Ahzâb Sûresi 56. Ayet Meali

bk. Kur’an-ı Kerim, 2/157; 33/41-43.  

Ayette geçen “yusallûne” fiili “desteklerler” anlamında kullanılmıştır. “Allah ve melekleri peygamberi desteklediği gibi ey mü’minler siz de onu destekleyin, onun davasına omuz verin, onunla beraber Allah’ın dinini tebliğ edin, gelen vahyin hayata geçirilmesi ve diğer insanlara ulaşması için gayret gösterin” demektir. “Peygamberi övün, şanını yüceltin, onu tazim edin, onun adını anın!” demek değildir. 43. ayette mü’minlere hitaben; “O (Allah), sizi melekleri eşliğinde üzerinize indirdiği (vahiyle) destekleyip dimdik ayakta tutuyor…” buyruluyor. Burada da aynı kelime (“yusallî”) destek anlamında kullanılmıştır. “Övgü, yüceltme, tazim ve anma” gibi anlamlar verilseydi bu ayet “O sizi melekleri eşliğinde övüyor, tazim ediyor, yüceltiyor ve sizi anıyor” demek olurdu ki bu Allah’ın şanına yakışmaz. Bu kelimeye “dua ediyorlar” anlamı da veremeyiz çünkü duanın doğrudan muhatabı olan Allah’ın resulüne dua etmesi de düşünülemez. Dolaysıyla “salat” terimi burada destek anlamında kullanılmıştır. Bu âyetin doğrudan muhatapları olan günümüz Müslümanları maalesef Hz. Peygambere salavat okumayı alışkanlık haline getirerek onun davasına verilmesi gereken fiili desteği dua desteğine dönüştürmüştür. Oysa Allah vahiy göndererek peygambere verilmesi gereken desteği zaten vermiştir, Müslümanların Allah’tan aynı desteği istemesi anlamsız bir tekrardır. Salavat diye adlandırdığımız cümlede Allah’ın mü’minlere peygamberlerine destek verme emri varken, mü’minlerin bu işi Allah’a havale etmesi ciddi bir saygısızlıktır. Mü’minlere düşen Hz. Peygambere salavat okumak değil, onun davasına destek vermektir. Nitekim ayetin son cümlesinde “tam bir teslimiyetle onun rehberliğine teslim olun!” buyrularak mü’minlerden desteklemeleri gereken davada Hz. Peygamberin rehberliğine teslim olmaları emrediliyor.  

Peygambere Allah’ın salât etmesi, rahmet etmesi; meleklerin salât etmesi, şanının yüceltilmesini dilemeleri; mü’minlerin salât etmesi ise, dua etmeleri anlamını ifade eder.  

 Allah’ın salevâtı, rahmet etmek ve kulunun şânını yüceltmektir. Meleklerin salevâtı, Peygamber’in şânını yüceltmek, müminlere bağış dilemek anlamınadır. Müminlerin salâtı ise, dua anlamına gelmektedir. Allah bütün müminlere, peygamberlerine salât ve selâm getirmelerini emretmekte ve ona saygı göstermelerini istemektedir. «Allahümme salli alâ Muhammedin» demek salât, «Esselâmü aleyke eyyühe’n-nebiyyü» demek selâmdır. Peygamberimizden rivayet edilen çok sayıda salevât-ı şerîfe vardır. Bunları okumak, mümkün olduğu kadar çok salât ve selâm getirmek, Peygamber’in sevgisini celbeder, şefâatine sebep olur.  

Bu ayet, anlamı kaydırılarak suistimal edilen ayetlerden biridir. "Desteklemek" olarak çevirdiğimiz kelime 33:43 ve 9:99,103 ayetlerinde de geçmektedir. Bu üç ayeti birlikte incelediğinizde, sözkonusu kelimeyle nasıl oynandığını göreceksiniz. Bu ayetin anlamını kaydıran dinadamları, Müslümanları, sürekli olarak Allah'ı anıp yüceltmek yerine Muhammed'i anıp yüceltmeye sevketti (33:41-42). Ayrıca bak 2:157.  

Allah Teâlâ’nın, Peygamberine salât etmesi, ona rahmet etmesi, feyizler ve bereketler yağdırması, onun şanını/makamını yüceltmesidir. Meleklerin Peygambere salât etmesi, duadır. Îmân edenlerin Peygambere salât ve selâm etmesi ise dua, tazim ve selâmdır.  

