi doğruyu ayırd etme ve dolayısıyla sağ duyusunun emrettiği yolu izleme yeteneğini, bu yoldaki fıtrî yatkınlığını da sokuyor. (Menâr IX, 33 vd.) Terimin daha ince ve dolaylı çağrışımları için bkz. 2. sure, 19. not.  

[1235] İman etme, sadece bir sözleşme tazelemedir. Asıl sözleşme fıtrat sözleşmesidir ki bu insanın saf doğası, bozulmamış karakteridir. İnsan kendi saf doğasına ihanet etmeden inkârda ısrar edemez.