Secde Sûresi 5. Ayet Meali

bk. Kur’ân-ı Kerim, 65/12.  

(*) Ruh ve melekler, emir âleminden oldukları için, ikisi birden emir ile ifade edilmiştir. Ve onların hızı, ışık hızından bin ve elli bin kat daha fazladır. (Bkz. Mearic, 4)  

Bkz. 22/47, 70/4Buradaki “bin yıl” ifadesi, uzun bir zamandan kinaye olup, hesap gününün yargılanacaklar için hiç bitmeyecekmiş gibi uzun geçeceği şeklinde yorumlanmıştır. Mearic suresi 70/4. ayetinde de arşın büyüklüğü ve azameti anlatılırken, “Melekler ve Ruh (Cebrail) miktarı elli bin yıl olan bir günde oraya çıkarlar” şeklinde mecâzi bir ifade kullanılmıştır. Eski Arap deyimlerinde “uzun” gün, acıklı ve üzüntülü geçen günler için, “kısa” gün ise mutlu günler için kullanılır. Aynı deyimler bugün için de geçerlidir. Zor ve çetin geçen günler için “çok uzun bir gün oldu” ama güzel ve mutlu geçen günler için ise “hiçbir şey anlamadan geçti gitti” deriz.  

 «Birgün» diye belirtilen zarfın, meâlde verildiği şekilde- sadece ikinci cümleye bağlanması mümkün olduğu gibi, bunun, âyette geçen her iki yüklemle «yönetir» ve «çıkar» fiilleriyle alâkalı olduğu görüşü de vardır. Bazı müfessirlere göre, Allah’ın katında bir günün insanların sayageldikleriyle ne kadar bir süreye karşılık olduğu, sabit bir husus değildir; nitekim Meâric sûresinde (70/4) bu sürenin elli bin yıl olduğu belirtilmiştir. Bazı müfessirlere göre ise, «bin yıl», «elli bin yıl» gibi ifadeler kinaye türündendir, yani sürenin uzunluğunu anlatmak içindir.  

Zaman görelidir. Bak 22:47; 70:4  

1- “Bin yıl” ve “bir gün” sözcükleri, “asırlarca süren” ve “bir an” anlamında zaman dilimini ifade etmektedir. 2- Yeryüzünün işleyişini düzenleyen yasalar iptal olur.  

(*) Not: Secde-5. ayette de Hac-47.âyette olduğu gibi söz konusu günün miktarı bin yıl olarak bildiriliyor. Mearic-4. âyette ise işlenen konu, Secde ve Hac sûrelerinin ayetlerindeki konulardan tamamen farklı olduğundan, orada gün için verilen miktar da farklı olmuştur. Bu nedenle ayetler arasında bir çelişki söz konusu değildir. Secde 5. ayetinde yukarıdan aşağıya doğru oluşumun sonlandığı yer astral düzeydir. Burada hem yukarıdan yere oluşum var, hem de düzenlenen işin yukarıya çıkışı vardır. Hac-47. ayette ise yukarıdan aşağıya doğru azabın gelmesiyle ilgili 1 güne bin yıl gibi bir zaman farkı verilmiştir. Yani Hac-47 ve Secde-5. ayetlerde astral düzey ile dünya arasında 1 güne bin yıl gibi zaman farkı vardır. Mearic 4 ayetinde ise çıkışı anlattığı ve yukarı doğru çıkanların başka şeyler (melek ve ruh) olduğu için en üst düzey ile dünya arasındaki farkı verir. Bu ndenle ayetlerde bir çelişki yok. Ayrıca Mearic-4. ayette melek ve ruhun hızı baz alınmış olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle orada bir gün geçtiğinde görünen evrende melek ve ruh hızıyla 50 bin yıl geçer. İşte bu vb. ayetlerde zamanın izafî/göreceli olduğu anlaşılmaktadır. ( الله اعلم ) Ayrıca (Einstein’ın en meşhur keşfi “İzafiyet Teorisi”dir. Fizikle ciddi bir şekilde ilgilenmeyen birçok kişi hâlâ bu teorinin ne demek istediğini anlayabilmiş değildir. Oysa Kur’an ancak bu teoriyle 20. Yüzyılda anlaşılabilen hususlara 1400 yıl önce işaret etmektedir… İzafiyet Teorisi’ne göre ışık hızına yakın bir hızla hareket eden bir araca binen kimse için zaman daha yavaş akmaktadır. Demek ki zaman aynı Kur’an’ın işaret ettiği gibi izafi bir kavramdır. (Kur’an ve olağanüstülükleri-lil muttakin-İstanbul Kuran Araştırmaları Grubu Mealleri) ومما ينبغي أن يلاحظ أن الإيام مختلفة. ففي سأل هو يوم عروج الروح والملائكة، وفي سورة السجدة هو يوم عروج الأمر فلا منافاة (أضواء البيان في تفسير القرآن)  

[2] Allah, dünya işini esbab-ı semaviye ile idare eder, âsarı yere iner. Bilfiil mevcut olur; tedbiri havadisle husulü havadis arasında uzun bir müddet vardır. Yahut emri dünyayı kıyamete kadar idare eder, kıyamet zamanında bütün işler kendisine rücu eder. Yahut emri iner. İyi ameller kendisine rücu eder.  