1- Destek olun, yardım edin. Allah ve melekleri, nebiye destek oluyorlar, siz de ona destek olun.  

(1)Allah-ü Teâlâ’nın Hz. Peygamber Aleyhissalâtü Vesselâm’a salât etmesi, ona rahmet edip ondan râzı olması; meleklerin salât etmesi ise, duâ edip mağfiret dilemeleridir. (İbn-i Kesîr, c. 3, 110)“Evet salavâtın ma‘nâsı, rahmettir. Ve o zîhayat mücessem rahmete rahmet duâsı olan salavât ise, o*رَحْمَةً ِللْعاَلَم۪ينَ*’e (âlemlere rahmet olan Peygamber Aleyhissalâtü Vesselâm’a) vusûle (kavuşmaya)vesîledir. Öyle ise sen salavâtı kendine, o رَحْمَةً ِللْعاَلَم۪ينَ ’e ulaşmak için vesîle yap ve o Zât’ı da rahmet-i Rahmân’a vesîle ittihaz (kabûl) et!” (Lem‘alar, 14. Lem‘a, 103)  

(*) Burada (صلاة)’’Salât’’ ilgilenmek, destek ve yardım vermek anlamındadır. Çünkü aynı ayette art arda gelen (صلاة)’’salât’’ kelimesi, üç farklı anlamda gelmesi mümkün değildir. Yani Allah için ayrı (merhamet etmek gibi), melekler için ayrı (istiğfar etmek gibi) ve müminler için ayrı (dua etmek ve övmek gibi) anlamları söz konusu olamaz. Zaten Allah’tan, selât’ın merhamet anlamında olamayacağının Bakara suresi -157. ayetten net ve kesin bir şekilde anlaşılmaktadır. (اُو۬لٰٓئِكَ عَلَيْهِمْ صَلَوَاتٌ مِنْ رَبِّهِمْ وَرَحْمَةٌ) ’’İşte onlara Rablerinden salavat ve rahmet vardır.’’ Eğer burada salâvat kelimesinden rahmet anlamını alırsak, o zaman bu ayette aynı anlam taşıyan iki kelime kullanıldığı için bir anlatım bozukluğu söz konusu olur. Hâlbuki yüce Allah’ın gönderdiği Kur’an’da böyle bir hata olamaz? Demek ki maalesef söz konusu ‘’salât’’ kelimesiyle (ve bu ayetle) ilgili geleneksel tefsirler ve birçok meal hatalıdır. Bu nedenle âyetin metninde geçen yusallûne =يُصَلُّونَ ‘nin türediği es-salât = الصَّلَاة kelimesinin kök anlamı, bir şeyi bırakmamak ve sürekli arkasında olmaktır. (Lisan’ul-Arab) Bu ayet yüce Allah’ın Hz. peygamberin vahiy ve melekleriyle sürekli desteklediğini gösterir. Yani burada mü’minlere verilen emir; sürekli onun ve davasının arkasında olmaları, kıyamete kadar davasına sahip çıkmaları, yüceltmeleri ve bu konuda samimi davranmaları istenmektedir… İşte burada (صلوا عليه) ‘’sallü âleyhi’’ yani, ‘’Ona destek olun, davasına icabet edin, onunla ilgilenin, ona yardım edin, davasına sahip çıkıp yüceltmeye çalışın vs.’’ şeklindedir. (الله اعلم) Ayrıca ‘’Cemal Külünkoğlu Meali Ahzâb- 56. Ayet Açıklaması’’da şöyledir: Ayette geçen“yusallûne”fiili “desteklerler” anlamında kullanılmıştır. “Allah ve melekleri peygamberi desteklediği gibi ey mü’minler siz de onu destekleyin, onun davasına omuz verin, onunla beraber Allah’ın dinini tebliğ edin, gelen vahyin hayata geçirilmesi ve diğer insanlara ulaşması için gayret gösterin” demektir. “Peygamberi övün, şanını yüceltin, onu tazim edin, onun adını anın!” demek değildir. 43. ayette mü’minlere hitaben; “O (Allah), sizi melekleri eşliğinde üzerinize indirdiği (vahiyle) destekleyip dimdik ayakta tutuyor…”buyruluyor. Burada da aynı kelime (“yusallî”) destek anlamında kullanılmıştır. “Övgü, yüceltme, tazim ve anma” gibi anlamlar verilseydi bu ayet “O sizi melekleri eşliğinde övüyor, tazim ediyor, yüceltiyor ve sizi anıyor” demek olurdu ki bu Allah’ın şanına yakışmaz. Bu kelimeye “dua ediyorlar” anlamı da veremeyiz çünkü duanın doğrudan muhatabı olan Allah’ın resulüne dua etmesi de düşünülemez. Dolaysıyla “salat” terimi burada destek anlamında kullanılmıştır. Bu âyetin doğrudan muhatapları olan günümüz Müslümanları maalesef Hz. Peygambere salavat okumayı alışkanlık haline getirerek onun davasına verilmesi gereken fiili desteği dua desteğine dönüştürmüştür. Oysa Allah vahiy göndererek peygambere verilmesi gereken desteği zaten vermiştir, Müslümanların Allah’tan aynı desteği istemesi anlamsız bir tekrardır. Salavat diye adlandırdığımız cümlede Allah’ın mü’minlere peygamberlerine destek verme emri varken, mü’minlerin bu işi Allah’a havale etmesi ciddi bir saygısızlıktır. Mü’minlere düşen Hz. Peygambere salavat okumak değil, onun davasına destek vermektir…’’ Yine ‘’Mehmet Okuyan Meali 56. Ayet Açıklamsı’’ da şöyledir: Bu cümleye “Allah ve melekleri Peygamber’e [salavat] getiriyor/dua ediyor” şeklinde anlam vermek büyük bir hatadır. Buradaki [yüsallûne] fiili ile [sallû] emir kalıbı, tıpkı Tevbe 9:103 ve Ahzâb 33:43’teki ilgili kelimelerde olduğu gibi “yardım etmek, destek olmak” demektir. Bu anlamın delili Enfâl 8:62’dir. Ayetteki buyruk Yüce Allah’ın ve meleklerinin yaptığı gibi müminlerin de Hz. Muhammed’e destek vermeleridir…’’ Aşağıdaki Arapça metinlerine de bakılabilir فافتراض استخدام كلمة (الصلاة) في آية واحدة، مرّةً بنحو المعنى الحقيقي وهو الدعاء، ومرّة أخرى بنحو المعنى المجازي وهو فعل الرحمة والمغفرة والتزكية ـ ضمن سياق من هذا النوع- يبدو ويعاني من شيء من التنافر وعدم الوضوح والانسجام، ويبدو أن معنى صلوٰة الله والملائكة على النبي هنا حسب سياق النص هى المساندة والعون، ويدعو الله تعالى أيضاً المؤمنين بمساندته وإعانته والإستجابة لما جاء به من رسالة، ولا سيما أن ما جاء بعد هذا النص يتحدث عن الذين كانوا يؤذون النبي في عصره ويدعو النص لمساندته وعدم إيذائه ﴿ إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا (56) إِنَّ الَّذِينَ يُؤْذُونَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ لَعَنَهُمُ اللَّهُ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ وَأَعَدَّ لَهُمْ عَذَابًا مُهِينًا (الاحزاب - 57) ويتفق معنى صلوٰة الله والملائكة هنا مع ماورد في النص الثاني ﴿ هُوَ الَّذِي يُصَلِّي عَلَيْكُمْ وَمَلَائِكَتُهُ لِيُخْرِجَكُمْ مِنَ الظُّلُمَاتِ إِلَى النُّورِ وَكَانَ بِالْمُؤْمِنِينَ رَحِيمًا) فصلوٰة الله والملائكة على المؤمنين هنا لا تتعارض مع معنى العون والمساندة لإخراجهم من الظلمات إلى النور). (43) (سورة الأحزاب) المقصود بالصلوٰة على النبي التي جائت في سورة الأحزاب على ما يبدو أنها نداءً كان موجهاً الي المؤمنين بمساندته وإعانته وعدم إيذائه والتسليم له أي الخضوع لما جاء به من الحق (مفهوم الصلاة على النبي - ملفات محايدة) .