Benzer mesaj: Hacc 22:47.  

1 Tedbir: Bir işin sonunu görerek ona göre gereğini yapmak demektir. Allah’ın tedbiri ise, hikmetine göre irade buyurmasıdır. Burada fiilin şimdiki zaman (muzari) olması yaratmanın ve idarenin her an devam etmekte olduğunu gösterir. “Allah’ın Arşta istivası” ise, Tevrat olduğu iddia edilen kitapta denildiği gibi dinlenmek manasına değil, “bütün işleri düzenlemek ve ahkâm ve saltanatını icra etmek” manasınadır. Yani Allah, Yahûdîlerin dediği gibi; evreni yaratıp sonra da istirahata çekilmemiştir. O öyle bir Allah’tır ki; Onun işine karışacak, tedbirine müdahale edebilecek bir şerik (ortak) şöyle dursun onun huzurunda bir kimse için kendiliğinden şefaat edebilecek hiç bir şefaatçi bile yoktur. Bk. (Yunus: 3) 2 “Bin” ifâdesi, uzun bir devirden kinâyedir. Bu, süre daha az veya daha çok olabilir. Buna göre âyetin tercümesi, “Gökten yere kadar bütün işlerin, Onun tarafından idare edilmesi, sonra (bu işlerin) Onun huzuruna yükselmesi, size göre çok uzun bir zaman diliminde olur.” şeklinde de olabilir.  

4 Yani, Hesap Günü, yargılanacaklar için hiç bitmeyecekmiş gibi görünür. Eski Arap deyimlerinde “uzun” gün, acıklı ve üzüntülü geçen günler için, “kısa” gün ise mutlu günler için kullanılır (Merâğî XXI, 105).  

[3681] Zımnen “hesabını tutamayacağınız bir sürede”. Buradaki ibare, Son Saat tehdidinin yer aldığı bir bağlam olan Hac 47’de, ke benzetme edatıyla kullanılır. ‘Bin yıl süren bir gün’ kullanımı tabiatıyla aritmetik değildir (22:47’nin notuna bkz). Fakat bazı astrofizikçiler, bu âyeti Yunus 5 ışığında, ayın bin yıllık yolu bir günde almasından yola çıkarak, bunun ışık hızına tekabül ettiği sonucuna varmışlardır.  

Bu âyet, sırlarla dolu bir âyet olup akrebiyyet ile kurbiyyetin farkına işaret ediyor. Allah kulunda dilediği anda tasarruf eder, ona “Şahdamarından daha yakındır.” Nasıl ki güneşin ışınları bütün parlak şeylere bir anda ulaşır. Kul ise, O’ndan çok uzaktır, O’na yükselmesi ömürlere sığmaz. Nitekim, yerdeki parlak şeyler güneşe yükselemezler. Âyette geçen “emr” iş demek olup maksat, kâinattaki bütün hadiselerdir.  

[*] Rabbinin katındaki bir gün sizin sayınızla bin yıl gibidir. (Hac 22/47) Demek ki gökler ve yer, Allah açısından altı günde (Araf 7/54) bizim açımızdan altı bin yılda yaratılmıştır. Bu ve benzeri ayetler, Allah'ın zamandan münezzeh olduğu iddialarının yanlışlığını gösterir.  

(2) Bu cümleye “Emrini gökten yere indirir” anlamı da verilmiştir ki, İbni Abbas’ın ifadesiyle, “Kaza ve kader gökten iner” demektir.(3) 70:4’te de buna benzer bir ifade ile, “meleklerin elli bin yıl tutan bir günde Ona yükselecekleri” bildirilmektedir. Her iki âyet de, bütün işlerin sonucunun Allah’a sunulacağı kıyamet gününü tasvir eder gibidir. Nitekim birinde bin yıllık, diğerinde elli bin yıllık bir günden söz edilmesi de, kıyamet gününün farklı kimseler tarafından farklı uzunluklarda algılanacağını hatıra getirmektedir. 22:47’nin açıklamasına da bakınız.  

3634 How could the immense mystery of Time behind our ideas of it be enforced on our minds better? Our Day may be a thousand or fifty thousand years, and our years in proportion. In the immense Past was Allah's act of creation: it still continues, for He guides, rules, and controls all affairs: and in the immense Future all affairs will go up to Him, for He will be the Judge, and His restoration of all values will be as a Day or an Hour or the Twinkling of an eye; and yet to our idea it will be a thousand years!