هنا نأتى الى معنى آخر من معانى الصلاة ، وهو (الصلة ) أى العلاقة الوثيقة فى أسمى صورها بين طرفين ، حين تقوم على الصدق والايمان ، ويجمع الطرفين ( النبى والمؤمنين ) صلة مشتركة ،أو عروة وثقى وهو التمسك بالقرآن الكريم والتصديق به - لقد يفهم من هذا البيان القرءانى أن عبارة الصلاة" هى من المساندة والعون. وكلمة "على" تحدد من تصيبه هذه المساندة والعون (الصلاة على النبى من صحيفة اهل القران ) الصلاة بمعنى الالتزام بالتأييد والنصر والتوفيق إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ }الأحزاب 56 ومن ذلك قولنا: صلة الرحم، التي تدل على فعل القيام بشؤونهم ومساعدتهم فهي قطعاً ليست الصلاة التعبدية، - يريد الله من المؤمنين أن يُصلّوا على النبي بمعنى الصلة به، أي العلاقة والالتزام بما نزل عليه من شرع ؛ أن ينصروه ويحموه ويدافعوا عنه وعن دعوته ويسلموا لأوامر الله تسليماً، ويتكتلوا معه لنصرة الدين والحق، وهذا الأمر الإلهي مستمر بعد وفاة النبي (مفهوم الصلاة على النبي - أهل القران - سامر إسلامبولي) قال فى شرح الكشاف وغيره معنى قوله اللهم صل على محمد اللهم عظمه فى الدنيا باعلاء دينه واعظام ذكره واظهار دعوته وابقاء شريعته الخ (روح البيان في تفسير القرآن – اسماعيل حقي) "يصلّي" من مادة (صلاة) وهي هنا تعني الرعاية والعناية الخاصّة، الخ (تفسير الأمثل في كتاب الله المنزل) الخلاصة -. إنّ الله تعالى أمر المسلمين أن يتّصلوا بالنبيّ ويتعلّموا اُمور دينهم منهُ ويسمعوا لقولهِ ويعملوا بأمرِه (من كتاب حقائق التأويل في الوحي والتنزيل ) معنى صلاة الله والملائكه هي التواصل مع النبي والمساندة له ولدعوته والاعتناء به والمطلوب منا التواصل مع تعاليم النبي والمساندة والمعاونة له ولاعلاء دعوته وليست الصلاة علي النبي مجرد قول نردده دون معرفة معناه ...يريد الله من المؤمنين أن يُصلّوا على النبي بمعنى الصلة به، أي العلاقة والالتزام بما نزل عليه من شرع ؛ أن ينصروه ويحموه ويدافعوا عنه وعن دعوته ويسلموا لأوامر الله تسليماً، ويتكتلوا معه لنصرة الدين والحق، وهذا الأمر الإلهي مستمر بعد وفاة النبي بانتقال فعل الصلاة للرسالة الإسلامية التي نزلت على النبي محمد المحتواة في القرءان الكريم، ومن بعده لمن يحمل هذه الرسالة من العلماء والقادة الراشدين، يجب أن نصلي عليهم، بمعنى التكتل حولهم ومعهم لنصرة الدين والحق ونشر الوعي بين الناس وحضهم على فعل الخير والمعونة لصلاة على بعضهم بعضاً. مفهوم الصلاة على النبي – الموقع الرسمي للباحث ا سمر اسلامبولي) لنرى استخدام القرءان لكلمة الصلاة.: الصلاة بمعنى الالتزام بالدعاء {وَلاَ تُصَلِّ عَلَى أَحَدٍ مِّنْهُم مَّاتَ أَبَداً وَلاَ تَقُمْ عَلَىَ قَبْرِهِ إِنَّهُمْ كَفَرُواْ بِاللّهِ وَرَسُولِهِ وَمَاتُواْ وَهُمْ فَاسِقُونَ }التوبة84 2- الصلاة بمعنى الالتزام بالتأييد والنصر والتوفيق والهداية.{إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ علَى النَّبِيِّ }الأحزاب 56 ) أيضا سياق الآية يؤكد ما ذهبت إليه وتفضلت به “وسلموا تسليما” ولم يقل سلموا سلامًا إذن فهو تسليم وإذعان والتزام بالأوامر وليس مجرد تمتمات جوفاء… هذه هي الصلاة الحقيقة فالله وملائكته يصلون على النبي بالوحي والرسالة والمؤمنون يصلون عليه بالالتزام والاتباع “ثم لا يجدوا في أنفسهم حرجا مما قضيت ويسلمواتسليما (مفهوم الصلاة على النبي - الموقع الرسمي للباحث سامر إسلامبولي) معنى الصلاة على النبي ؟ وكيف نفهم صلاتنا وصلاة الله عليه ؟ اثناء ما كان يدعوا النبي للاسلام كان يعاني من صعوبات جمه ومحاربه من الكفار المشركين واهل الكتاب فاخبرنا الله تعالى انه وملاكته يصلون على النبي وامر نا ان نصلي عليه اي ندعمه ونؤازره وننصره وندعوا الله له بذالك والذي اخبرنا سبحانه انه يعمل ذالك عندما قال ان الله وملاكته يصلون على النبي وان نسلم ونصدق بما جاء به تصديقا (نفس المصدر))  

Bu cümleye “Allah ve melekleri Peygamber’e [salavat] getiriyor/dua ediyor” şeklinde anlam vermek büyük bir hatadır. Buradaki [yüsallûne] fiili ile [sallû] emir kalıbı, tıpkı Tevbe 9:103 ve Ahzâb 33:43’teki ilgili kelimelerde olduğu gibi “yardım etmek, destek olmak” demektir. Bu anlamın delili Enfâl 8:62’dir. Ayetteki buyruk Yüce Allah’ın ve meleklerinin yaptığı gibi müminlerin de Hz. Muhammed’e destek vermeleridir; ayrıca bütün müminlerin ona teslimiyet ve samimiyet göstermeleridir.  

1 Salât kelimesi; Allah için rahmet, melekler için istiğfar ve dua, mü’minler için hürmet anlamına gelir. Bk. (Ahzab: 43)2 Bu âyete göre Peygambere ismi zikrolundukça salâvat farzdır. Peygamber (s.a.v): “Allah benim için iki Melek görevlendirmiştir. Benim ismim bir Müslüman’ın yanında anılıp da bana salâvat getirince o iki melek ona: Allah seni bağışlasın der. Allah ve diğer melekler de âmin derler. Benim ismim bir Müslüman’ın yanında anılıp da bana salâvat getirmezse o iki melek ona: “Allah seni bağışlamasın der. Allah ve diğer melekler de âmin derler” buyurmuştur. (Kurtubî) Namazda son tahiyyattaki “Allahümme salli ve barik” dualarını okumak Hanefilere göre sünnet, Şafiilere göre, vaciptir. 3 Bu âyetin son bölümü “Ey îman edenler! Siz de ona salâvat getirin ve tam bir teslimiyetle selam verin.” şeklinde de tercüme edilebilir.  

[3783] Lafzen: “..salat ederler.. salat edin”. Burada Allah ve meleklerinin Rasul için yaptığı eylemi mü’minlerin de yapması emredilmektedir. Bu âyetin kapsamı, Allah ve meleklerinin mü’minleri desteklediğinden (yusallî ‘aleykum ve melâiketuhu) söz eden 43. âyetle birlikte (Krş: 2:157; 9:99, 103) değerlendirilmelidir. Mü’minler gibi Rasul de vahiyle desteklenmiştir. Hemen üstteki âyetler bu desteğin açık göstergesidir. Kelimenin türetildiği salâ zaten “destek” anlamına gelmektedir (87:15, not 15). Salat, “dua” mânasına bu kökten yola çıkarak ulaşmıştır. Fakat Allah’ın kuluna “dua etmesi” caiz olmayacağı için, âyetin yorumunda ilk otoriteler farklı görüşler dile getirmişlerdir. İbn Abbas bunu “tebrik etmek” olarak anlamıştır (Taberî). Süfyan Allah’ın salatı “rahmet”, meleklerinki “dua” demiştir. Ata “Rahmetim herşeyi kuşatmıştır” âyetini okumuştur. Said b. Cübeyr İbn Abbas’tan bu âyetin tefsiri sadedinde şunu nakletmiştir: “İsrâiloğulları Musa’ya ‘Rabbin seni destekliyor (yusallî ‘aleyke) mu?’ diye sordular. Musa’nın Rabbi nida etti: ‘Evet Ben de meleklerimle birlikte tüm nebi ve rasullerimi destekliyorum.’ Cabir’in eşi Rasulullah’tan kendine ve eşine salat etmesini istedi, Rasulullah ona “Allah sana ve eşine salat etsin (sallallahu ‘aleyke ve ‘ala zevcike)” diye dua etti (İbn Kesir). Bütün bunlar salâtın bir destek emri olduğunu, Allah’ın ve meleklerinin bu salâtı vahyi gönderip indirerek yaptıkları, mü’minlerinse filî dua ile risalet mirasını desteklemeleri gerektiğini göstermektedir. Aslında Allah Rasûlü için edilen dua olan salavât da bu desteğin sözlü boyutudur. Fakat salavât konusu, rivayet edebiyatında en çok istismar edilen ve çığırından çıkarılan konuların başında gelir. Yüce Rabbimizin, mü’minleri sevgili Rasûl’ümüze destek vermeye davet ettiği bu âyet, “ne kadar salevât o kadar hûri” sululuğuna âlet edilebilmiştir. (Konu için bkz: Üç muhammed, 111-115). [3784] Salâta Allah ve melekleri de katılırken selâmın sadece mü’minlere emredilmiş olması manidardır. Ahzâb 56. âyetin içinde yer aldığı pasaj (53-59) başta olmak üzere, bu pasajların (49-73) konusu tamamıyla Allah Rasûlü’nün şahsı ve ailesidir. Hatta Kur’an’da sadece Allah Rasûlü’nü ilgilendiren nadir âyetlerdin biri (52) bu pasajda yer alır. Vahyin sahibi Allah, bu âyetlerde, gönderdiği Elçi’nin tüm şâibelerden uzak tutulmasını istemekte, Allah Rasûlü ve pâk ailesi hakkında dedikodu üretenleri mahkûm etmektedir. Bu amaçla, hem Elçi’nin kendisine, hem de ona imân eden mü’minlere düşenleri bir bir öğretmektedir. Elçi’yi destekleme (salât) emrini içeren bu âyetin sonunda gelen ve sellimû teslîmâ ibaresi ile mü’minlere, ne tasavvur ve düşüncelerinde, ne de söylem ve eylemlerinde ona ilişkin hiçbir şâibe barındırmamaları, onu her tür şâibeden sâlim ve uzak bilmeleri emredilmektedir. “Bir rasule nasıl şâibe bulaştırılır?” sorusunun cevabı da, 69. âyette, Hz. Mûsâ ve ona şâibe bulaştırma çabası içine giren İsrailoğulları üzerinden verilmektedir.  

Allah’ın salatı: Nebîsini rahmetine mazhar etmesi, onun şanını yüceltmesidir. Meleklerin salatı Hz. Peygamber’in şanını yüceltme, müminler için duadır. Müminlerin salatı da, duadır. Selamları ise ona güven verme, ona kendileri tarafından vâki olabilecek zarar, saygısızlık gibi olumsuz durumlardan teminat verme anlamına gelir.Demek ki salat-u selâm, Hz. Peygamber’in Allah Teâlâ tarafından getirdiği ne kadar ahkâm varsa hepsini kabul edip, devamlı sûrette ona verilen biatı yenileme mânasına gelir. Evet, her salavat bir tecdid-i biattır. Hatıra gelen bir soru da, Hz. Peygamber’in salata, dua ve rahmete ihtiyacı olmadığı halde bunun üzerinde önemle durmanın sebebidir. Cevap olarak şöyle denilebilir: Ümmetin Hz. Resulullaha ihtiyacı fazladır. Hele bu ihtiyaç, uzun ve tehlikeli, meşakkatli âhiret hallerinde son derece fazla olacaktır. Resul-i Ekrem (a.s.m) ın bu itibarı, tabir caiz ise Allah Teâlâ nezdindeki bu kıymeti, ne kadar artarsa, bu imkânların kullanılması o derece fazlalaşacaktır. Her bir Müslümanın ondan istifadesi daha da artacaktır. Demek ki salavat, nihayetsiz ümmetin, nihayetsiz ihtiyaçları ile ilgili olduğu için, ne kadar yapılsa yeridir.Ayrıca salavatla müminler Hz. Peygamber’e karşı görevlerini daha sık hatırlamakta, onun buyruklarıyla irtibata geçme ve ona olan sevgilerini artırma vesilesi bulmaktadırlar.  

Allah tarafından salât: rahmet ve kulunun şânını yüceltmek anlamına gelir. Meleklerin salâtı da burada yine peygamber'i esirgemek, onun şânını yüceltmek demektir. Ayrıca meleklerin mü'minlere salât etmesi, onların bağışlanmalarını dilemeleridir. Mü'minlerin salâtı ise, du'â, acıma anlamınadır. Yüce Allah, bütün mü'minlere, peygamber'e salât ve selâm getirmelerini emretmektedir. Yani onun için rahmet ve esenlik dilemelerini, böylece ona saygı göstermelerini istemektedir. Aslında bu âyet, çeşitli dedikodularıyle peygamber'i rahatsız eden kişilerle ilgilidir. Onlara, peygamber'e acımaları, onu rahatsız etmemeleri emredilmiştir. Ömürde bir kez olsun Hz. peygamber'e salât ve selâm getirmek farzdır. Bir rivâyete göre onun adı her anıldığında salât ve selâm getirmek gereklidir. "Allahumme salli Œlâ Muhammedin" demek salât; "es-selâmu Œleyke eyyuhâ'n-nebiyyu" demek selâmdır. peygamberimizden rivâyet edilen birçok salâvât-ı şerîfe vardır. Bunları okumak, mümkün olduğu kadar çok salât ve selâm getirmek, bize karşı peygamber'in sevgisini çeker ve kendimiz için de rahmet olur.  

(23) Veya “tam bir teslimiyetle ona teslim olun.” Peygambere Allah’ın salât etmesi, rahmet etmek; meleklerin ve bizim salât etmemiz de onun için rahmet duası etmek anlamına gelir. Onun rahmete erişmesi ise, ümmeti olarak bizim rahmete erişmemiz demektir. Çünkü hayatı boyunca görüldüğü gibi, onun bütün kaygısı ümmetinden ibarettir. Bir gece sabaha kadar ümmeti için Rabbine yakardıktan sonra Allah ona Cebrail ile “Biz seni ümmetin hakkında hoşnut edeceğiz ve asla üzmeyeceğiz” şeklinde haber göndermiştir. (Müslim, İman: 346.) 17:79’da da ona “Övülmüş Makam” adıyla şefaat makamının verileceği müjdelenmiştir ki, bu durum, bizi Allah’ın Resulü ile çok yakın ve sıcak bir ilişki içinde bulunmaya davet etmektedir. İşte salâvat, onunla bizim aramızda bu sıcak ilişkiyi kuran, devam ettiren ve pekiştiren en önemli bir vasıtadır. Bu konuda Peygamberimizin birçok hadisi bulunmaktadır ki, bunlardan birkaç tanesi şöyledir: “Kabrimi bayram yerine çevirmeyin. Bana salât ve selâm edin. Çünkü nerede olsanız salât ve selâmınız bana ulaşır.” (Ebû Davud, Menâsik: 97.) “Günlerinizin en üstünü Cuma günüdür. O gün bana çok salât ve selâm getirin. Çünkü sizin salât ve selâmlarınız bana sunulur.” “Ey Allah’ın Elçisi,” diye sordular. “Sen ölüp de senden bir iz kalmadıktan sonra salât ve selâmlarımız sana nasıl sunulur?” Peygamberimiz buyurdu ki: “Allah, peygamberlerin cesetlerini çürütmeyi toprağa yasaklamıştır.” (Ebû Davud, Salât: 201.) Übeyy ibni Kâ’b birgün Peygamberimize şöyle sordu: “Ey Allah’ın Elçisi, ben sana çok salâvat getiriyorum. Duamın ne kadarını salâvata ayırayım?” Peygamberimiz “Dilediğin kadarını” buyurdu. Übeyy yine sordu: “Dörtte birini ayırayım mı?” Peygamberimiz yine “Dilediğin kadarını,” buyurdu. “Ama arttırırsan senin için daha iyi olur.” “Yarısını?” “Dilediğin kadarını. Ama arttırırsan senin için daha iyi olur.” “Peki, duamın tamamını salâvata ayırsam?” “İşte o zaman Allah senin bütün sıkıntılarını giderir ve günahlarını da bağışlar.” (Tirmizî, Kıyamet: 23.) “Yeryüzünde Allah’ın seyyah melekleri vardır; ümmetimin selâmlarını bana ulaştırırlar.” (Müstedrek, 2:456, no. 3576.) “Ey Allah’ın Elçisi, sana selâm vermeyi anlıyoruz; peki, nasıl salât edeceğiz?” sorusuna karşılık ise, Peygamberimiz, namazların teşehhüdlerinde okumakta olduğumuz “Allahümme salli, Allahümme bârik” duâlarını öğretmiştir. (Buhârî, Tefsir 33:10; Tirmizî, Tefsir 33:23.)  

3761 Allah and His angels honour and bless the Prophet as the greatest of men. We are asked to honour and bless him all the more because he took upon himself to suffer the sorrow and afflictions of this life in order to guide us to Allah's Mercy and the highest inner Life.